Abubuwan da ke faruwa a Najeriya da sassan duniya 17/10/2026

Wannan shafi ne da ke kawo muku muhimman abubuwan da ke faruwa a Najeriya da sassan duniya na ranar Asabar 17 ga watan Oktoban 2026

Tsallake Bidiyo ka ci gaba
  • Ƴar Arewan da ke buga wa Najeriya ƙwallo
  • waya
  • Gwamna Adeleke na Accord
  • Jihohi masu talauci
  • Buba Galadima
  • Dattijuwa
  • Pantami
  • Mai zane
  • Atiku
  • Sanata BARAU da Hon Abba
  • Hoton Jirgi
  • Sheikh Daurawa
  • Rabi'atu Runka
  • Hoto
  • Kwamishinan yansandan Kano
  • Rabi'atu Runka

Rahoto kai-tsaye

Isiyaku Muhammed

  1. Abubuwan da suka faru a zanga-zangar Faransa

    Faransa

    Ministan harkokin cikin gida na Faransa, Laurent Nuñez, ya bayar da bayanin halin da ake ciki bayan zanga-zangar da ta gudana a sassan ƙasar a yau.

    Ga muhimman abubuwan da ya bayyana:

    • An ƙiyasta cewa aƙalla mutum 550,000 ne suka shiga zanga-zangar a faɗin Faransa, ciki har da mutum 110,000 a birnin Paris.
    • Kimanin mutum 400 aka kama, inda Nuñez ya ce mafi yawansu manya ne, kuma ba su da alaƙa da ƙungiyoyin ɗaliban da suka shirya zanga-zangar.
    • A yayin rikicin da ya ɓarke tsakanin masu zanga-zanga da jami'an tsaro, jami'an tsaro 60 sun jikkata, ciki har da biyu da aka kai asibiti a sume.
    • Ministan ya ɗora alhakin tashin hankalin kan wasu mutane masu alaƙa da ƴansiyasa masu ra'ayin riƙau, yana mai cewa akwai wata manufa a kai hare-hare kan gine-ginen gwamnati.
    • Ya kuma ce an samu fashi da ƙwacen kaya ko yunƙurin yin hakan a wasu birane da dama, ciki har da Paris, Rouen, Nantes, Toulouse da Marseille.
    Faransa
    Bayanan hoto, Hoton da Mick Tickner, ɗan asalin Leeds na Birtaniya da yanzu haka yake Paris ya ɗauka daga otel da yake ciki.
    Faransa
    Bayanan hoto, Wata mashaya da aka ƙona a Paris
    Faransa
  2. An samu ƙarin mutum huɗu da Ebola a Kenya

    Ebola

    Kenya ta sanar da samun ƙarin mutum huɗu da suka kamu da cutar Ebola mai nau’in Bundibugyo, lamarin da ya kai jimillar masu cutar a ƙasar zuwa bakwai.

    Jami’an lafiya sun ce uku daga cikin waɗanda suka kamu cutar ma’aikatan lafiya ne da suka kula da mutumin farko da ya kamu da cutar a ƙasar.

    Na huɗun kuma ɗan uwa ne ga majinyacin. Wannan ne karon farko da aka sanar cewa an samu yaɗuwar cutar Ebola daga mutum zuwa mutum a cikin Kenya.

    Ma’aikatar lafiya ta ce babu wata shaida da ke nuna yaɗuwar cutar a cikin al’umma, kuma barazanar cutar ga jama’ar Kenya ya ragu.

  3. Me ya sa yadda ake kallon fushin mata ke sauyawa?

    Suzi Mifsud

    Mawaƙiya Chase Ghalia ta daɗe tana danne fushinta, saboda tsoron kada a ɗauke ta a matsayin mai hayaniya ko kuma wadda ake ganin akwai wuyar sha'ani aiki da ita.

    Ghalia ta bayyana cewa, daga nauyin tunani da mata ke ɗauka, zuwa wariyar jinsi a wuraren aiki, har ma da manyan matsaloli kamar cin zarafin mata, "ba ma gane yawan abubuwan da muke jurewa, ko kuma irin yadda muke yin shiru a kansu."

