اولین گروه فعالان ناوگان کمک به غزه وارد ترکیه شدند؛ ادامه واکنش‌های جهانی به «نمایش ننگین» بن‌گویر

در حالیکه انتقادهای بین‌المللی از اسرائیل به‌دلیل انتشار ویدئو بدرفتاری با فعالان بازداشت شده ناوگان کمک به غزه،‌ ادامه دارد، فعالان بازداشت شده با هواپیماهای ترکیه از اسرائیل خارج و اولین گروه آنها اکنون وارد ترکیه شده‌اند. همزمان بیش از ۲۰ کشور جهان رفتار ایتامار بن‌ گویر، وزیر امنیت ملی اسرائیل را به‌شدت محکوم کردند و بسیاری از آنها سفرای اسرائیل را فراخواندند در این میان ایتالیا حتی خواستار تحریم آقای بن گویر شده است.

اولین گروهی که به ترکیه رسیدند در گفت‌وگو با خبرنگاران، صحنه‌هایی از «وحشت و بدرفتاری» در قایق‌ها را توصیف کردند. یکی از فعالان گفت که شاهد بوده سه سرباز اسرائیلی یک زن را کتک می‌زدند.

این فعالان که بخشی از کارزار ناوگان جهانی صمود بودند، تلاش داشتند محاصره دریایی غزه را بشکنند.

اورن مارموراشتاین،‌ سخنگوی وزارت امور خارجه اسرائیل، روز پنجشنبه گفت که «تمام فعالان خارجی» حاضر در ناوگان دریایی کمک به غزه از اسرائیل اخراج شدند. او افزود:‌ «اسرائیل به هیچ وجه اجازه نقض محاصره دریایی غزه را نخواهد داد.»

مرکز حقوقی «عدالت» در اسرائیل، که حمایت حقوقی از فعالان را بر عهده دارد،‌ اعلام کرد که اکثر اعضای این ناوگان در مسیر اخراج از اسرائیل در فرودگاهی در جنوب آن کشور هستند.

ترکیه هم اعلام کرد که سه پرواز را با ظرفیت بیش از ۴۰۰ مسافر به فرودگاه رامون اسرائیل اعزام کرده تا «شهروندان کشورش و کشورهای ثالت را به ترکیه منتقل کند.»

بیش از ۴۳۰ فعال طرفدار حقوق فلسطینی‌ها از حدود ۴۰ کشور جهان که در یک ناوگان دریایی کمک به غزه توسط نیروهای اسرائیلی بازداشت و به اسرائیل منتقل شده بودند،‌ روز پنجشنبه در انتظار خروج از این کشور هستند. اقدام این فعالان طرفدار فلسطینی‌ها،‌ تازه‌ترین تلاش برای شکستن محاصره غزه بوده است.

ایتامار بن گویر، وزیر امنیت ملی اسرائیل که از سیاستمداران راست افراطی است روز چهارشنبه ویدئویی را نشان داد که فعالان بازداشت شده را با دستان بسته و در حالیکه در حالت سجده قرار داشتند. این ویدئو حالا با محکومیت جهانی روبرو شده است.

در این ویدئو آقای بن گویر پرچم اسرائیل در دست داشت و می‌گفت: «به اسرائیل خوش آمدید،‌ ما ارباب هستیم» و فعالان بازداشت شده را در حالیکه زانو زدند و دست‌هایشان بسته است، مسخره می‌کرد.

سال گذشته در اقدامی بی‌سابقه، بریتانیا،‌ استرالیا، نروژ،‌ کانادا و نیوزیلند تحریم‌هایی را علیه آقای بن گویر و یک وزیر دیگر اسرائیلی به دلیل «تحریک مکرر به خشونت علیه فلسطینی‌ها» اعمال کردند.

انتشار این ویدئو در داخل اسرائیل هم واکنش‌هایی داشت. بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل از رهگیری ناوگان دفاع کرد اما گفت که رفتار آقای بن گویر با فعالان، مطابق ارزش‌های اسرائیل نیست.

وزیر خارجه هم این ویدئو را «نمایش ننگینی» خواند که به اسرائیل آسیب رسانده و باعث تضعیف کار سربازان و دیپلمات‌های اسرائیلی شده است. او در شبکه ایکس خطاب به آقای بن گویر نوشت:‌ «خیر، شما چهره اسرائیل نیستید.»

در همین حال یک گروه حقوق بشری غیردولتی در اسرائیل به نام «گروه حقوقی عدالت» اعلام کرد که تعدادی از افراد بازداشت شده مورد آزار فیزیکی قرار گرفتند که منجر به «جراحات شدید و گسترده» در بدن آنها شده است.

این سازمان گفت که دستکم سه نفر به بیمارستان منتقل و پس از مدتی مرخص شدند.

گزارش‌ها همچنین حاکی از این است که ماموران اسرائیلی هنگام توقیف کشتی‌ها از شوکرهای الکتریکی استفاده کردند و برخی هم در اثر اصابت گلوله‌های پلاستیکی مجروح شدند. به گفته این گروه حقوق بشری، فعالان مورد تحقیر شدید، آزار جنسی و اهانت» قرار گرفتتند.

مقامات اسرائیلی درباره این ادعاها واکنشی نشان ندادند.

واکنش‌های بیش از ۲۰ کشور جهان

در ادامه انتقادهای بین‌المللی از اسرائیل به دلیل انتشار ویدئو بدرفتاری با فعالان بازداشت شده ناوگان کمک به غزه،‌ جورجیا ملونی، نخست‌وزیر ایتالیا از اتحادیه اروپا خواست که ایتامار بن‌ گویر، وزیر امنیت ملی اسرائیل را به دلیل اقدامات غیرقابل قبول در برخورد با این فعالان و نقض حقوق بشر تحریم کند.

