Họ nói tôi không xứng làm mẹ, rồi cướp con tôi đi

Marion McMillan 17 tuổi, đang mang thai và chưa kết hôn, khi bà thực hiện chuyến đi đầu tiên đến Anh từ nhà của mình ở phía tây nam Scotland.

Đó là năm 1966 và bà được gia đình gửi đến một nhà hộ sinh do Hội Cứu Thế điều hành cách đó hơn 150 dặm (240km), ở Newcastle-upon-Tyne.

Người mẹ trẻ đã trải qua chín tháng với đứa con của mình - một cậu bé xinh xắn với "mái tóc đen nhỏ tuyệt đẹp" - trước khi cậu bé bị đưa đi.

Bà đã cầu xin nhân viên cho phép minh giữ con. "Tôi nói 'làm ơn hãy giúp tôi giữ con tôi, đừng để họ lấy con tôi đi, làm ơn' và rồi con tôi đã biến mất," bà kể trong bộ phim tài liệu mới của BBC, Stolen Babies (Những đứa trẻ bị đánh cắp).

Cảnh báo: Câu chuyện này có chứa ngôn từ phân biệt chủng tộc và mô tả về lạm dụng tình dục và bạo lực.

Bộ phim kể về câu chuyện của một số trong số 250.000 phụ nữ bị buộc phải giao con sơ sinh của mình cho người khác nhận nuôi từ năm 1949 đến năm 1976.

Họ bất lực trước ý muốn của nhà nước, các nhân viên xã hội và các tổ chức tôn giáo, cũng như hệ thống cung cấp trẻ sơ sinh cho các gia đình nhận nuôi.

"Thẳng thắn mà nói, chúng tôi là những cô gái chưa chồng thuộc tầng lớp lao động, sinh con và những đứa trẻ đó lại được những phụ nữ thuộc tầng lớp trung lưu nhận nuôi", một nạn nhân khác, Ann Keen, nói với chương trình.

Trong nhiều năm, nhiều phụ nữ đã giữ kín nỗi đau khổ - nỗi xấu hổ - của mình.

Vào tháng Bảy, Thủ tướng sắp mãn nhiệm Keir Starmer đã đưa ra lời xin lỗi chính thức tới những người mẹ đó, nói với họ: "Nỗi xấu hổ không phải của các vị... mà là của chúng tôi."

Câu chuyện của Marion: 'Họ không thể cướp con từ tôi'

Marion lớn lên ở Stranraer vào những năm 1960, nơi bà phải lòng một người đàn ông lớn tuổi hơn mình, người đã di cư từ Pakistan.

"Lúc đó tôi đang yêu và tình yêu ấy thật tuyệt vời, tôi không bao giờ nghĩ ngợi gì thêm," bà nói.

"Chúng tôi chỉ ở bên nhau một vài lần ngắn ngủi và tôi chưa bao giờ kể với gia đình mình, nhưng vào năm 17 tuổi thì tôi đã mang thai trước hôn nhân."

Bà hy vọng hai người sẽ kết hôn nhưng người bạn trai biết mối quan hệ của họ sẽ không được chấp nhận.

"Sẽ chẳng ai muốn em đi với một người đàn ông da màu đâu, Marion," ông ấy nói với bà.

Trong cuộc trò chuyện cuối cùng, ông đề nghị di cư đến Hawaii, nơi ông tin rằng hôn nhân giữa các chủng tộc khác nhau sẽ được chấp nhận hơn.

"Sau đó, tôi không bao giờ gặp lại ông ấy nữa," bà kể. "Tôi không biết điều gì đang chờ đợi mình phía trước. Áp lực của việc trở thành 'bà mẹ đơn thân' đã chi phối tôi, và đó là lúc tôi mất kiểm soát."

Bà sinh con tại Hopedene, một mái ấm dành cho những người mẹ chưa kết hôn, nơi có điều kiện sống khắc nghiệt và cách đối xử có thể rất tàn bạo.

"Mọi thứ, từ giây phút bước qua ngưỡng cửa, đều có ý nói rằng bạn không xứng đáng làm mẹ và chúng tôi sẽ lấy con bạn đi," bà Marion nói.

"Đứa bé sẽ được cho người khác nhận nuôi. Vì vậy, tốt hơn hết là bạn nên quen với điều đó, cô gái ạ, bởi vì bạn không có tiền, không có chỗ ở, không một ai giúp đỡ."

Trong khi sinh con, bà bị một quản lý tát vào mặt vì tìm cách rời khỏi giường.