  4. 'Masar za ta taimaki Saudiyya wajen kariya idan ta buƙaci haka'

    Sisi

    Shugaban ƙasar Masar, Abdel Fattah al-Sisi, ya ce ƙasarsa za ta ɗauki duk wani mataki da ya dace domin kare Saudiyya idan mahukuntan Riyadh suka nemi hakan.

    Kalaman nasa na zuwa ne a daidai lokacin da hare-haren da ƙungiyar Houthi ke kai wa Saudiyya suka ƙaru.

    "Ba zai yiwu mu amince a cutar da Saudiyya ko kuma a kawo cikas ga tsaro da zaman lafiyarta ba," in ji Mista Sisi yayin bikin yaye ɗalibai a Kwalejin Sojin Masar.

    Ya jaddada cewa Masar ba ta neman kai wa kowace ƙasa hari, amma a shirye take ta ɗauki matakin kare Saudiyya idan bukatar hakan ta taso.

    A kwanakin baya, mayaƙan Houthi na Yemen, waɗanda ke samun goyon bayan Iran, sun kai hare-hare kan Filin Jirgin Sama na Riyadh da kuma kamfanin mai na ƙasar Saudi Aramco.

    Hare-haren sun zo ne bayan da aka sake komawa rikici tsakanin mayakan Houthi da dakarun gwamnatin Yemen masu samun goyon bayan Saudiyya.

    Shugaba Sisi ya ce Masar za ta yi aiki ne bisa jagoranci da umarnin Sarki Salman bin Abdulaziz da kuma Yarima mai jiran gado Mohammed bin Salman.

    Jami’an Saudiyyar biyu sun gana da Shugaba Sisi a ranar 15 ga Satumba, bayan sake ɓarkewar faɗa a Yemen, inda suka tattauna batutuwan tsaro da zirga-zirgar jiragen ruwa a Tekun Bahar Maliya (Red Sea) da sauran muhimman batutuwa.

    A wani ɓangare na jawabinsa, Sisi ya ce: "Na san cewa irin wannan mataki yana buƙatar amincewar Majalisar Dokokin Masar. Saboda haka, ina neman a kira zaman gaggawa domin ba mu izinin da ake buƙata idan Saudiyya ta nemi mu ɗauki mataki."

    Jim kaɗan bayan wannan jawabi, Majalisar Dokokin Masar ta sanar da cewa za ta gudanar da zaman musamman gobe domin duba buƙatar da shugaban ƙasar ya gabatar, kodayake ba a bayyana ajandar zaman ba.

  5. An kai farmaki kan jami'an diflomasiyya a Yammacin Kogin Jordan

    Jami’an diflomasiyya sun fuskanci hari daga wasu Yahudawan ƴan kama wuri zauna yayin da suke ziyarar ƙauyen Taybeh da ke yankin Yammacin Kogin Jordan da aka mamaye.

    Jami’an diflomasiyyar daga Faransa, Belgium da Poland sun je yankin ne domin tantance halin da ake ciki, bayan rahotannin cewa matsugunan suna kai hare-hare kan manoman Falasɗinawa a lokacin girbin zaitun.

    Wasu matsuguna da suka rufe fuskokinsu sun tare ayarin motocin jami’an. Mahukuntan Belgium sun ce an fasa tagar wata mota da ke ɗauke da babban jakadansu a yankin, yayin da aka kuma kai hari ga wani magajin gari daga Faransa.

    Ministan harkokin wajen Belgium ya ce dole ne Isra’ila ta gurfanar da waɗanda ke da alhakin harin a gaban shari’a.

    Sai dai rundunar sojin Isra’ila ta yi Allah wadai da lamarin, tare da bayyana cewa ta fara bincike kan abin da ya faru.

  6. Zanga-zangar tsadar rayuwa ta yi zafi a Faransa

    Faransa

    An ci gaba da fuskantar mummunan rikici a biranen Faransa, inda ƴan sanda masu yaƙi da tarzoma ke fafatawa da masu zanga-zangar nuna rashin amincewa da tsadar rayuwa da kuma taɓarɓarewar ababen more rayuwa.

    Ma’aikatar Harkokin Cikin Gida ta Faransa ta ce jami’an tsaro sun kama kusan masu zanga-zanga 300 zuwa yanzu a yau, kuma wasu daga cikinsu sun kasance sun rufe fuskokinsu.