آنتونیو کاستا، رئیس شورای اروپا، هم گفت که از رفتار آقای بن گویر با اعضای «ناوگان جهانی صمود» را که قصد رسیدن به غزه را داشتند، وحشتزده شده است. آقای کاستا گفت: «این رفتار کاملا غیرقابل قبول است. ما خواستار آزادی فوری این فعالان هستیم.»

مایک هاکبی، سفیر ایالات متحده در اسرائیل، این ویدئو را «شنیع» خواند و اقدامات آقای بن گویر را محکوم کرد.

ایوت کوپر، وزیر خارجه بریتانیا، گفت که در این ویدئو «صحنه‌هایی کاملا شرم‌آور» را نشان می‌دهد، افزود که ارشدترین دیپلمات اسرائیل را در لندن برای ارائه «توضیحات فوری» احضار کرده است.

او پیش‌تر اعلام کرده بود که حکومت بریتانیا با خانواده‌های تعدادی از اتباع بریتانیا که از جمله این فعالان بودند در تماس است و از آنها حمایت کنسولی خواهد شد.

سخنگوی دفتر کمیساریای عالی حقوق بشر سازمان ملل متحد خواستار پاسخگویی شد. ثمین الخیطان گفت: «باید در تمام موارد شکنجه و سایر اشکال بدرفتاری علیه فلسطینیها و خارجیها تحقیقات انجام شود و مسئولان باید پاسخگو باشند.»

پدرو سانچز، نخست‌وزیر اسپانیا هم گفت که این تصاویر «غیرقابل قبول» هستند و گفت که اسپانیا «بدرفتاری با شهروندانش را تحمل نخواهد کرد.» او گفت که برای ممنوع کردن ورود آقای بن گویر به این کشور و سراسر کشورهای اتحادیه اروپا تلاش خواهد کرد.

مارک کارنی، نخست‌وزیر کانادا، رفتار اسرائیل با این فعالان را «انزجارآور» توصیف کرد و افزود که به مقامات دستور داده است سفیر اسرائیل را احضار کنند.

آقای کارنی در شبکه ایکس نوشت: «حفاظت از غیرنظامیان و احترام به کرامت انسانی باید در هر کجا و در هر زمان حفظ شود.»

پنی وانگ، وزیر خارجه استرالیا هم رفتار آقای بن‌ گویر را محکوم کرد و آن را «تحقیرآمیز» خواند.

کشورهای استرالیا، ایتالیا، فرانسه، هلند، بلژیک،‌ اسپانیا و جمهوری ایرلند اقدامات بن‌گویر را «غیرقابل قبول» دانسته و سفیران اسرائیل در کشورهایشان را احضار کردند.

سیمون هریس، معاون نخست‌وزیر جمهوری ایرلند هم خواستار «واکنش شدید و بدون ابهام اتحادیه اروپا» شد.

آقای هریس در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «اقدامات دولت اسرائیل و بازداشت غیرقانونی اعضای ناوگان سمود نفرت‌انگیز است و نمی‌تواند بدون عواقب باشد.»

او گفت که «محکومیت مهم است اما کافی نیست.»

معاون نخست‌وزیر جمهوری ایرلند، بازداشت تعدادی از شهروندان ایرلندی را که از جمله فعالان بودند،‌ «موردی دیگر از نقض آشکار قوانین بین‌المللی» توصیف کرد و درخواست کشورش را برای تعلیق مواد توافقنامه همکاری اتحادیه اروپا و اسرائیل تکرار کرد.

هلند هم اعلام کرد که سفیر اسرائیل را به دلیل آنچه «رفتار غیرقابل قبول» با فعالان خواند، احضار خواهد کرد. تام برندسن، وزیر امور خارجه هلند، گفت که این تصاویر «تکان‌دهنده» هستند و افزود که این موضوع را با وزیر امور خارجه اسرائیل مطرح کرده است.

وزیر امور خارجه لهستان هم اعلام کرد که کاردار اسرائیل را به‌دلیل بازداشت فعالان، از جمله شهروندان لهستانی، احضار کرده و خواستار آزادی فوری آن‌ها و عذرخواهی شده است.

رادوسلاو سیکورسکی در شبکه‌ ایکس نوشت: «لهستان رفتار نمایندگان مقامات اسرائیلی با فعالان ناوگان صمود را که توسط ارتش اسرائیل بازداشت شده‌اند، از جمله شهروندان لهستانی را به‌شدت محکوم می‌کند.»

اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت خارجه ایران هم تصویری از فعالان را در حالت سجده در داخل کشتی بودند،‌ در شبکه ایکس منتشر کرد و نوشت: «تصاویر وزیر تندروی اسرائیل در بندر اشدود که شخصا فعالان دست‌بندزدهٔ کاروان بشردوستانه «کمک به غزه» (که بسیاری از آنها شهروندان اروپایی هستند) را تحقیر می‌کند، عمیقاً تکان‌دهنده است. این تصاویر، خاطره‌های تلخ تاریخی را زنده می‌کند.»

او در ادامه از آنچه که «سکوت همدستانه، پذیرش و بی‌عملی نهادینه در برابر اشغال، آپارتاید و نسل‌کشی» خواند انتقاد کرد و گفت که این باعث «عادی سازی بی قانونی و قساوت» خواهد شد.