Me ya sa kashe-kashen ta'addanci ke ƙaruwa a Najeriya da Nijar?

...
An wallafa
Lokacin karatu: Minti 4

Najeriya ce ta shida yayin da Jamhuriyar Nijar ta zo a matsayi na biyar cikin jerin ƙasashen da aka fi kai hare-haren ta'addanaci a duniya, kamar yadda rahoton ayyukan ta'addanci na duniya na shekarar 2025 ya nuna.

Rahoton ya yi nazari ne kan ƙsashe 136, bisa la'akari da abubuwa kamar yawan hare-haren da ka kai, da waɗanda hare-haren suka rutsa da su da kuma mutanen da aka yi garkuwa da su.

Rahoton, wanda cibiyar zaman lafiya da tattalin arziƙi ta duniya ta fitar a ranar 5 ga watan Mayu ya nuna cewa Najeriya ta samu ci baya daga matsayi na takwas da take a rahoton da aka fitar cikin shekarun 2024 da 2023.

Najeriya ta zo ta shida ne bayan Jamhuriyar Nijar da ake a matsayi na biyar, Mali a matsayi na huɗu, Syria a matsayi na uku, Pakistan a matsayi na biyu, sai Burkina Faso a matsayi na ɗaya.

Rahoton na wannan karo ya nuna cewa a Najeriya an samu kashe-kashe masu alaƙa da ta'addanci guda 565 a shekarar 2024, wanda hakan ya zarce na shekaru biyu da suka gabata.

Wannan na zuwa ne duk kuwa da cewa rahoton ya nuna cewa an samu raguwar kashe-kashen ta'addanci a duniya cikin shekarar ta 2024.

Najeriya ta daɗe tana fama da hare-hare na ta'addanci, musamman daga mayaƙan ƙungiyar Boko Haram, wadda ta shafe sama da shekara 10 tana gudanar da ayyukanta a yankin arewa maso gabashin ƙasar.

Duk da cewa an raunana ƙungiyar sosai, amma a shekarar da ta gabata an ga farfaɗowar hare-harenta a yankunan jihar Borno, inda ta kai harin ƙunar baƙin wake a garin Gwoza, wanda ya yi ɓarnar da aka daɗe ba a gani ba.

Haka nan mayaƙan ƙungiyar sun kai farmaki da dama a kan sojoji da kuma kashe manoma da masunta a ƙauyuka, lamarin da ya haifar da tsoro a zukatan al'umma.

Abin da rahoton ya ce kan yankin Sahel

...
Tsallake Whatsapp
BBC News Hausa WhatsApp latsa nan domin shiga tasharmu
Tasharmu ta WhatsApp

Yanzu za ku iya samun labaran BBC Hausa kai-tsaye a wayoyinku.

Latsa nan domin shiga

Karshen Whatsapp

Rahoton ya nuna cewa a karo na biyu, Sahel ne yankin da ya fi kowane a duniya fama da hare-haren ta'addanci.

Yankin ne ya samu fiye da rabi na adadin mutanen da aka kashe ta hanyar hare-haren ta'addanci a faɗin duniya, kamar yadda rahoton ta bayyana.

Rahoton ya nuna cewa biyar da cikin ƙasashe 10 da ta'addanci ya fi yi wa katutu a duniya suna a Sahel ne - makekekn yanki mai rairaiyi wanda ya tashi daga tekun Atlantika a yammacin Afirka zuwa Tekun Maliya da ke gabashin nahiyar.

Ƙasashen Burkin Faso, wadda ta zo ta ɗaya a jerin, da Mali da kuma Jamhuriyar Nijar su ne waɗanda suka fi shan wahala.

Rikicin masu tayar da ƙayar baya da ya ɓarke a Mali, shekaru 10 da suka gabata ya yadu zuwa Burkin Faso da Jamhuriyar Nijar masu maƙwaftaka.

Manyan ƙungiyo biyu da ake ɗora wa laifin kai hare-haren su ne IS da kuma wata ƙungiya mai alaƙa da Alqaeda a ƙasar Mali.

Rahoton ya nuna cewa cibiyar hare-haren ta'addanci ta tashi daga Gabas ta tsakiya zuwa yankin Sahel na nahiyar Afirka.

Duk da cewa yawan mutanen da aka kashe sanadiyyar hare-haren ta'addanci ya ƙaru a Najeriya a 2024, amma ƙasar na daga cikin waɗanda aka fi samun raguwar irin waɗannan kashe-kashe a tsawon shekaru.

A 2014 ne aka samu irin waɗannan kashe-kashe mafi yawa a ƙasar, inda aka kashe mutum 2,101 sanadiyyar hare-haren ta'addanci, inda kuma yawan ya yi ƙasa sosai zuwa kashe-kashe 392 a 2022, wanda shi ne mafi ƙaranci tun daga 2011.

Sai dai irin waɗannan kashe-kashe sun ƙaru da kashi 34 cikin ɗari a 2023, inda aka kashe mutum 533, sai kuma ya ƙaru zuwa 565 a 2024.

Ƙasashe 10 da ta'addanci ya fi yi wa illa

Burkina Faso ce ta zamo ta farko a jerin cikin shekara biyu a jere:

1 - Burkina Faso

2 - Pakistan

3 - Syria

4 - Mali

5 - Jamhuriyar Nijar

6 - Najeriya

7 - Somaliya

8 - Isra'ila

9 - Afghanistan

10 - Kamaru

Rahoton na ƙasashen da ta'addanci ya fi shafa ya ce ƙasashen da aka fi samun ƙaruwar kashe-kashe masu alaƙa da ta'addanci tun daga 2007 su ne Pakistan da Syria da kuma Mali.

Iraqi kuma ita ce ƙasar da aka fi samun raguwar irin waɗannan kashe-kashe, inda ya ragu da kashi 99 cikin ɗari daga shekarar 2007, inda aka samu kisan mutane 6,249 zuwa 59 a 2024.

Ƙasashen Afghanistan da kuma Thailand na cikin jerin ƙasashen waɗanda suka samu raguwar kashe-kashe sanadiyyar ta'addanci.