    Masu zanga-zangar sun kai hari ga wasu ofisoshin hukumomin ƙananan hukumomi a biranen Lille da Marseilles.

    Gwamnatin Faransa ta zargi wasu masu ra'ayin ƴan zaman jiya da tunzura rikice-rikicen da ake gani a baya-bayan nan, wanda ya fara daga zanga-zangar da ɗalibai suka fara.

    Jagorar babbar jam’iyyar adawar masu ra’ayin mazan jiya ta ƙasar, Marine Le Pen, ta bayyana masu zanga-zangar a matsayin masu tayar da tarzoma waɗanda suka “ɓata martabar” zanga-zangar.

  7. Muna goyon bayan tattaunawa domin kawo ƙarshen rikicin Saudiyya da Houthi - Iran

    Iran

    Ministan Harkokin Wajen Iran, Abbas Araqchi, ya ce Tehran na goyon bayan wata ingantacciyar hanyar siyasa domin kawo ƙarshen rikicin da ke tsakanin Saudiyya da ƴan tawayen Houthi na Yemen, waɗanda Iran ke marawa baya.

    A jawabin da ya gabatar a taron ƙungiyar ƙasashen musulmi ta Organization of Islamic Cooperation (OIC) da aka gudanar a Baghdad ranar Asabar, Mista Araqchi ya bayyana cewa wannan hanya ita ce "kaɗai mafita mai yiwuwa kuma mai ɗorewa" wajen warware matsalar.

    Har ila yau, ya gana da Ministan Harkokin Wajen Masar, Badr Abdel Ati, a gefen taron, inda wata sanarwa da aka wallafa a shafin Telegram na Araqchi, ɓangarorin biyu sun tattauna dangantakar ƙasashensu da kuma sabbin abubuwan da ke faruwa a yanki da duniya.

    A yayin ganawar, Ministan Harkokin Wajen Iran ya bayyana shirye-shiryen Tehran na taimakawa wajen dakatar da faɗace-faɗacen da ke tsakanin Saudiyya da Houthis, yana mai cewa shekara 12 na rikici da tashin hankali sun nuna cewa matsalar Yemen ba ta da mafitar soji.

    Araqchi ya kuma bayyana cewa rashin tsaro a mashigar ruwan Hormuz ya kasance "sakamako kai tsaye" na hare-haren da Amurka da Isra'ila suka kai wa Iran tun daga ranar 30 ga Maris.

  8. Abu 5 da za ku riƙa yi domin ku burge mutane

    Murna

    Idan kana son ka zama mai jan hankali kamar Tom Cruise ko Taylor Swift, maimakon ka ɓata lokaci da kuɗi sosai wajen canza kamanninka, ya fi kyau ka mai da hankali kan halayenka.

    Masoyansu da waɗanda suka taɓa yin hira da su sau da yawa suna bayyana su a matsayin mutane masu halaye na musamman.

    Cruise da Swift mutane ne masu yawan magana, fara'a da murmushi, kuma sun iya mu'amala da mutane.

  9. Kotu ta ɗaure mutum 21 ciki har da ɗan China kan 'taimakon Boko Haram'

    Boko Haram

    Najeriya ta ci gaba da shari’un gungun waɗanda ake zargi da laifukan ta’addanci a ranar 16 ga Oktoba, inda ta yanke wa mutum 21 da ake zargin masu goyon bayan ƙungiyar Boko Haram hukuncin ɗauri, ciki har da wani ɗan ƙasar China, kamar yadda shafin na jaridar The Sun mai zaman kansa ya ruwaito.

    Babbar Kotun Tarayya da ke Abuja ta yanke wa mutum biyu hukuncin ɗaurin rai da rai bayan samunsu da laifin samar wa mayaƙan ƙungiyar tallafin kayan aiki da sufuri.

    Haka kuma, kotun ta ƙara yanke musu hukuncin ɗaurin shekaru 20 kowannensu saboda ɓoye bayanai daga hukumomi.

    Mutum biyu, duk daga Jihar Borno da ke arewa maso gabashin Najeriya, wadda ake ɗauka a matsayin matattarar Boko Haram, sun amsa laifukan da ake tuhumarsu da su.

