Cerddi'r Rownd Chwarterol Talwrn 2026
Pennill bachog yn mynegi dryswch
Twtil
Am i mi ddrysu
hedegog a hedgehog
bellach mae gen i
ddraenog adeiniog
Iestyn Tyne 8.5
Llewod Cochion
Nid fy mod i
ar fin drysu,
ond...
lle ddiawl
mae fy specs i?
Alun Cefne 8
Cwpled caeth yn cynnwys y gair ‘tâl’
Twtil
Mae’r tâl am wneud y Talwrn
yn fach am rhywbeth sy’n fwrn.
Steffan Phillips 8.5
Llewod Cochion
Er tila’r tâl o’r Talwrn,
I feirdd nid yw tlodi’n fwrn.
Alun Cefne 8.5
Limrig yn cynnwys y llinell ‘Mi wnes i fy ngorau i guddio’
Twtil
Un noson wrth imi fynd heibio
i gefn y Llew Coch, pwy oedd yno
ond beirdd anioddefol
y tîm talwrn lleol …
mi wnes i fy ngorau i guddio.
Iestyn Tyne 8
Llewod Cochion
Â’r Tystion Jehofa ‘di landio,
Mi wnes i fy ngorau i guddio;
Er bod prinder o aer
Yn y cwpwrdd dan staer,
Roedd methu anadlu yn werth-o.
Arwyn Groe 8.5
Hir-a-thoddaid yn cynnwys y llinell ‘i wlad llaeth a mêl daw llwythau milain’
Twtil
Fflotila Sumud
“Fel haid o bryfed yn diasbedain,
i wlad llaeth a mêl daw llwythau milain
â bwyd, bechod, yn eu badau bychain;
ond daliwn mewn cof, er eu wylofain,
mai di-rym o hyd yw’r rhain – rhaid cadw
i ymledu’n enw mamwlad i’n hunain.”
Steffan Phillips 9.5
Llewod Cochion
I wlad llaeth a mêl, daw llwythau milain
A malu’r ifanc fel milwyr Rhufain.
A fel pob rhyfel, bydd cyrff yn gelain,
Aneiri’r meirw drwy’r erwau mirain.
Yn fy mro pob haf mae’r rhain – a phob cloch
Yn neis o groch tra bo neb yn sgrechain.
Arwyn Groe 9
Pennill ymson gwiwer
Twtil
Fel gwiwer sydd yn sboncio
drwy’r coed, mae gen i gyts;
ond barddoni ar y radio?
Mae hynny jyst yn … nyts.
Iestyn Tyne 8
Llewod Cochion
Mae'n wir bod gan bawb ei deimlade
ac fe'm brifwyd i'r byw, rwy'n groendene,
clywais y gath [nad wyf yn ei hoffi]
yn fy ngalw’n “rat gyda chynffon fflyffi”..
Pryderi Jones 8
Cân ysgafn (heb fod dros 20 o linellau): Cwpan y Byd
Twtil
Croeso, gynulleidfa, i rownd gynta’r ornest hon,
A dau’n gobeithio heddiw ennill gwobr newydd sbon.
Y fi: track record drwg ar ddêts – o leia dwi’n ddel … ish,
A fo: ei broffil Tinder ydi’i lun o yn dal fish.
Mae’r cwrw’n llifo yn y Spoons wrth gwrdd ar ganol cae,
Dwi’n wên i gyd – cyn iddo agor ceg a phigo ffrae …
Cerdyn melyn iddo fo am mansplain-io’r offside rule,
Trosedd arall, ac mi fydda i’n dangos cerdyn coch i’r ffŵl.
Dwi’n ystyried holi’r gweinydd am gael eilydd yn fy sêt,
Ond mae’r transfer window wedi cau – dwi’n styc ’ma ar y dêt.
Wrth i’r dafarn lenwi efo sŵn fy chwerthin ffug,
Mae o’n trio ’nghomplimentio: “Waw, ti allan o fy league”.
Cic o’r smotyn! Yn anffodus, mae o’n methu’r rhwyd
A ’ngôl i nawr yw gorffen yn reit ffast fy mheint a ’mwyd.
“Hoffech rannu’r bil yn ddau neu dalu fel un pâr?”
Ar ôl drysu efo’r maths, mae’n gorfod holi’r VAR.
Amser ychwanegol, ac mae’r hunllef bron ar ben,
Dwi’n llwyddo dianc gyda dim ond sws ar dop fy mhen.
Mae’r ymgyrch drosodd, am y tro. I’r chat, dwi’n anfon showt:
“Iawn gens? Sa rhywun ffansi dod i’r cae am kick about?”
