رقابت استارلینک برای ورود به هند؛ «آیا رئیس واقعی هند امبانی است؟»
منبع تصویر، Getty / Reuters
ایلان ماسک پرسیده است که آیا موکش امبانی، میلیاردر هندی، «رئیس واقعی هند» است، پس از آن که شرکت اینترنت ماهواره‌ای استارلینک او برای دریافت تأیید نهایی جهت آغاز فعالیت در این کشور با مشکل روبه‌رو شده است.
این اظهارات یک روز پس از آن مطرح شد که ماسک برخی منافع قدرتمند تجاری را، بدون نام بردن از کسی، متهم کرد که در تلاش‌اند تا مانع ورود استارلینک به بازار هند شوند.
او بعد به‌طور مشخص از موکش امبانی نام برد که مالک گروه ریلاینس و شرکت جیو، بزرگ‌ترین اپراتور شبکه موبایل هند، زیرمجموعه آن است.
هند این اتهام‌ها را رد کرده و گفته است که مقررات این کشور در زمینه ارتباطات ماهواره‌ای منصفانه است و به‌گونه تبعیض‌آمیز اجرا نمی‌شود.
امبانی و گروه ریلاینس تاکنون به اظهارات ماسک واکنش نشان نداده‌اند. بی‌بی‌سی برای دریافت نظر آن‌ها تماس گرفته است.
ایلان ماسک چه می‌گوید؟
این جنجال در حالی بالا گرفته است که رقابت در بازار انترنت ماهواره‌ای هند رو به افزایش است و شرکت‌های جیو ریلاینس و بهارتی ایرتل نیز برای راه‌اندازی خدمات خود آماده می‌شوند.
این رقابت از آن جهت پیچیده‌تر شده که استارلینک با جیو ریلاینسِ متعلق به موکش امبانی و همچنین بهارتی ایرتل نیز وارد همکاری شده است.
ماسک نخستین بار روز چهارشنبه این اتهام‌ها را مطرح کرد و برخی «الیگارش‌ها» یا صاحبان ثروت و نفوذ را متهم کرد که با حفظ «انحصار» بر بازار، مصرف‌کنندگان هندی را در تنگنا قرار داده‌اند.
او در شبکه ایکس نوشت: «می‌توانید حدس بزنید چه کسانی هستند» و افزود که جلوگیری از فعالیت استارلینک «جرمی در برابر مردم هند» است.
روز پنجشنبه، وزارت مخابرات هند در واکنش اعلام کرد که سه اپراتور، یعنی استارلینک، یوتل‌ست وان‌وب و جیو ستلایت کامیونیکیشنز، تقریباً در یک مرحله مشابه از روند دریافت مجوز قرار دارند و هر سه پیش از آغاز خدمات تجاری، در انتظار تأییدیه‌های امنیتی و تخصیص طیف فرکانسی هستند.
این وزارتخانه بدون نام بردن از ماسک گفت: «این ادعا که چارچوب مقرراتی یا نحوه اجرای آن ناعادلانه یا تبعیض‌آمیز است، بی‌اساس و نادرست است.»
او روز پنجشنبه در ایکس نوشت: «استارلینک در بیش از ۱۶۵ کشور مجوز فعالیت دارد و پنج سال صرف رعایت تمام قوانین و الزامات دولت هند کرده است. پس چرا هنوز مجوز دریافت نکرده؟ آیا امبانی رئیس واقعی هند است؟»
استارلینک که متعلق به شرکت اسپیس‌ایکسِ ایلان ماسک است، از ماهواره‌های مستقر در مدار پایین زمین برای ارائه خدمات انترنت استفاده می‌کند؛ به‌ویژه در مناطق دورافتاده‌ای که ایجاد شبکه‌های موبایل یا نصب کیبل‌های انترنت پرسرعت دشوار یا پرهزینه است.
این شرکت از سال ۲۰۲۱ در تلاش برای ورود به بازار هند بوده و چندین مجوز مهم را نیز به دست آورده است. با این حال، هنوز به تأییدیه‌های نهایی امنیتی و تخصیص طیف فرکانسی نیاز دارد تا بتواند خدمات تجاری خود را آغاز کند.