"Và tôi không biết điều gì tệ hơn, cú sốc khi bà ta làm vậy [hay] đang trong cơn đau đẻ dữ dội," bà hồi tưởng. "Và ngay sau đó con trai tôi chào đời."

Bà không được phép bế con cho đến ngày hôm sau.

"Tôi hoàn toàn kinh hãi," Marion nói. "Hoàn toàn kinh hãi rằng họ sẽ lấy con tôi đi. Họ không thể lấy con khỏi tôi."

Nhưng Marion đã có nhiều thời gian ở bên con hơn một số người mẹ khác trong các nhà dành cho mẹ và bé trên khắp Vương quốc Anh.

"Tôi là một cô gái người Scotland với đứa con lai, đó là điều mà Hội Cứu Thế nhận ra về tôi," Marion nói.

"Và tất nhiên, người ta nói với bạn rằng việc nhận con nuôi là người lai rất hiếm khi thành công."

Cậu bé được chín tháng tuổi khi được cha mẹ nuôi chọn. Bà Marion so sánh việc chờ đợi để giao con cho họ với việc bị kết án tử hình.

"[Bà quản lý] đã bế đứa bé, và bà đã khóc cùng tôi, và chắc hẳn bà ấy đã có một nhân viên khác bế đứa bé lúc đó, và bà ấy vẫn đang ôm tôi."

Những lời cầu xin tuyệt vọng của bà để giữ lại đứa bé đã bị phớt lờ.

Bị xa lánh khi trở về nhà ở Stranraer, bà cuối cùng phải sống trong một nhà trọ dành cho nữ ở Glasgow.

"Đột nhiên tôi bị đuổi khỏi nơi mình sinh ra và lớn lên, và tôi lại hoàn toàn cô đơn," bà kể với BBC Scotland News.

Bà Marion sau cùng đã được đoàn tụ với con trai mình vào năm 2004, nhưng trải nghiệm thời niên thiếu của vẫn để lại một bóng đen dài.

"Điều đó thật đau đớn đối với con trai tôi, đau đớn đối với tôi, đau đớn đối với cha mẹ [nuôi] của nó, đau đớn đối với tất cả mọi người.

"Nhưng nếu gạt đi nỗi đau đó, thì đây lại là một món quà Chúa ban, vì biết bao năm qua tôi đã luôn nhớ thương nó."

Ann Keen: 'Họ nói rằng tôi sẽ không bao giờ gặp lại con mình nữa'

Ann Keen 17 tuổi và đang làm việc trong một nhà máy sản xuất giấy vệ sinh ở Ewloe, Flintshire, khi bà được một nhân viên bán hàng điển trai mời đi chơi.

"Đó là lúc chuyện xảy ra. Theo cách nói ngày nay thì đó là cưỡng bức. Nhưng vào những năm 60 thì không ai nói như vậy cả," bà nói.

Giống như Marion, bà bị đuổi đi để vấn đề có thể được "giải quyết". Bà sinh con tại một bệnh viện thuộc Dịch vụ Y tế Quốc gia (NHS) ở Swansea, nơi bà bị từ chối thuốc giảm đau.

"Tôi được bảo rằng tôi sẽ không được dùng bất kỳ loại thuốc giảm đau nào vì tôi buộc sẽ nhớ mãi chuyện đó và tôi sẽ không còn là một cô gái hư nữa," bà kể.

"Họ coi tôi là một người phụ nữ không có đạo đức và do đó tôi không xứng đáng nhận được bất kỳ sự giúp đỡ nào. Và tôi không tin rằng nếu tôi có kết hôn thì họ sẽ giúp."

Ann được thông báo rằng bà có thể ở bên con mình 10 ngày, nhưng đến ngày thứ tám, bà đến phòng trẻ sơ sinh và đứa con không có ở đó.

Một bà đỡ "tàn nhẫn" nói với cô: "Đứa bé đang đợi mẹ mới của nó. Cô sẽ không bao giờ gặp lại con nữa."

Bà ta đưa cô đến một phòng tắm kiểu Victoria, đặt bà vào bồn tắm và túm lấy ngực bà.

Bà đỡ nói với Ann: "Tôi sẽ vắt sữa này, vì cô sẽ không cần đến nữa."

"Và đó là lúc tôi biết mình đã mất tất cả," Ann nói.

Joan Chambers: 'Giáo viên đáng lẽ là người đáng tin'

Joan Chambers là một nữ sinh 14 tuổi ở Sunderland khi nhận ra mình mang thai.

Một giáo viên bắt đầu rủ bà đi dạo ở vùng nông thôn.

"Tôi không lo lắng về điều đó, bởi vì, bạn biết đấy, ông ấy là giáo viên và giáo viên thì phải đáng tin. Tôi tin tưởng ông ấy, thật sự là vậy."