    A wata shari’a daban a Jihar Kebbi da ke arewa maso yammacin ƙasar, wata kotu ta yanke wa mutum 19 hukuncin ɗauri na shekaru daban-daban saboda laifuka masu alaƙa da ta’addanci.

    Daga cikin waɗanda aka yanke wa hukunci akwai wani ɗan ƙasar China mai suna Ripin Liu da wasu mutum 10, waɗanda aka same su da laifin mallakar bindigogi ba bisa ƙa’ida ba.

    An yanke wa Ripin hukuncin ɗaurin shekaru shida tare da damar biyan tara maimakon zaman gidan yari.

    Kotun ta kuma yanke wa wasu mutum biyu hukuncin ɗaurin shekaru 45 kowannensu bayan samunsu da laifin ta’addanci, samar da tallafin kayan aiki ga ƙungiyar 'yan ta’adda masu ɗauke da makamai, da kuma haɗa baki domin aikata ayyukan ta’addanci.

    Sauran mutum shida sun samu hukuncin ɗaurin shekaru tsakanin uku zuwa takwas saboda lalata kayayyakin gwamnati da kuma satar wayoyin lantarki.

    Tun bayan ƙaddamar da shirin gungun shari’un masu alaƙa da ta’addanci a watan Oktoban 2017, Najeriya ta samu hukuncin dauri kan fiye da mutum 1,721 da aka samu da laifuka masu alaƙa da ta’addanci.

  10. Saudiyya ta zartar wa mutum biyar hukuncin kisa kan kan 'laifin ta'addanci'

    Saudi

    Mahukuntan ƙasar Saudiyya sun zartar da hukuncin kisa kan ƴan ƙasar biyar da hukumomin ƙasar suka ce an same su da laifukan da suka shafi ta'addanci.

    Ba a bayyana lokacin da aka aikata laifukan da aka tuhume su da su ba, amma lamarin na zuwa ne a daidai lokacin da ake fuskantar ƙarin zaman ɗar-ɗar na tsaro bayan hare-haren da ƙungiyar Houthi ta ƙaddamar.

    Ma’aikatar Cikin Gida ta Saudiyya ta ce an same su da laifin shiga wata ƙungiya ta ƙasashen waje da aka ayyana a matsayin ta’addanci, kai hare-hare kan jami’an tsaro, mallakar makamai da harsasai, da kuma tallafa wa hare-hare a cikin masarautar.

    Sanarwar ma’aikatar ta kuma yi gargaɗi ga duk wanda zai yi tunanin aikata irin waɗannan laifuka cewa zai fuskanci hukuncin da doka ta tanada.

  11. Malama da mahaifin ɗalibi sun yi yunƙurin daƙile ɗanbindiga a Amurka

    Ƴansanda a jihar Oregon ta Amurka, sun bayyana yadda wata malamar makaranta da kuma wani uba mai ƴaƴa a makarantar suka yi ƙoƙarin dakile ɗan bindigar da ya kashe mutum huɗu a wata makarantar firamare da ke Bend a ranar Alhamis.

    Ƴansandan sun ce malamar ta jefa wayarta ta hannu kan maharin, sannan ta yi ƙoƙarin ƙwace bindigar da ke hannunsa.

    Daga bisani, wani mutum mai ƴaƴa mata biyu a makarantar ya harbe maharin har lahira. Maharin yaro ne mai shekara 16 kuma tsohon ɗalibin makarantar ne.

    Sai dai kafin a kashe shi, matashin ya riga ya kashe wata malama da yara uku a cikin ajin yara masu buƙatar kulawa ta musamman.

  12. 'Jirgin dakon ɗanyen mai ya taka nakiya a Mashigar Hormuz'

    Rundunar juyin-juya-halin Iran, ta ce an samu fashewar wani abu bayan da wani jirgin dakon mai ɗauke da ganga fiye da miliyan biyu ta ɗanyen mai ya taka nakiya a ruwan a lokacin da yake ƙoƙarin ratsawa ta mashigar Hormuz.

    Rundunar ta ce jirgin ya kama da wuta, sannan ta zargi ma’aikatan jirgin da bin wata hanya da Iran ba ta amince da ita ba, da kuma kashe na’urorin da ke nuna inda jirgi yake domin kauce wa gano shi.

