Bên trong cỗ máy Manchester City thiết kế để qua mặt Ngoại hạng Anh

"Lừa gạt, mánh mung, dối trá, lợi dụng lòng tin; bịp bợm."

Đó là cách Từ điển Oxford định nghĩa từ "sham" - từ được nhắc đến tám lần trong phán quyết của ủy ban độc lập công bố ngày 28/9, trong đó kết luận Manchester City đã vi phạm nghiêm trọng về quy định tài chính và gần như toàn bộ các cáo buộc, ngoại trừ cáo buộc không hợp tác với cuộc điều tra.

Tài liệu dài 40 trang và đáng chú ý này cho thấy cách chủ sở hữu của CLB, Abu Dhabi United Group, từ mùa giải 2009-10 đã nhận thức được rằng họ sẽ phải chi tiêu vượt mức rất lớn nếu muốn đưa đội bóng lên tầm vóc mà họ kỳ vọng.

Theo phán quyết, City đã tìm ra một phương cách thổi phồng doanh thu tài trợ hết mùa này qua mùa khác.

Cụ thể là chín mùa giải.

Báo cáo cho thấy các chủ sở hữu của CLB đã liên tục bơm tiền vào để nâng giá trị các hợp đồng tài trợ.

Cái gọi là "Disguised Funding Scheme" (Kế hoạch tài trợ trá hình) là trọng tâm của loạt cáo buộc mà Manchester City bị kết luận đã vi phạm.

Theo phán quyết, cơ chế này đã che giấu hơn 830 triệu bảng Anh (gần 1,1 tỷ USD) tiền tài trợ, trong khi các biện pháp khác giúp che giấu thêm khoảng 90 triệu bảng (gần 120 triệu USD) chi phí.

Dưới đây là những kết luận chính.

Vấn đề nhanh chóng bộc lộ rõ trước mắt các ông chủ mới

Manchester City được giới đầu tư Các tiểu vương quốc Ả Rập mua lại năm 2008, nhưng theo tài liệu, khó khăn tài chính đã trở nên rõ ràng ngay từ đầu mùa giải 2009-2010.

Các chủ sở hữu mới không chỉ muốn đội bóng cạnh tranh ở đẳng cấp cao. Họ muốn có những cầu thủ tốt nhất và trở thành nhà vô địch.

Điều đó là không thể nếu không chi thêm rất nhiều tiền.

Khoản lỗ của mùa giải 2009-2010 được dự báo sẽ vượt mức kỷ lục thua lỗ trong một mùa giải của một CLB Ngoại hạng Anh khi đó là Chelsea năm 2006 với 140 triệu bảng.

Theo phán quyết, đây là một kỷ lục mà các ông chủ Manchester City nhất quyết không muốn CLB phá vỡ.

Không chỉ có vậy.

CLB còn biết rằng họ có khả năng tiếp tục chịu các khoản lỗ lớn trong ít nhất 5 mùa giải tiếp theo.

Trong khi đó, Liên đoàn bóng đá châu Âu (UEFA) và Ngoại hạng Anh đang chuẩn bị áp dụng các quy định Luật Công bằng Tài chính (Financial Fair Play - FFP).

Đó rõ ràng sẽ là một vấn đề.

Để giải quyết, lựa chọn duy nhất là tăng mạnh doanh thu thương mại và giảm sự phụ thuộc vào nguồn tiền của chủ sở hữu.

Hợp đồng giả và kế hoạch tài trợ trá hình

Đầu năm 2010, Manchester City được cho là đã bắt đầu bơm tiền vào CLB thông qua một cơ chế mới.

CLB ký các hợp đồng tài trợ có giá trị kỷ lục và cao hơn đáng kể so với giá trị thực tế trên thị trường.

Trong phán quyết, cách làm này được gọi là "kế hoạch tài trợ trá hình".

Theo tài liệu, kế hoạch này vận hành như sau:

Các hợp đồng tài trợ được chia thành hai phần: Khoản phí cơ bản (base fee) và khoản gắn thêm.

