Hun Manet: 'Campuchia sẽ không bao giờ là nơi trú ẩn an toàn cho các hoạt động lừa đảo trực tuyến'

"Campuchia sẽ không bao giờ là nơi trú ẩn an toàn cho các hoạt động lừa đảo trực tuyến", Thủ tướng Campuchia Hun Manet phát biểu.

Ông đưa ra lời khẳng định này trong phiên khai mạc hội nghị quốc tế về lừa đảo mạng hôm 23/9. Sự kiện có sự tham dự của các đại biểu từ hơn một chục quốc gia, trong đó có Mỹ và Trung Quốc.

Chính phủ Campuchia đang muốn tận dụng sự kiện này để thể hiện các nỗ lực trấn áp ngành công nghiệp lừa đảo trực tuyến trị giá hàng tỷ đô la Mỹ.

Thủ tướng Campuchia cũng khẳng định nước này ủng hộ tăng cường hợp tác quốc tế, bao gồm chia sẻ thông tin tình báo theo thời gian thực.

Giới chức nước này cho biết họ đã xóa bỏ các khu tổ hợp lừa đảo hoạt động quy mô công nghiệp.

Tuy nhiên, tuyên bố này vấp phải sự hoài nghi từ một số nhà phân tích, những người cho rằng các cuộc truy quét vẫn chưa động chạm đến các nhân vật cấp cao đứng sau các mạng lưới này.

Bà Delphine Schantz, đại diện khu vực của Văn phòng Liên Hợp Quốc về Ma túy và Tội phạm (UNODC), nhận định hội nghị cho thấy "sự cởi mở ngày càng gia tăng trong hợp tác".

"Tuy nhiên, rõ ràng là vẫn còn nhiều việc cần phải làm hơn nữa, cả ở cấp quốc gia lẫn trong hợp tác quốc tế", bà nói, đồng thời kêu gọi xây dựng nhận thức chung về các xu hướng mới và các khuôn khổ pháp lý thống nhất, bao gồm đầu tư vào công tác thu thập chứng cứ số.

Trong những năm gần đây, Campuchia cùng một số quốc gia Đông Nam Á khác như Myanmar, đã trở thành trung tâm của ngành công nghiệp lừa đảo mạng xuyên quốc gia.

Các băng nhóm tội phạm, chủ yếu do người Trung Quốc điều hành, vận hành những khu phức hợp.

Những người làm việc trong các khu này bao gồm cả những người tự nguyện, lẫn những nạn nhân của buôn người bị giam giữ và ép buộc tham gia các hình thức lừa đảo như lừa tình qua mạng, giả danh cảnh sát và nhiều chiêu lừa đảo khác.

Trong hai ngày đầu tuần, các phóng viên từ nhiều đài báo địa phương và quốc tế đã được đưa đi tham quan những trung tâm quy mô lớn đã bị chính phủ đóng cửa, trong đó có một cơ sở từng sử dụng tới 20.000 lao động.

Theo ghi nhận của phóng viên Reuters, họ cũng được xem các tang vật mà cảnh sát thu giữ, bao gồm huy hiệu FBI giả và huy hiệu cảnh sát Trung Quốc giả được sử dụng cho các hoạt động mạo danh.

Hôm 22/9, trang Fresh News của Campuchiacho biết 75 nhà báo từ 42 cơ quan truyền thông địa phương và quốc tế đã được chính quyền dẫn đến tham quan một khu phức hợp rộng 51ha nghi từng được sử dụng cho mục đích lừa đảo tại tỉnh Kandal, với 55 tòa nhà và hơn 4.700 phòng.

Giới chức cho biết chủ sở hữu và lao động đã rời đi trước khi lực lượng chức năng đến kiểm tra và khám xét địa điểm này.

Báo Khmer Times hôm 23/9 dẫn thông tin từ Bộ Nội vụ Campuchia rằng các cơ quan thực thi pháp luật Campuchia và Mỹ đã triệt phá 50 địa điểm lừa đảo trực tuyến tại 7 tỉnh và phối hợp điều tra 12 vụ án hình sự.

Phó phát ngôn viên Bộ Nội vụ Touch Sokhak công bố kết quả thực thi pháp luật hôm 22/9, nhấn mạnh hoạt động hợp tác song phương được triển khai trên cơ sở các Biên bản ghi nhớ (MoU) được ký vào năm 2016 và 2019.

