Yadda Amurka ke kwashe manyan jiragen yaƙinta daga Birtaniya

Jirgin ruwan Rockwell B1 Lancer mai saukar ungulu na shirin tashi
Bayanan hoto, Wani jirgin sama mai saukar ungulu samafurin Rockwell B1 Lancer ya tashi zuwa gida a filin jirgin saman RAF Fairford ranar Lahadi
    • Marubuci, Cachella Smith
  • An wallafa
  • Lokacin karatu: Minti 4

Amurka ta janye dukkan jiragenta na yaƙi masu jefa bama-bamai daga sansanin sojin Burtaniya na RAF Fairford, sansanin sojin da ke tsakiyar wani lamari da ƴansandan yaƙi da ta'addanci ke bincike a kai.

Wata sanarwa daga wani jami'in Pentagon ta tabbatar a ranar Lahadi cewa ta kwashe jiragen yaƙinta masu jefa bama-bamai - waɗanda ake kyautata zaton sun kai kimanin 12, samfurin B-1, daga sansanin zuwa tashoshinsu da ke Amurka.

Amurka ba ta bayar da dalilin janyewar ba, amma hakan ya biyo bayan wani babban lamari da ya faru a ranar 27 ga Satumba lokacin da aka sanar da jami'an tsaro game da wasu "motoci uku" da ake zargin an gani kusa da sansanin sojin saman.

An fara kama mutane biyar bisa zargin aikata laifukan ta'addanci kusa da sansanin, sannan aka bayar da belin su. An kuma kama mutum na shida, mai takardun zama ƙasashen Birtaniya da Iran, daga baya kuma aka bayar da belin shi.

Majiyoyin gwamnatin Birtaniya ba su musanta cewa shawarar da Amurka ta yanke ta kwashe jiragen, martani ne ga lamarin da ya faru a sansanin sojin sama da ke yankin Gloucestershire ba.

An kuma shaida wa BBC cewa matakin na aikin soja ne maimakon na siyasa, kuma dukkanin ɓangarorin biyu - Amurka da Birtaniya - na da masaniya game da shi.

Ma'aikatar Tsaro ta Birtaniya ba ta ce komai ba.

Shafukan yanar gizo masu bin diddigin lamarin sun nuna jiragen sama ƙirar B-1 da ke tashi daga RAF Fairford ranar Lahadi.

Tsallake Whatsapp
BBC News Hausa WhatsApp latsa nan domin shiga tasharmu
Tasharmu ta WhatsApp

Yanzu za ku iya samun labaran BBC Hausa kai-tsaye a wayoyinku.

Latsa nan domin shiga

Karshen Whatsapp

Jaridar New York Times ta ruwaito cewa kwamandojin Amurka sun samu sabbin barazana game da wani makirci da Iran ke ƙullawa kan sansanin sojin sama na RAF Fairford, a cewar jami'an Amurka biyu.

Jaridar ta ruwaito cewa sabon bayanin wani ɓangare ne na irin gargaɗin da aka yi makonni uku da suka gabata, amma jami'ai sun ɗauki matakin gaggawa bayan wasu bayanai sun fito sarari a cikin awanni 24 da suka gabata.

An ruwaito cewa jiragen sun kama hanya zuwa gida, yayin da ake ci gaba da shirya jiragen dakon man jirgi wadanda za su taimaka wa jiragen yaƙin a kan hanyarsu ta komawa Amurkar.

Kwanaki bayan lamarin da ya faru a sansanin RAF Fairford, Firaiminista Andy Burnham ya ce akwai "alamomi masu ƙarfi" da ke nuna cewa Iran ta taka rawa a lamarin amma bai yi wani ƙarin bayani ba.

Tehran ta musanta duk wani hannu a lamarin.

Da farko, an kama maza biyar masu shekaru tsakanin 23 zuwa 25 da sanyin safiyar ranar bayan da aka ruwaito cewa motoci na tafiya zuwa sansanin da rundunar sojin saman Amurka (USAF) ke gudanarwa. Dukkan su biyar ƴan Burtaniya ne da ke zama a Landan.

An kama su ne bisa zargin aikata laifukan dasa abubuwa fashewa, daga baya kuma aka zarge su da shirya wani aikin ta'addanci, kafin a bayar da belin su bisa abin da ƴansanda suka kira "shawarar bincike" wadda "ta dogara ne a kan gogewa da dabaru".

An kama mutum na shida, mai shekaru 25, a birnin Landan ranar Alhamis bisa zargin shirya ayyukan ta'addanci. Ƴansandan da ke yaƙi da ta'addanci sun tabbatar da cewa an bayar da shi beli a ranar Asabar.

Tsawon shekaru da dama Rundunar Sojan Sama ta Amurka (USAF) ke amfani da sansanin na RAF Fairford.

A cikin 'yan watannin nan, Amurkar ta yi amfani da jiragen sama samfurin B-1 da B-52 daga sansanin sojinta na Gabas ta Tsakiya, bayan da Birtaniya ta amince da bukatar Amurka ta amfani da su wajen kai hare-haren kariya kan Iran.

Janyewar jiragen saman na zuwa ne a daidai lokacin da Amurka ke ƙoƙarin murmurewa daga barnar da jiragenta suka yi sakamakon hare-haren da Iran ta kai musu.

A zahiri, Amurka za ta iya kai hare-hare kai tsaye daga Amurka ba tare da sansanin Birtaniya ba - kamar yadda aka yi a Operation Midnight Hammer a bara.

Amma cire jiragen bama-bamai daga RAF Fairford zai cire matattarar ƙasar da ke wajen nahiyar Turai.

A watan Yuli, Iran ta ce "duk wani sansanin da ake amfani da shi don kai hari kan yankin Iran ya zama halaltaccen hari ga sojojinmu".

Kwanaki bayan lamarin, kuma kafin a kama mutum na shida, Sakataren Harkokin Wajen Amurka Marco Rubio ya ce a Fox News cewa "a bayyane yake cewa hakan ya shafi hannun wani ɗan ƙasar waje".

Rubio bai bayar da ƙarin bayani ba - yana mai cewa a lokacin yana da iyaka ga abin da zai iya faɗa a rediyo.

Shugaban Amurka Donald Trump ya ce ya yi mamakin cewa an bayar da belin mutanen biyar.

"Mun san komai game da su, da ba mu sake su ba," in ji shi, yana mai cewa Birtaniya ta yi aiki tare da Amurka "kusa da ku" kan wannan.

Jiragen bama-bamai na B-1 da aka tashi daga Burtaniya suna dauke da bama-bamai masu "bunke-bunke" masu tsari, tare da kauri da za su iya shiga wuraren da aka taurare ko aka binne kamar wuraren ajiyar makamai.

Sun kuma ɗauki makamai masu linzami daga sama zuwa sama da aka yi amfani da su kan wasu wurare da aka fi kare su sosai a cikin Iran.

Kowane harin bam, ya danganta da wurin da ake nufin kai shi, wataƙila zai ɗauki kimanin sa'o'i 12 zuwa 15 daga ƙaddamar da harin ya zuwa dawowa, tare da sake cika mai daga sama zuwa sama ta hanyoyi biyu.

Ƙarin rahoto daga Chris Partridge.

Mun yi amfani da ƙirƙirarriyar basira wajen fassara wannan labari daga harshen Ingilishi. Ma’aikacin BBC ya sake duba labarin kafin a wallafa. Karanta ƙarin bayani kan yadda muke amfani da fasahar AI.