    Wakilin BBC ya ce, Tehran ta kusan rufe mashigar ruwan da ke yankin Gulf tun bayan da Amurka da Isra’ila suka kai mata hari a farkon wannan shekarar.

    Haka kuma, Iran ta ƙara kai hare-hare kan jiragen ruwa da take zargi da karya dokokinta. break

  13. Farashin gangar ɗanyen mai ya kai dala 110 a karon farko cikin wata shida

    Mai

    Farashin ɗanyen mai ya kai dala 110 kan kowace ganga a karon farko tun daga watan Mayu.

    A cewar masana tattalin arziki, hauhawar farashin na da alaƙa da fargabar da ake yi kan ƙarin tsanantar rikici a yankin Gabas ta Tsakiya.

    A ranar Juma'a, farashin danyen mai nau'in Brent ya ƙaru da dala 3.94, inda ya kai dala 109.86 kan kowace ganga, wanda shi ne mafi girman farashi da aka samu tun ranar 19 ga Mayu.

    A lokaci guda kuma, farashin danyen man West Texas Intermediate (WTI) na Amurka ya ƙaru da dala 3.44, inda ya kai dala 101.41 kan kowace ganga, wanda shi ne mafi girma tun ranar 17 ga Satumba.

    Masana na cewa ci gaba da tashin hankali a Gabas ta Tsakiya na iya ci gaba da tasiri kan kasuwannin makamashi na duniya, lamarin da ke haddasa hauhawar farashin mai a kasuwannin duniya.

  14. Ba mu da hannu a hare-haren Houthi a Saudiyya - Iran

    Saudi

    A ranar Juma’a, Iran ta yi watsi da zargin da Saudiyya ta yi mata na cewa tana da hannu a hare-haren da mayaƙan Houthi ta Yemen ke kai wa ƙasar, tare da bayyana shirinta na shiga tsakani domin samar da sulhu tsakanin ɓangarorin biyu.

    A cikin wata sanarwa, kakakin Ma’aikatar Harkokin Wajen Iran, Esmail Baghaei, ya musanta duk wani zargi da ke alakanta Iran da hare-haren Houthi, sannan ya sake jaddada cewa Tehran a shirye take ta kasance gada tsakanin Houthi da Riyadh.

    Mista Baghaei ya ce Iran "ta kasance a kodayaushe a shirye domin taimakawa wajen kawo ƙarshen tashin hankalin," kuma har yanzu a shirye take ta "yi amfani da dukkan damar da take da ita wajen cimma hakan idan ɓangarorin da abin ya shafa suka nemi hakan."

    A cikin makonnin baya-bayan nan, mayakan Houthi sun kai hare-hare da dama kan wurare a Saudiyya, ciki har da hare-hare kan jiragen ruwa a Tekun Ja, cibiyoyin samar da mai da kuma Filin Jirgin Sama na Riyadh.

    A ɗaya daga cikin hare-haren da aka kai a makon da ya gabata, mutane 13 sun rasa rayukansu.

    A gefe guda kuma, ƙawancen sojojin da Saudiyya ke jagoranta ya ci gaba da kai hare-hare masu yawa kan mayaƙan Houthi.

  15. Nahiyar turai ta yi asarar sama da fam biliyan 100 saboda yaƙin Iran

    Spain

    Firaministan Spain, Pedro Sanchez, ya ce yaƙin da ake yi da Iran ya haifar wa ƙasashen Turai asarar da ta haura fam biliyan 100 zuwa yanzu, kuma taɓarɓarewar tattalin arzikinsa na ci gaba da yi wa talakawa illa.

    A wani saƙo da ya wallafa a shafin sada zumunta na X, Sanchez ya haɗa da bidiyo yana cewa: "Mu da muka bayyana adawa da yaƙin mun yi daidai lokacin da muka ce bai kamata ba."

    Ya ƙara da cewa: "Mun san cewa a ƙarshe talakawa ne za su sha wahalar wannan yaƙi."

    Da yake magana a taron manema labarai bayan zaman Majalisar Tarayyar Turai a birnin Brussels ranar Juma'a, Mista Sanchez ya ce hujjojin masu adawa da yaƙin sun bayyana a yanzu.