Theo giới chức Campuchia, nước này đã điều tra 6 vụ liên quan đến tài khoản tiền điện tử, 3 vụ liên quan đến địa chỉ IP không thể truy vết và 2 vụ nghi lừa đảo đầu tư tiền số theo đề nghị từ phía Mỹ.

Tuy nhiên, các cuộc điều tra chưa xác định được người liên quan trực tiếp đến hành vi phạm tội.

Ngoài các hồ sơ điều tra riêng lẻ, Cục Điều tra Liên bang Mỹ (FBI) đã cung cấp thông tin tình báo về 50 địa điểm lừa đảo trực tuyến trái phép hoạt động tại các tỉnh Oddar Meanchey, Banteay Meanchey, Kandal, Svay Rieng, Kampot, Tboung Khmum và Preah Sihanouk.

Lực lượng Bộ Nội vụ ở cấp quốc gia và cấp địa phương đã sử dụng những thông tin này để triệt phá toàn bộ 50 cơ sở.

Các hoạt động thực thi pháp luật chung diễn ra sau chuyến thăm Campuchia của Giám đốc FBI Kash Patel vào cuối tháng 7/2026.

Trong chuyến thăm, ông Patel đánh giá cao những nỗ lực chống lừa đảo của Campuchia và nhấn mạnh quan hệ hợp tác tác nghiệp giữa hai bên là một mô hình hợp tác quốc tế trong cuộc chiến chống tội phạm mạng xuyên quốc gia.

Nhiều nạn nhân của các hoạt động lừa đảo trực tuyến là công dân Mỹ khiến vấn đề này trở thành một ưu tiên hàng đầu của chính quyền nước này, theo thông cáo của Đại sứ quán Mỹ tại Campuchia nhân dịp chuyến thăm của giám đốc FBI.

Chỉ riêng năm 2024, người dân Mỹ đã thiệt hại ước tính hơn 10 tỷ USD vì các vụ lừa đảo có nguồn gốc từ khu vực Đông Nam Á, theo Bộ Ngân khố Hoa Kỳ.

Dưới sức ép của Mỹ và nhiều quốc gia khác, Campuchia cho biết đã đột kích hàng trăm khu tổ hợp và trục xuất hàng chục ngàn người trong năm qua.

Theo số liệu mới công bố, Tổng cục Di trú trong ba năm qua đã tiến hành các thủ tục trục xuất đối với 72.426 công dân nước ngoài cư trú bất hợp pháp, trong đó có 8.994 phụ nữ, bao gồm 96 quốc tịch, trong khoảng thời gian từ ngày 1/9/2023 đến 13/9/2026.

Trong số này có gần 5.000 người Việt bị trục xuất vì liên quan tới lừa đảo trực tuyến.

Tuy nhiên, các nhà phân tích và một số nhân vật đối lập cho rằng các cuộc truy quét không đụng tới những cá nhân có quan hệ chính trị bị cáo buộc bảo kê cho các mạng lưới lừa đảo.

Trong khi đó, các tổ chức tội phạm đã thích nghi bằng cách chia nhỏ hoạt động thành các đơn vị quy mô nhỏ hơn và chuyển một phần hoạt động ra nước ngoài.

Theo bà Mu Sochua, một chính trị gia đối lập đang sống lưu vong, độ tin cậy của chiến dịch trấn áp sẽ phụ thuộc vào việc liệu nhà nước Campuchia có sẵn sàng điều tra mọi cáo buộc đáng tin cậy hay không, bất kể người liên quan có giàu có, có ảnh hưởng hay giữ chức vụ nào trong bộ máy nhà nước.

Một sự kiện đáng chú ý là việc ông Hun To, anh họ của Thủ tướng Hun Manet, cho biết vào tháng 5/2026 rằng ông sở hữu 30% cổ phần của nền tảng Huione Pay – một nền tảng thanh toán số có liên quan đến các hoạt động lừa đảo mạng và rửa tiền, đồng thời đã bị Mỹ áp đặt các biện pháp trừng phạt.

Chính phủ Mỹ năm 2025 cáo buộc Huione Group, tập đoàn sở hữu nhiều công ty hoạt động trong các lĩnh vực thương mại điện tử, thanh toán và giao dịch tiền điện tử, trong đó có Huione Pay, đã rửa tiền cho các tổ chức tội phạm xuyên quốc gia thực hiện các hoạt động lừa đảo có nguồn gốc từ Đông Nam Á.