انترنت استارلینگ برای هند مناسب است؟
روز چهارشنبه این جنجال در حالی بالا گرفت که مدیران ارشد استارلینک، جیو ریلاینس و بهارتی ایرتل در کنگره موبایل هند در دهلی گردهم آمده بودند و هر سه شرکت درباره برنامه‌های خود برای ارائه خدمات انترنت ماهواره‌ای صحبت می‌کردند.
آکاش امبانی، رئیس جیو اینفوکام و پسر موکش امبانی، در این نشست گفت که شرکتش در حال توسعه فناوری ارتباطات ماهواره‌ای خود است و برای دریافت مجوزهای لازم از نهادهای ناظر تلاش می‌کند.
وقتی یکی از خبرنگاران درباره اظهارات ایلان ماسک از او پرسید، آکاش امبانی از اظهار نظر خودداری کرد و تنها گفت: «ما می‌خواهیم تمرکز خود را بر ارائه خدمات ارزشمند به مصرف‌کنندگان هندی حفظ کنیم.»
سونیل بهارتی میتال، رئیس بهارتی ایرتل، نیز گفت که پروژه ارتباطات ماهواره‌ای شرکت او همچنان در انتظار دریافت مجوزهای دولتی است.
لارن درایر، از مدیران اسپیس‌ایکس که مسئول عملیات تجاری استارلینک است، گفت این شرکت سال‌ها با نهادهای مقررات‌گذار هند همکاری کرده و تدابیر امنیتی لازم را در شبکه خود گنجانده است تا الزامات این کشور را برآورده کند.
مسائل امنیتی یکی از نگرانی‌های اصلی در ارتباط با ورود استارلینک به بازار هند بوده است. در سال ۲۰۲۴، مقام‌های هندی اعلام کردند که در جریان تحقیقات درباره قاچاق مواد مخدر در جزایر دورافتاده آندامان و نیکوبار و همچنین در یک عملیات نظامی در ایالت مانیپور در شمال‌شرق هند، تجهیزات استارلینک را کشف کرده‌اند.
ماسک در آن زمان گفت که خدمات استارلینک هرگز در هند فعال نبوده و استدلال کرد تجهیزاتی که مقام‌ها کشف کرده‌اند نمی‌توانسته‌اند از شبکه ماهواره‌ای استارلینک استفاده کنند.
همچنان پرسش‌هایی درباره توان مالی مصرف‌کنندگان هندی برای استفاده از این خدمات، به‌ویژه در مناطق روستایی، مطرح است.
هند یکی از بزرگ‌ترین بازارهای انترنت جهان به شمار می‌رود، اما دسترسی به انترنت در این کشور همچنان نابرابر است، به‌ویژه در مناطق دورافتاده‌ای که ایجاد شبکه‌های موبایل یا نصب کیبل‌های باندپهن دشوار یا پرهزینه است.
ماسک استدلال می‌کند که استارلینک می‌تواند به کاهش این شکاف کمک کند. او روز چهارشنبه در شبکه ایکس نوشت: «استارلینک در هند می‌تواند انترنت پرسرعت و مقرون‌به‌صرفه را برای کسانی فراهم کند که توان پرداخت قیمت‌های کنونی را ندارند یا اصلاً به انترنت دسترسی ندارند.»
استارلینک هنوز قیمت خدمات خود را برای بازار هند اعلام نکرده است، اما برخی کارشناسان می‌گویند قیمت‌گذاری این شرکت در کشورهای دیگر نشان می‌دهد که این خدمات ممکن است برای بسیاری از خانواده‌های هندی گران باشد.
در ایالات متحده، بسته‌های انترنت خانگی استارلینک از ماهانه ۵۵ دالر آغاز می‌شود، هرچند قیمت‌ها و هزینه تجهیزات بسته به نوع خدمات و محل استفاده متفاوت است.