    Ya ce: "Ba kawai ta fuskar dokokin ƙasa da ƙasa da mutunta haƙƙin ɗan Adam ba, har ma saboda irin sakamakon tattalin arziki da zamantakewa da 'yan ƙasarmu ke ci gaba da fuskanta."

    Sanchez ya ƙara da cewa: "A ƙarshe talakawa ne ke biyan farashin hakan, kuma abin takaici, har yanzu ana ci gaba da jin tasirin sa."

    Firaministan na Sifaniya ya kuma bayyana cewa majalisar dokokin ƙasar ta amince da wani shirin tallafi da ya kai euro biliyan 12, domin taimaka wa sassan tattalin arzikin da rikicin ya shafa tare da tallafa wa 'yan ƙasar da ke amfani da motocinsu na kashin kansu.

    Ya jaddada cewa: "Abin da ya fi muhimmanci a yanzu shi ne kawo ƙarshen wannan bala'i cikin gaggawa."

  16. Birtaniya ta gargaɗi ƴan ƙasarta kan tafiya zuwa Saudiyya

    UK

    Birtaniya ta gargaɗi ƴan ƙasarta da su guji tafiya zuwa Saudiyya, sai dai idan tafiyar tana da matuƙar muhimmanci.

    Ma'aikatar Harkokin Wajen Birtaniya ta sanar da hakan a ranar Juma'a, inda ta bayyana cewa tana ba da shawarar a guji duk wata tafiya zuwa Saudiyya da ba ta da muhimmanci, sakamakon hare-haren da mayaƙan Houthi na Yemen suke kai wa ƙasar.

    Tun da farko, wasu ƙasashe da dama sun riga sun yi irin wannan gargaɗi ga ƴan ƙasashensu game da tafiya zuwa Saudiyya.

    Haka kuma, Ofishin Jakadancin Amurka da ke Saudiyya ya shawarci 'yan Amurka, a cikin wata sanarwar tsaro, cewa saboda hare-haren da aka kai kan filayen jiragen sama na Saudiyya, yin amfani da mota mai zaman kanta, jirgin ƙasa ko bas na iya zama wata madadin hanya mafi aminci fiye da sufurin jiragen sama zuwa ko daga Saudiyya.

  17. Trump ya janye muhimman takunkuman da Amurka ta ƙaƙaba wa Rasha

    Amurka

    Shugaba Donald Trump ya janye wasu muhimman takunkuman da Amurka ta ƙaƙaba wa Rasha a ƙarƙashin wata sabuwar doka da aka amince da ita a watan jiya, yana mai cewa matakin ya shafi muradun ƙasa na Amurka.

    Takunkuman, waɗanda suka haɗa da waɗanda aka kakaba wa wasu manyan jami’an Rasha ciki har da Shugaba Vladimir Putin, da kuma wasu hukumomi da gwamnatin Rasha ke iko da su, za su fara aiki a ranar Lahadi.

    Sai dai cikin wani umarni na shugaban kasa, Mr Trump ya ce janye takunkuman zai ci gaba da aiki har sai abin da hali ya yi.

    Wakilin BBC a Fadar White House ya ce matakin na iya ƙara ta’azzara saɓani tsakanin Amurka da Ukraine da kuma ƙawayen Amurka da ke goyon bayan Kyiv a yaƙin da take yi da Rasha.

    Sai dai kuma umarnin shugaban kasar, ya kakaba haraji mai yawa kan kayayyakin da ake shiga da su daga Rasha, da kuma na ƙasashen da ke sayen man fetur da iskar gas daga Rashan.

  18. Farawa

    Masu bibiyar shafin BBC Hausa, barkanmu da safiyar yau Asabar.

    Kamar kullum, yau ma shafin zai kawo muku labaran abubuwan da ke faruwa a Najeriya da Nijar, da yankin Gabas ta Tsakiya da ma duniya bakiɗaya.

    Za kuma ku iya leƙa shafukanmu na sada zumunta kamar Fesbuk da X da Instagram da ma Youtube domin kallon bidiyo da tafka muhawara.

    Da fatan za ku kasance tare da mu.