Một ngày nọ, ông ta đã cưỡng hiếp bà. "Tất cả những gì tôi nhớ là nỗi đau," bà kể. "Tôi không hiểu chuyện gì đang xảy ra."

Năm tuần trước khi sinh con, bà phải ra làm chứng buộc tội người đàn ông đó tại tòa án.

Nhiều năm sau, bà phát hiện ra các tài liệu lưu trữ cho thấy thẩm phán đã nói với bồi thẩm đoàn đừng tin lời khai của bà.

Bà kể với bộ phim tài liệu rằng thẩm phán đã nói: "Ông ta có một sự nghiệp tốt đẹp phía trước, vì vậy đừng để việc cô ấy mang thai ảnh hưởng đến các vị."

"Điều đó thật đau lòng, thực sự làm tôi tan nát khi đọc lại điều đó nhiều năm sau. Một thẩm phán lại có thể nói như vậy," bà nói tiếp.

Người đàn ông đó đã được tuyên bố trắng án.

Joan đã trải qua vài tuần cuối thai kỳ tại một nhà dành cho mẹ và bé - nhưng bà nói rằng mình đã "quên mất" việc sinh nở.

"Chắc hẳn rất đau đớn. Tôi không được cho thuốc giảm đau hay bất cứ thứ gì tương tự," bà nói thêm.

"Điều tiếp theo tôi nhớ là chân mình bị kẹp vào giá đỡ, một tấm vải màu xanh phủ lên chân, chờ bác sĩ đến khâu vết thương. Tôi đã bị xé toạc, hoàn toàn bị xé toạc."

Con trai bà bị đưa đi khi mới ba tuần tuổi, một tuần trước Giáng sinh.

"Họ đưa con tôi đi và bảo tôi quay lại phòng trẻ sơ sinh, lấy chăn ga gối đệm ra khỏi cũi của con và để chỗ cho đứa bé tiếp theo," bà nói.

Joan 66 tuổi khi được đoàn tụ với con mình.

"Thật quá vui, nhưng cũng rất buồn," bà nói. "Con trai chưa bao giờ tìm kiếm tôi vì đã có cuộc sống là con nuôi hạnh phúc."

'Lời xin lỗi chứng minh chúng tôi không có lỗi'

Năm 2023, Nicola Sturgeon mô tả Marion McMillan là "một trong những nhà vận động nhiệt thành nhất" khi nữ lãnh đạo chính thức xin lỗi về vai trò của nhà nước trong các vụ cưỡng bức nhận con nuôi.

"Đó luôn là hành động tàn nhẫn, bất công và sai trái nghiêm trọng," Thủ hiến Scotland nói.

Trong lời xin lỗi được cập nhật công bố hôm 28/8, Tổ chức Cứu thế (The Salvation Army) cho biết họ "vô cùng hối tiếc và xấu hổ" vì những phụ nữ trẻ dễ bị tổn thương đã không nhận được sự giúp đỡ cần thiết tại các nhà dành cho mẹ và bé.

"Chúng tôi biết mình phải chịu trách nhiệm về những người mà chúng tôi đã làm thất vọng và phải suy ngẫm về vai trò của mình trong một xã hội đã chống lại những phụ nữ mang thai chưa kết hôn," các lãnh đạo khu vực của tổ chức, ủy viên Paul và Jenine Main, nói thêm.

Bà Marion cho hay vẫn còn nhiều việc có thể làm. Bà muốn có thêm sự hỗ trợ cho các nạn nhân của việc cưỡng bức nhận con nuôi - các bà mẹ, trẻ em và cha mẹ nuôi.

Và bà muốn thấy một trung tâm tốt về nhận con nuôi ở Scotland, nơi bất kỳ ai tham gia vào việc nhận con nuôi đều có thể được đào tạo và hỗ trợ toàn diện.

Ann Keen nằm trong số ít các bà mẹ được mời đến Phố Downing trước khi ông Starmer thay mặt chính phủ Anh đưa ra lời xin lỗi.

"Lời xin lỗi đối với tôi có nghĩa là tôi không còn bị coi là có tội về điều mà tôi không làm, bởi vì tôi không phải là người giao con mình cho người khác. Con tôi đã bị bắt cóc," bà nói.

"Điều đó sẽ chứng minh cho cả thế giới thấy rằng đó không phải lỗi của chúng tôi. Chúng tôi không có lỗi. Nhà nước mới là bên có lỗi, các nhà thờ mới là bên có lỗi, và chúng tôi sẽ được tự do."