Nhà tài trợ chỉ thanh toán phần phí cơ bản.

Còn phần "gắn thêm" do chính các ông chủ CLB chi trả.

Nói cách khác, nhà tài trợ không phải chi toàn bộ giá trị hợp đồng. Chủ sở hữu CLB mới là bên trả phần lớn số tiền, qua đó tạo nguồn lực để đầu tư vào cầu thủ.

Theo phán quyết, điều này:

"Tạo ra ấn tượng sai lệch đối với các bên thứ ba (trong đó có cơ quan quản lý và kiểm toán viên) rằng doanh thu thương mại từ tài trợ của CLB cao hơn rất, rất nhiều so với thực tế."

Tuy nhiên, CLB cũng hiểu rằng họ phải linh hoạt và khéo léo điều chỉnh cách thức hoạt động.

Theo thời gian, kế hoạch tài trợ trá hình này thỉnh thoảng được điều chỉnh nhằm "hỗ trợ việc tiếp tục che giấu" và "giảm khả năng xuất hiện những câu hỏi khó".

Điều đó thực sự có nghĩa là gì?

Tổng doanh thu thương mại từ các nhà tài trợ trong giai đoạn từ mùa giải 2009-2010 đến 2017-2018 đạt 949,94 triệu bảng Anh.

Phán quyết cho biết chỉ 119,25 triệu bảng trong số đó là các khoản phí cơ bản.

Tổng cộng 830,69 triệu bảng là các khoản "đánh dấu" – số tiền do các chủ sở hữu của CLB chi trả.

Manchester City phủ nhận các cáo buộc và cho rằng Ngoại hạng Anh đã hiểu sai các thỏa thuận tài trợ.

Tuy nhiên, hội đồng cho biết họ "bác bỏ lời giải thích đó vì không đúng sự thật".

Hội đồng cho rằng lời giải thích này đã được "dựng lên khá lâu sau khi sự việc xảy ra nhằm làm lu mờ và che giấu bản chất thực sự của kế hoạch tài trợ trá hình".

Một ví dụ được nêu về cách thức hoạt động của kế hoạch tài trợ trá hình là việc bù đắp một khoản thiếu hụt bất ngờ vào tháng 5/2013.

Chưa đầy một tuần trước khi năm tài chính 2012-2013 kết thúc, Manchester City biết rằng họ còn thiếu 9,9 triệu bảng để đáp ứng các quy định tài chính của UEFA.

Chỉ trong vài ngày, dù thậm chí còn chưa tiếp cận các nhà tài trợ, một loạt thỏa thuận tài trợ sửa đổi đã được lập ra, qua đó làm tăng mức phí tài trợ được ghi nhận để chi trả các khoản thưởng cho những sự kiện đã diễn ra và tài trợ cho một chuyến du đấu tại Mỹ.

Nhờ vậy, khoản thiếu hụt theo quy định Công bằng Tài chính (FFP) của UEFA mà CLB lo ngại đã được "bù đắp".

Dự án Longbow

Năm 2012, Manchester City triển khai chương trình mà họ gọi là Dự án Longbow.

Phán quyết cho biết nhiều cấu phần của Dự án Longbow là những nỗ lực thực sự và hợp pháp nhằm đạt được mục tiêu tăng doanh thu và giảm lỗ hoạt động.

Tuy nhiên, theo phán quyết, có một cấu phần không mang tính thực chất, đó là Thỏa thuận Fordham.

Đây là một thỏa thuận giữa Manchester City và một bên thứ ba mang tên Fordham, được mô tả trong phán quyết là: "không khác gì mấy một tấm bình phong".

Nguồn tiền từ các chủ sở hữu của CLB "sẽ được sử dụng (và đã được sử dụng) để giúp Fordham mua từ CLB quyền được hưởng các lợi ích tài chính phát sinh từ quyền hình ảnh của các cầu thủ (với một mức giá được thổi phòng lên đáng kể).

Đây là "một công cụ khác để đưa tiền vào CLB và giúp giấu nguồn gốc thực sự của số tiền đó".