Tegwen Bruce-Deans 8.5
Llewod Cochion
Ar bêl droed a rygbi gosododd Duw’r jincs’
daeth gorchymyn gan Rhun - “trowch at ddidiliwincs”.
Mewn gemau ail gyfle draw yn Azerbaijan
fe drechodd ein bois dîm o ynys Taiwan,
(ddim dyna’n anffodus eu trychineb ola’-
ar ôl myned adre fe’u infȇdiwyd gan Tseina.)
Archebodd Rhys Iorwerth a Lovgreen eu pecyn
i’r gemau terfynol yn Abergwyngregyn,
gan aros lawr lôn gyda Gareth Wyn Jones -
“diwygiwr” go iawn, o’i giap stabl i’w drôns.
Y chwedlonol Wal Goch a ail-adeiliadwyd -
ei sylfaen gerddorol, bwciedlyd a chwalwyd
gan luoedd mwslemaidd Bosnia Herzegovina,
neu rhywle egsotic draw’n bell bell yn rhywla.
Wedi gemau cyfartal ‘fo Niger a Mali
rhaid oedd trechu y Saeson yn RAF Valley,
ond ar ôl yfed gormodol - (nid eu hunig “night out”)
fe darwyd y camp gan ddôs milain o “gout”
a achosodd i’w bysedd bach chwim droi yn ddiffaeth!
Fe ddinistrwyd ein hogiau bob un, a’ la Catraeth...[Ond am Aneurin.]
Alun Cefne 8
Ateb llinell ar y pryd – Sgwâr o hyd yw bod heb sgrin
Twtil
Sgwâr o hyd yw bod heb sgrin
Mae athro am eu meithrin
Tegwen Bruce-Deans 0.5
Llewod Cochion
O raid dw i'n anghyffredin
Sgwâr o hyd yw bod heb sgrin
Arwyn Groe
Telyneg (heb fod dros 18 llinell): Dwyn
Twtil
Gorffennaf 2025
Wrth i’r chwarae a’r gwyliau ddirwyn i ben
a chân y gwydrau gweigion dincian
rhwng gwyll a gwawr,
rywle rhwng eiliad ac awr
yn dawel, mae’n dod, mae’n dwyn, mae’n mynd,
jest fel’na, o’ma,
bywyd yn gorffen ar hanner cytgan
a dim ond ôl y chwys a’r chwerthin ar grys coch, gwag;
ac er i’r lleidr lwyddo i’th gipio
dwi’n dal i chwilio,
rhwng gwyll a gwawr,
rywle rhwng eiliad ac awr
am dy nodau
yn nhincian y gwydrau gweigion.
Tegwen Bruce-Deans yn darllen gwaith Buddug Watcyn Roberts 10
Llewod Cochion
[Hydref, 2012]
Dwi'n cofio dy lais diniwed wrth iti sôn,
ar y ffordd i'r ysgol, ninnau law-yn-llaw,
am ei horiawr. Roedd yr oriawr biws, dlos,
wedi dal dy lygad wrth chwarae ar yr iard,
a "tybed pam, Mam, fod y dyn drwg
wedi mynd â'r ferch fach?" A'r bysedd
ar yr oriawr, ar ei harddwrn,
yn llonydd bellach.
Chafodd hi erioed fod yn chwech oed;
chafodd hi erioed gyrraedd ei hanner dydd.
Roedd o wedi dwyn gennych chi, hefyd,
y plant oedd ar ôl
ar yr iard, wedi dwyn eich dyddiau
o grwydro heb orfod dal calonnau eich rhieni
yn eich dwylo. A ninnau, y mamau a'r tadau,
yn loetran ar y stepan ddrws, yn gysgodion
yn y ffenestri, yn methu anadlu
nes i'n plant bach gyrraedd adre.
Non Bleddyn Jones yn darllen gwaith Angharad Penrhyn Jones 10
Englyn: Cymydog
Twtil
Bu farw ein cymydog o arddwr yr adeg hon y llynedd
Am y mur â ni mae o’n ei waeledd,
yn ei wely’n gwywo;
dros ein ffens daw rhosyn ffo –
ôl ei ddwylaw’n ailddeilio.
Iestyn Tyne 10
Llewod Cochion
Rhyw amau fod ei gryman - wedi bod
i ben y tegeirian
yn ein mysg; ac yn y man
roedd gofid drwy'r ardd gyfan.
Arwyn Groe 9.5



























