Францияда нааразылык күчөдү. Профсоюздар жана студенттик уюмдар жүз миңдеген адамды көчөгө чыгарууда

Францияда шейшемби күнү он миңдеген адам, негизинен жогорку окуу жайлардын студенттери жана кесиптик кошуундардын мүчөлөрү, мектептин жогорку класстарында окуган окуучуларды колдоп, өлкө боюнча нааразылык акцияларына чыгышты. Ички иштер министрлигинин маалыматына караганда, акцияларга 161 миң 500дөй адам катышкан. Бул өткөн бейшембиде өткөн жалпы улуттук нааразылык акцияларына катышкандардын санынан эки эседен көп.

Парижде бир убакта эки өзүнчө акция өттү. Алардын биринде башаламандык чыкты. AFP агенттигинин маалыматына караганда, беткап кийген демонстранттар унааларды өрттөп, жолдорго тосмолорду курууга аракет кылышкан жана полиция кызматкерлерине ар кандай буюмдарды ыргытышкан.

Парижде жана Лиондо кырдаал акциянын уюштуруучуларынын көзөмөлүнөн чыгып кеткендиктен, полиция суу аткычтарды жана көздөн жаш агызуучу газды колдонууга аргасыз болду.

Париждин четиндеги Сен-Дени шаарчасында өткөн акцияга катышкандардын арасынан журналисттер швециялык активист Грета Тунбергди да көрүшкөн. Ал нааразылык акциясына "биздин келечегибизди уурдап жатышат" деген себеп менен чыкканын айткан.

Нааразылыкка оппозициядагы "Баш ийбеген Франция" (LFI) аттуу ашкере солчул партия да колдоо көрсөттү. Анын лидери, президенттикке талапкер Жан-Люк Меланшон да Париждеги демонстранттардын арасында болгон.

Франция полициясынын маалыматына караганда, Нант, Лион, Ланс, Страсбург, Тулуза, Бордо жана Марсель шаарларында да миңдеген адам катышкан жүрүштөр өттү.

Сентябрдын аягында Парижде башталган жогорку класстардын окуучуларынын нааразылык акциялары көп өтпөй Франциянын бардык аймактарына жайылды. Бул убакыт аралыгында ондогон мектеп өрттөлүп, жүздөгөн окуу жайлар жабылды. Имараттарга олуттуу зыян келтирилгендиктен, алардын айрымдары белгисиз мөөнөткө чейин ишин токтотту. Жүздөгөн мугалимдер, полиция кызматкерлери жана демонстранттар жаракат алышты.

Ошол эле учурда Францияда полицияны өспүрүмдөргө карата ашыкча күч колдонуп жатат деп айыптагандар көп.

Нааразылык акциялары учурунда бир өспүрүм полициянын жарык жана үн чыгаруучу гранатасын колуна алып көтөргөндө, колунун манжаларынан ажыраган. Дагы бир өспүрүм бир көзүнөн айрылган.

Полиция демонстранттарга карата зомбулук колдонулган деген 34 арыз боюнча ички иликтөө баштады. Бирок Франциянын ар кайсы шаарларында тартылган көптөгөн видеолордо жүздөрүн жаап алган өспүрүмдөрдүн полиция кызматкерлерин кубалап, аларга таш жана күйүүчү аралашмасы бар бөтөлкөлөрдү ыргытып, полициянын унааларын оодарып жатканы көрүнгөн.

Франциянын Ички иштер министрлиги полиция көпчүлүк учурда өзүн коргоо максатында аракеттенгенин билдирүүдө.

Билим берүү министрлигинин маалыматына караганда, нааразылык акциялары учурунда жалпысынан окуу жайлардын 147 кызматкери жабыркаган. Шейшемби күнү негизинен лицейлерди кошкондо 214 окуу жайы жабылган.

Студенттердин L'Union Étudiante профсоюзу өлкө боюнча университеттердин 90 пайызы нааразылык акциясына чыккандарды колдоо иретинде жабылганын билдирди.

Башында мектеп окуучулары билим алуу шарттарын жакшыртууну талап кылышкан. Алар мектептерди оңдоону, мугалимдердин санын көбөйтүүнү жана сабак күнүн кыскартууну суранышкан. Бирок бийликтин айтымында, бир нече аптадан бери уланып жаткан нааразылык акциялары окуу жайларына жана билим берүү процессине олуттуу зыян келтирди.

Дүйшөмбү күнү Франциянын президенти Эммануэль Макрон демонстранттарды сабырдуулукка чакырды. Ал көтөрүлгөн маселелерди чечүү үчүн "убакыт, кеңешүүлөр, талкуулар жана өз ара урмат-сый керек" деп билдирди.

Нааразылык акцияларынын мынчалык тез жайылышы бийликтеги мөөнөтү аяктап бараткан Макрон үчүн да, жарым жылдан кийин, 2027-жылдын апрелинде өтө турган президенттик шайлоодо аны алмаштыра турган жаңы лидер үчүн да олуттуу сыноо болуп жатат.

Ушул аптанын ишембисинде өлкө боюнча жашоо наркынын тез өсүшүнө каршы демонстрациялар өтөрү күтүлүүдө. Профсоюздар жана студенттик уюмдар бул эки нааразылык кыймылы биригет деп үмүттөнүп жатышат.

Толкундоолор Макрондун центристтик өкмөтү мамлекеттик чыгымдарды кыскартууну караган бюджетти парламенттен өткөрүүгө аракет кылып жаткан учурда болуп жатат. Өлкөнүн мамлекеттик карызынын өсүшү да кырдаалды татаалдатып, облигациялар рыногунда кооптонууну жаратууда.