Đồng thời, cơ chế này "giúp CLB tạo vỏ bọc những khoản tiền đó là doanh thu hoạt động".

Trong báo cáo tài chính, 24,5 triệu bảng đã được ghi nhận sai là doanh thu hoạt động, trong khi 49,414 triệu bảng bị loại khỏi chi phí hoạt động một cách không chính xác.

Phán quyết cho biết thỏa thuận Fordham được thực hiện với "sự hiểu biết và chấp thuận" của một số cá nhân, nhưng tên của họ đã bị bôi đen trong tài liệu công bố.

Các hợp đồng được thanh toán bằng cách khác

Một phương thức khác mà CLB bị cho là đã sử dụng để vượt qua các quy định tài chính là đưa các hợp đồng đắt giá của cầu thủ và HLV ra ngoài sổ sách kế toán.

Điều này được thực hiện bằng cách chi trả thù lao hoặc tiền lương thông qua các bên thứ ba. Trên thực tế, các khoản thanh toán này vẫn do các chủ sở hữu CLB chi trả.

Những khoản tiền đó được "ghi nhận dưới dạng hợp đồng tư vấn" và "che giấu quy mô thực sự các nghĩa vụ tài chính của CLB".

Có ba trường hợp riêng biệt liên quan đến cách thức này, nhưng toàn bộ tên các cá nhân liên quan đều đã bị bôi đen trong tài liệu. Những cái tên này có thể được công bố khi bản giải trình đầy đủ được phát hành.

Manchester City được cho là đã sử dụng phương thức này cho các khoản thanh toán: 8,866 triệu bảng; 7,4 triệu bảng và 500.000 bảng.

Nhân chứng của Manchester City 'cố ý nói dối' trong quá trình điều tra

"Thông qua các hành động của mình, CLB rõ ràng đã có ý định lách các quy định của Ngoại hạng Anh.

"CLB đã có những nỗ lực đan xen nhằm ngăn cản và gây khó khăn cho cuộc điều tra của Ngoại hạng Anh."

Đây là một phần đặc biệt nghiêm trọng của phán quyết, đặt ra câu hỏi về tính liêm chính của những cá nhân liên quan đến Manchester City nhưng chưa được nêu danh tính.

Manchester City đã nộp các bản tường trình hoặc chứng cứ tài liệu từ 24 cá nhân, và phần lớn trong số này đã ra điều trần.

Điều này có thể gây ra vấn đề trong tương lai vì Cơ quan Quản lý Bóng đá Độc lập có thẩm quyền xem xét tính trung thực và liêm chính của các nhà quản lý cũng như chủ sở hữu CLB.

Hiện tại, chưa có cá nhân nào được nêu tên nên chưa rõ phán quyết đang đề cập đến những ai.

Theo tài liệu, lời khai của một số nhân chứng quan trọng "không đúng sự thật ở một số khía cạnh then chốt".

Phán quyết cũng cho biết một số nhân chứng "đã đưa ra những lời khai mà họ biết là không đúng sự thật và như vậy là đã hành xử thiếu trung thực".

Ngoài ra, hội đồng kết luận Manchester City biết rằng các báo cáo tài chính hằng năm "không phản ánh trung thực và hợp lý tình hình tài chính" và CLB "đã hành động bất chấp việc liệu các báo cáo tài chính đó có phản ánh trung thực và hợp lý tình hình tài chính hay không".

Theo phán quyết, tất cả những điều này cho thấy Manchester City đã không hành xử với "thiện chí ở mức cao nhất" và đã "vi phạm nghĩa vụ hợp tác với Ngoại hạng Anh".

Phán quyết chỉ ra những sai lệch nào?

Đây là cách những báo cáo tài chính của Manchester City trong các mùa giải từ 2009-2010 đến 2017-2018 đã không phản ánh trung thực và hợp lý tình hình tài chính:

Doanh thu tài trợ:

Hợp đồng và quyền hình ảnh:

Thỏa thuận Fordham:

Tổng cộng: 920,68 triệu bảng Anh.