Trump: İran'ın Pakistan'a heyet göndermekten başka seçeneği yok

    • Yazan, BBC News Türkçe
    • Bildirdiği yer, Londra
  • Okuma süresi 4 dk

ABD Başkanı Donald Trump, İran savaşı konusundaki peş peşe açıklamalarını sürdürüyor. Trump son olarak İran'ın Pakistan'daki görüşmelere bir "heyet göndermekten başka seçeneği" olmadığını söyledi.

CNBC televizyonuna konuşan Trump, ABD'nin "harika bir anlaşma" elde edeceğine inandığını vurgularken, ABD'nin "en iyi insanlarla" karşı karşıya olmamasına karşın "çok başarılı" olunduğunu ifade etti.

Trump İran limanlarına uygulanan ablukayı da "müthiş bir başarı" olarak tanımladı.

Trump, müzakerelerde ilerleme kaydediliyor görünmesi halinde ateşkesi uzatıp uzatmayacağı sorusuna da "Hayır bunu yapmak istemiyorum. Bombardımanın devam etmesini öngörüyorum çünkü bu daha doğru bir tavır olur" yanıtını verdi.

ABD Başkanı bir anlaşmaya varmak için "çok fazla zaman bulunmadığını " ve İran'ın ABD'yle uzlaşması halinde "çok avantajlı" olacağını savundu.

İran tarafından yanıt ise Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bakei'den geldi. Bakei, Pakistan'ın başkenti İslamabad'a bir heyet gönderip göndermeyeceklerine hala karar vermediklerini söyledi.

BBC'ye konuşan Bakei "Bu müzakerelere iyi niyet ve bir ciddiyetle gittik ama karşı taraf ciddi olmadığını, iyi niyetli olmadığını gösterdi, sık sık pozisyon değiştiriyorlar, bu 180 derece tutum değişiklikleri, savaş suçlarıyla tehdit edilmek" dedi.

Sözcü, İran'ın müzakere masasına dönmek için koşullarını ise söylemedi ve bunun hala konuşulduğunu belirtti.

Pakistan'da görüşmeler olacak mı?

Pakistan'da yeni görüşmelerin olup olmayacağıyla ilgili belirsizlik de sürüyor.

ABD ve İsrail'in İran'a 28 Şubat'ta düzenledikleri saldırılarla başlayan savaşa 8 Nisan'da iki haftalık ateşkesle ara verildi.

İran ve ABD arasındaki geçici ateşkesin süresi 22 Nisan'da doluyor.

İki ülke arasında Pakistan'da ikinci tur barış görüşmelerinin yapılıp yapılmayacağı hala belirsiz.

Olası görüşmeler için Pakistan'ın başkenti İslamabad'da güvenlik önlemleri artırıldı.

Ancak Amerikan heyetine başkanlık etmesi beklenen ABD Başkan Yardımcısı JD Vance henüz Washington'dan ayrılmadı.

İran'ın baş müzakerecisi ve Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf, tehditlerin gölgesinde müzakereleri kabul etmeyeceklerini ve "sahada yeni kartlar göstermeye" hazır olduklarını söyledi.

İran hükümeti sözcüsü Fatima Mohajerani devlet haber ajansı IRNA'ya yaptığı açıklamada, olası müzakereler sırasında Tahran'ın "parmağını tetikte" tuttuğunu ve savunma güçlerinin "tam hazırlık" halinde olduğunu söyledi.

Sözcü, "Tekrar saldırıya uğramak istemiyoruz, ancak böyle bir saldırı olursa, kesinlikle öncekinden daha sert bir şekilde karşılık vereceğiz" dedi.

BBC'nin kıdemli muhabiri Lyse Doucet, Tahran'dan katıldığı yayında, durum öngörülemez olsa da görüşmelerin yapılması ihtimalinin daha fazla olduğunu söyledi.

Lyse Doucet, "Diplomaside tek bir kural vardır: Bir şeyin bozulmasından sorumlu tutulan taraf olmak istemezsiniz.

"Eğer JD Vance İslamabad'da olacaksa, İranlıların ortaya çıkmaması gerçekten çok zor olur" diyen Doucet, sözlerini şöyle sürdürdü:

"Ve bence telefon hatları sürekli çalışıyor. Pakistanlılar her iki tarafın da ülkeye gelmesini sağlamak için çabalıyor. Çünkü mekan hazır, güvenlik önlemleri alınmış durumda. Sadece heyetlerin ekiplerin gelmesini bekliyorlar."

ABD ve İran'dan karşılıklı 'ateşkesin ihlali' suçlamaları

ABD Merkez Komutanlığı (CENTCOM), Amerikan güçlerinin, ablukanın başından bu yana 27 gemiye, geri dönmeleri veya bir İran limanına dönmeleri talimatı verdiğini açıkladı.

ABD 19 Nisan'da ilk kez İran bayraklı bir kargo gemisine, ablukayı kırmaya çalışmasının ardından durdurup el koymuştu.

CENTCOM, paylaştığı videoların, geminin uyarıldığı ve ardından askerlerin gemiye çıktığı anları gösterdiği belirtildi.

İran yaşananları "korsanlık eylemi" ve ABD ile arasındaki kırılgan ateşkesin ihlali olarak nitelendirdi.

İran da önemli bir deniz ticaret yolu olan Hürmüz Boğazı'nda yaklaşık iki aydır abluka uyguluyor.

Abluka, küresel enerji fiyatlarının yükselmesine neden olmuştu.

Hürmüz Boğazı, 18 Nisan'da kısa süreliğine yeniden açılmış ancak bir tanker de dahil boğazda veya yakınında bulunan gemilerin İran tarafından hedef alındığına dair haberlerin ardından hızla tekrar kapatılmıştı.

Trump, İran'ın "kurşun atmaya karar verdiğini" ve bunun ateşkes anlaşmasının "tam bir ihlali" olduğunu söylemişti.

İran ise ABD, limanlarına uyguladığı ablukayı durdurana kadar bu güzergâhı kapalı tutacağını açıklamıştı.