Bị tố bỏ sót các 'trùm' lừa đảo qua mạng, Campuchia phản pháo

Trưởng ban chỉ đạo quốc gia về phòng chống lừa đảo của Campuchia tuyên bố nước này đang thu thập chứng cứ nhằm vào những đối tượng bị nghi là "trùm" đứng sau các đường dây lừa đảo qua mạng quy mô lớn.

Tuyên bố này được đưa ra trong lúc quốc gia này bị chỉ trích vì chiến dịch truy quét tội phạm lừa đảo, vốn được tăng cường từ năm ngoái, chưa chạm tới những người cầm đầu.

Trưởng ban chỉ đạo quốc gia về phòng chống lừa đảo, ông Chhay Sinarith, khẳng định với Reuters trong bài viết hôm 25/9 rằng việc xử lý pháp lý "dù là với chủ mưu, đồng phạm, chủ sở hữu, kẻ tiếp tay hay kẻ bảo kê, thì đều cần có thời gian và chứng cứ."

Ông Chhay Sinarith đưa ra phát ngôn trên bên lề hội nghị quốc tế về phòng chống lừa đảo diễn ra tại thủ đô Phnom Penh, một sự kiện do chính quyền Campuchia tổ chức.

Vào tháng Tám, cũng chính ông đã tuyên bố rằng "các hoạt động lừa đảo quy mô lớn đã hoàn toàn được kiểm soát và hiện không còn khu phức hợp lừa đảo trực tuyến nào tồn tại trên cả nước."

Thông điệp này cũng được Thủ tướng Campuchia Hun Manet nhắc lại tại hội nghị nói trên, khẳng định đất nước mình sẽ "không bao giờ là nơi trú ẩn an toàn cho các hoạt động lừa đảo trực tuyến".

Không ít nhà phân tích ngờ vực tuyên bố này, khi chiến dịch trấn áp tội phạm của lực lượng chức năng Campuchia chưa chạm tới, hay ít nhất là chưa công bố các nhân vật cấp cao và những người "bảo kê" cho ngành công nghiệp lừa đảo, vốn được cho là đang tạo nên hình ảnh xấu đối với quốc gia này.

Trong một bài viết hôm 22/9 trên trang The Diplomat, ông Jacob Sims, Nghiên cứu viên Thỉnh giảng tại Trung tâm châu Á thuộc Đại học Harvard, cho rằng bộ máy cầm quyền đang tự xây dựng lại hình ảnh như một "ngôi sao" đi đầu trong chiến dịch chống lừa đảo, trong khi "giới tinh hoa có sự 'bảo kê' về chính trị - những kẻ từng tiếp tay cho ngành công nghiệp này - về cơ bản vẫn bình an vô sự."

Tại Mỹ, Chủ tịch Ủy ban Đối ngoại Hạ viện Mỹ Brian Mast cùng Chủ tịch Ủy ban Đặc biệt về Trung Quốc (Mỹ) John Moolenaar đã gửi một bức thư đề ngày 15/9 tới Ngoại trưởng Marco Rubio và Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent, cáo buộc "các quan chức tham nhũng cấp cao trong bộ máy chính quyền tại Myanmar, Campuchia và Lào đã nhắm mắt làm ngơ cho hoạt động tội phạm này ở quy mô đáng báo động."

Họ đề nghị chính quyền Trump đưa 26 cá nhân và 2 tổ chức vào diện điều tra, trong hạn 180 ngày phải làm rõ liệu các đối tượng này có đáp ứng tiêu chí để áp lệnh trừng phạt theo Đạo luật Global Magnitsky.

Được ban hành vào tháng 12/2016, đạo luật này cho phép Chính phủ Mỹ áp đặt các lệnh trừng phạt kinh tế và cấm nhập cảnh đối với các cá nhân, tổ chức nước ngoài vi phạm nhân quyền hoặc liên quan đến tham nhũng nghiêm trọng trên phạm vi toàn cầu.

Bức thư nhấn mạnh vào vai trò của "mạng lưới tài chính, những kẻ cầm đầu cùng những mạng lưới 'chống lưng' về mặt chính trị đã dung dưỡng cho ngành công nghiệp đen này".

Campuchia và một số quốc gia Đông Nam Á đã trở thành thủ phủ lừa đảo trực tuyến, nơi nhiều nạn nhân - trong đó có nhiều công dân Việt Nam - bị buôn bán, giam giữ và cưỡng bức lao động để tham gia hoạt động lừa đảo xuyên quốc gia.

Riêng trong năm 2024, người Mỹ đã bị chiếm đoạt khoảng 10 tỷ USD vì các hoạt động lừa đảo tại khu vực Đông Nam Á, theo số liệu Bộ Tài chính Mỹ công bố.

Ông Chhay nói với Reuters rằng lực lượng chức năng đang mở rộng điều tra nhắm vào mạng lưới tài chính của tập đoàn Prince Group có trụ sở tại Campuchia, vốn bị chính quyền Mỹ cáo buộc là bức bình phong cho các hoạt động lừa đảo trực tuyến và rửa hàng tỷ USD.

Vào đầu năm nay, Campuchia đã dẫn độ sang Trung Quốc ông Trần Chí (Chen Zhi), chủ tịch kiêm nhà sáng lập Prince Group.

Ông Trần từng giữ vai trò cố vấn cho cả Thủ tướng Hun Manet và người cha - Chủ tịch Thượng viện, cựu Thủ tướng Hun Sen.

Hôm 24/9, Tuyên bố Phnom Penh đã được thông qua tại thủ đô Campuchia, với sự tham gia của đại diện từ 20 quốc gia và các tổ chức quốc tế, với cam kết thắt chặt hợp tác quốc tế nhằm chặt đứt chuỗi cung ứng tội phạm đứng sau các đường dây lừa đảo qua mạng và triệt phá các đại bản doanh lừa đảo trên toàn thế giới.

Theo Fresh News, trang tin thân với chính quyền Campuchia, một trong các cam kết đáng chú ý trong tuyên bố là "triệt phá toàn bộ chuỗi mắt xích tội phạm lừa đảo trực tuyến, bao gồm việc truy quét từ kẻ tổ chức, đối tượng tuyển dụng, kẻ tiếp tay, kẻ chuyển tiền (money mule), đơn vị cung cấp công nghệ cho đến các mạng lưới rửa tiền."