Seann nàimhdean Bhàideanach gus farpais às ùr 'son Chupa na Camanachd

Mullach Chupa na Camanachd le duine beag airgid gus ball a bhualadh.

"The enminty between the Kingussie and Newtonmore regions over the matter was deadly".

'S e beachd a tha sin a nochd cho fada air ais ri 1897 - ann am bliadhnaichean fìor thràth Chupa na Camanachd - air a' chàirdeas car doirbh eadar fuamhairean iomain Bhàideanach.

"Lean gu dlùth ri cliù do shinnsir", tha an sean-fhacal ag ràdh, agus abair thusa gu bheil cluicheadairean iomain Bhàideanach air sin a dhèanamh is glè bheag air atharrachadh sa chàirdeas eatorra bho dheireadh an 19mh Linn.

Thèid iad ann an ugannan a chèile às ùr san Òban Disathairne is an dà sgioba as fheàrr ann an Alba gus farpais uair eile airson na duaise as motha san spòrs.

Às dèidh beagan bhliadhnaichean nuair a bha làmh an uachdair gu follaiseach aig Ceann a' Ghiùthsaich, chaidh sradag às ùr dhan ghnothach an-uiridh nuair a rinn am Baile Ùr an gnothach orra sa chuairt dheireannaich de Chupa na Camanachd aig Pàirc a' Bhucht.

Ged a chrìochnaich an geama 3-2 air a' cheann thall, 's e fìrinn na cùise gun robh am Baile Ùr pìos na b' fheàrr air an là.

Bhon uairsin tha an dà sgioba air leum air thoiseach air a' chòrr ann an saoghal na h-iomain is iad dìreach air aona gheama a chall eatorra fad an t-seusain gu sgioba bho thaobh a-muigh Bhàideanach.

'S e Camanachd an Òbain a fhuair an t-urram sin le buaidh 2-1 air Ceann a' Ghiùthsaich ann an cuairt dheireannach Chupa MhicAmhlaigh.

Ach ged a leig iad às Cupa MhicAmhlaigh, bha Ceann a' Ghiùthsaich roimhe air Baile Ùr an t-Slèibh a chur a-mach às an fharpais sin 4-1.

Thàinig sin seachdain às dèidh dhaibh an gnothach a dhèanamh air a' Bhaile Ùr 2-0 ann an cuairt dheireannach Chupa MhicThàmhais.

Ruairidh MacAnndrais na sheasamh a-muigh le geansaidh Cheann a' Ghiùthsaich air

Tha Ruairidh MacAnndrais ag ràdh gum biodh e sònraichte do Cheann a' Ghiùthsaich Cupa na Camanachd a thoirt air ais bho Bhaile Ùr an t-Slèibh

Bha an dà bhuaidh sin glè chudromach dhaibh às dèidh dhan Bhaile Ùr Cupa na Camanachd a bhuannachadh an-uiridh, is an uairsin seusan 2026 a thòiseachadh le buaidh 1-0 sa gheama lìge eadar na sgiobaidhean.

Ach ged a bhios sin co-dhiù nam fàbhar, tha trioblaidean mòra air a bhith aig Ceann a' Ghiùthsaich thairis air an t-samhradh le grunnan chluicheadairean a dhìth orra.

"Thòisich sinn an seusan an ìre mhath làidir ach bhon uairsin tha tòrr air a bhith air an goirteachadh is tha e doirbh a chreidsinn, cha b' urrainn dhut a sgrìobhadh," thuirt sgiobair Chinn a' Ghiùthsaich, Ruairidh MacAnndrais, ri BBC Spòrs.

Thathar a' tuigsinn ge-tà, gu bheil piseach air tighinn air an t-suidheachadh - rud a tha buailteach tachairt air thoiseach air geama mòr co-dhiù - is gum bi gu leòr de na seòid air ais airson na cuairte deireannaich san Òban.

Is tha iad a' dol gu Pàirc Mossfield a' sireadh dìoghaltais.

"'S e an là as motha ann am bliadhna na h-iomain agus 's e am fear a tha a h-uile duine ag iarraidh," thuirt Ruairidh.

"Bha briseadh-dùil againn an-uiridh is cha robh sinn airson smaointinn air cus - bha sinn dìreach airson glusad air adhart.

"A bhith ga thilleadh (Cupa na Camanachd) dhan bhaile agus a bhith ga thoirt a-mach à làmhan nan seann nàimhdean againn, 's e dòigh air leth a bhiodh ann an seusan a thoirt gu ceann."

Iain Robinson a' coimhead air a' chamara

Tha Iain Robinson ag ràdh gu bheil cluicheadairean Bhaile Ùr an t-Slèibh mothachail air cho cudromach 's a tha e do mhuinntir an àite gun cùm iad grèim air Cupa na Camanachd

Sìos an rathad sa Bhaile Ùr tha an sgiobair acasan, Iain Robinson, den bheachd gu bheil an dà sgioba ri chèile air a dhol suas ìre bho an-uiridh.

Tha e ag ràdh gu bheil am Baile Ùr gu mòr airson grèim a chumail air a' chupa is gu bheil iad glè mhothachail cuideachd air an togail mhòr a fhuair na Slèibhtich san fharsaingeachd an-uiridh nuair a fhuair an cluba an làmhan air an duais.

"Na daoine ann am Baile Ùr an t-Slèibh, tha Cupa na Camanachd cho, cho cudromach dhan bhaile," thuirt Iain.

"Sin teaghlaichean agus daoine a tha a' tighinn chun nan geamaichean a h-uile seachdain - 's e Cupa na Camanachd a tha a h-uile duine ag iarraidh a bhith a' faicinn a' tighinn dhan bhaile.

"Tha feum aig na cluicheadairean againn a bhith a' smaointinn air sin is tha obair againn airson sin a dhèanamh airson nan daoine."

Tòisichidh an geama mòr aig Pàirc Mossfield aig 2:10f.

Bidh gach buille an seo fhèin air làrach BBC Naidheachdan bho 12:50f.

Cluinnear an geama beò air BBC Radio nan Gàidheal, am prògram a' tòiseachadh aig 1:00f.

Agus chithear a' chuairt dheireannach beò air BBC ALBA is air iPlayer a' BhBC cuideachd is cùisean a' tòiseachadh an sin aig 2f.

Duilleagan eadar-lìn co-cheangailte