Vì sao Ủy ban Kiểm tra Trung ương kỷ luật 25 Đảng viên của Cục Xuất bản, In và Phát hành?
Nguồn hình ảnh, Đảng Cộng sản/BBC
Ủy ban Kiểm tra Trung ương dưới sự chủ trì của ông Trần Sỹ Thanh đã quyết định kỷ luật 25 đảng viên thuộc Chi bộ Xuất bản, In và Phát hành.
Trong số này 23 người bị khiển trách và hai người bị cảnh cáo, theo thông cáo báo chí kỳ họp thứ 13 của Ủy ban Kiểm tra Trung ương, phát ra ngày 1/10.
Chi bộ này thuộc Đảng bộ Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, dưới sự lãnh đạo của Bộ trưởng Lâm Thị Phương Thanh.
Lý do được đưa ra là đã vi phạm quy định của Đảng, pháp luật của Nhà nước trong công tác đọc lưu chiểu, đăng tin, đưa tin, viết bài gây dư luận xấu.
Đây là diễn biến mới nhất trong bối cảnh cuốn sách Chuyện với Thanh – Lời kể mới về ánh sáng của tác giả Nguyễn Thành Nam, viết về lãnh tụ Hồ Chí Minh.
Lần này, tổ chức bị kỷ luật thuộc về một cơ quan quản lý nhà nước, phụ trách về lĩnh vực xuất bản.
Cuốn sách Chuyện với Thanh – lời kể mới về ánh sáng được ra mắt bạn đọc tại Hà Nội và TP HCM vào cuối tháng Tư, đầu tháng Năm.
Ban đầu, cuốn sách nhận được nhiều lời khen ngợi trên nhiều cơ quan báo chí qua hai lần ra mắt sách tại Hà Nội và TP HCM, rằng "gợi ý một số góc nhìn lịch sử cho giới trẻ".
Tuy nhiên, tác phẩm này đã vấp phải một làn sóng chỉ trích mạnh mẽ sau đó, đặc biệt là những tiếng nói cho rằng tác giả xuyên tạc và "lật sử".
Chính quyền đã vào cuộc và yêu cầu dừng phát hành, thu hồi đồng thời tiêu hủy cuốn sách.
Cơ quan quản lý cũng đã xử phạt tổng cộng 23 cơ quan báo chí đăng bài ca ngợi cuốn sách này do "chứa nội dung sai sự thật và xuyên tạc lịch sử".
Đáng chú ý, vào đầu tháng Bảy, Công an Hà Nội đã khởi tố vụ án, trong đó bắt giam tác giả Nguyễn Thành Nam và ông Nguyễn Việt Anh, nhà sáng lập mạng xã hội Spiderum.
Ông Việt anh là người xuất hiện và trò chuyện cùng ông Nam trong nhiều video nói về nội dung cuốn sách và lãnh tụ Hồ Chí Minh – nhà sáng lập Đảng Cộng sản Việt Nam.
Cả hai bị khởi tố để điều tra về tội "Làm, tàng trữ, phát tán hoặc tuyên truyền thông tin, tài liệu, vật phẩm nhằm chống Nhà nước".
Vụ án được mở rộng điều tra, và đến ngày 15/7, Công an Hà Nội đã khởi tố và bắt giam thêm ba nhân vật khác thuộc Nhà xuất bản Hội Nhà văn, gồm Giám đốc Nguyễn Thúy Hằng, Tổng Biên tập Đào Bá Đoàn và Trưởng Ban Biên tập Nguyễn Văn Yên.
Trong số này, ông Nguyễn Văn Yên còn được biết đến là một nhà báo, nhà văn với bút danh Yên Ba, một đại tá quân đội.
Cả ba người này sau đó đã bị Ủy ban Kiểm tra Trung ương kỷ luật bằng hình thức khai trừ ra khỏi Đảng vào cuối tháng Bảy.
Trong khi đó, ông Nguyễn Quang Thiều, Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam, bị cách tất cả chức vụ trong Đảng.
Cùng lúc, Ủy ban Kiểm tra Trung ương đã cảnh cáo Chi bộ Nhà xuất bản Hội Nhà văn, và cơ quan cấp trên là Đảng ủy Cơ quan Hội Nhà văn Việt Nam.
Kỷ luật Đảng viên có bốn hình thức, từ nhẹ đến nặng gồm khiển trách, cảnh cáo, cách chức và khai trừ.
Trong khi đó, đối với tổ chức Đảng, kỷ luật có ba hình thức, gồm khiển trách, cảnh cáo và giải thể.
Sau kỷ luật Đảng, đến cuối tháng Tám, ông Thiều cũng đã bị bãi nhiệm chức vụ Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam.
Việc kỷ luật chi bộ và các đảng viên thuộc chi bộ Cục Xuất bản, In và Phát hành lần này đã khép lại một chuỗi kỷ luật các bên liên quan đến việc viết, biên tập, in ấn, phát hành, và quản lý nhà nước đối với cuốn sách.
Trong 25 người của cơ quan quan lý bị kỷ luật, Ủy ban Kiểm tra Trung ương không đề cập cụ thể đến nhân vật nào.
Cơ quan này, theo Phó cục trưởng Cục Xuất bản, In và Phát hành Đinh Tiến Dũng, có nhân lực chỉ "vài chục người cả thảy", đã không thể đọc hơn 50.000 đầu sách mới ra đời mỗi năm trước khi phát hành.
Trong khi cuốn sách Chuyện với Thanh – Lời kể mới về ánh sáng tạo ra nhiều cuộc tranh luận trái chiều trên mạng xã hội, chính quyền cũng đã siết chặt hơn đến việc xuất bản các tác phẩm tương tự.
Luật Xuất bản sửa đổi được Quốc hội thông qua hồi tháng 8 đã thiết lập "ba vòng kiểm soát", gồm thẩm định nội dung, phê duyệt kế hoạch và kiểm tra lưu chiểu.
Đặc biệt, với các tài liệu về lịch sử cách mạng, chủ quyền, an ninh quốc gia, lãnh tụ, lãnh đạo đất nước, và anh hùng dân tộc chỉ được phép phát hành sau khi có ý kiến chấp thuận của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch.
