A dyna ni ar ddiwrnod hanesyddol ym myd gwleidyddol Cymru.

Am y tro cyntaf mewn degawdau, nid Llafur sydd wedi ennill y nifer fwyaf o seddi mewn etholiad yng Nghymru.

Plaid Cymru sydd wedi dod i'r brig, ac er nad ydyn nhw wedi sicrhau mwyafrif yn y Senedd, mae'n edrych yn bur debyg mai Rhun ap Iorwerth fydd yn mynd ati i ffurfio llywodraeth nesaf Cymru.

Mae 'na enwau mawr wedi colli eu llefydd yn y Senedd hefyd, neb yn fwy na'r Prif Weinidog Eluned Morgan.

Ac mae Reform wedi ennill 34 o seddi, a hynny er nad oedden nhw'n bodoli fel plaid rhai blynyddoedd yn ôl.

Mae ein llif byw yn dod i ben am heno, ond fe fydd mwy ar wefan ac ap Cymru Fyw gydol y penwythnos.

Diolch am ddilyn.

Mae'n ddiwrnod mawr i Dewi Llwyd hefyd, un o newyddiadurwyr a chyflwynwyr amlycaf darlledu Cymraeg, ar ôl iddo gyhoeddi y bydd yn ymddeol wedi bron i 50 mlynedd gyda'r BBC.

Mae wedi bod â rhan amlwg yn narlledu 20 o etholiadau ond rhaglen ganlyniadau etholiad y Senedd heddiw ar BBC Radio Cymru fydd ei olaf.

Mi fydd yn cyflwyno Dros Ginio am y tro olaf ar 22 Mai.

Mae wedi bod yn ddiwrnod llawn emosiwn.

I weld rhywfaint o ddelweddau'r diwrnod ewch i oriel ganlyniadau Cymru Fyw.

Ffynhonnell y llun, Getty Images

Bu Ieuan Wyn Jones, cyn-arweinydd Plaid Cymru yn ymateb i araith Rhun ap Iorwerth ar Radio Cymru.

"Roeddwn i'n falch o glywed ei gyfeiriad at Waldo - roedd yn ymgeisydd yn y Blaid pan nad oedd pethau cystal!'

"Mae hynny'n rhoi hyn yn ei gyd-destun hanesyddol."

Etholiad 2026

Wrth i arweinydd Plaid Cymru, Rhun ap Iorwerth ddod â'i araith yn Llandudno i ben, dyma'i gefnogwyr yn dechrau canu 'Dros Gymru'n Gwlad,' geiriau wrth gwrs gafodd eu hysgrifennu gan y Parch. Lewis Valentine wrth iddo gofleidio rhai ohonyn nhw wrth ddathlu.

Huw Lewis
Sylwebydd gwleidyddol

A hithau'n ddiwrnod hanesyddol i Gymru, y sylwebydd gwleidyddol Huw Lewis sy'n crynhoi digwyddiadau'r diwrnod.

Etholiad 2026

Cyn-ddisgybl yn yr un ysgol ag Eluned Morgan, Guto Harri sy'n cydymdeimlo â pherson mae'n adnabod ers dros "hanner canrif".

Etholiad 2026

Sam Kurtz o'r Ceidadwyr Cymreig sy'n sôn am ei siom o golli ei sedd yn etholaeth Ceredigion Penfro.

BBC Radio Cymru

Gyda disgwyl y bydd Plaid Cymru yn ceisio ffurfio llywodraeth nesaf Cymru, mae'n bosib y gwelwn ni drafodaethau am gydweithio gyda phleidiau eraill. Ond pwy?

Ar Radio Cymru dywedodd Cefin Campbell, aelod Plaid Cymru yn Sir Gaerfyrddin: “...byddwn ni am ffurfio llywodraeth leiafrifol a gwneud bargen gyda rhai pleidiau sydd yn rhannu’n gwerthoedd ni - wrth gwrs er mwyn pasio cyllideb fel mae pob llywodraeth wedi gorfod neud ers dechre datganoli."

“Dyw hynny ddim yn rhywbeth newydd, ond mi fyddwn ni’n edrych at y pleidiau progressive yna sy’n rhannu’r un weledigaeth ar gyfer dyfodol Cymru.”

Mae Rhun ap Iorwerth wedi dweud bod Plaid Cymru yn barod i "fwrw 'mlaen" i ffurfio llywodraeth, ac fe allwn ni weld y cyn-newyddiadurwr fel y prif weinidog nesaf.

Darllenwch fwy amdano yn yr erthygl arbennig yma a gafodd ei chyhoeddi cyn yr etholiad.

Mae Llywydd y Senedd, Elin Jones, wedi disgrifio canlyniad yr etholiad fel “daeargryn gwleidyddol” ac yn dweud bod Plaid Cymru wedi cael “mandad clir i geisio ffurfio llywodraeth”.

Wrth siarad ar ôl cael ei hail-ethol, dywedodd fod Plaid Cymru wedi elwa ar alwad genedlaethol am newid yn y ffordd mae Cymru’n cael ei llywodraethu.

“Mae pobl Cymru wedi datgan yn glir iawn eu bod eisiau newid,” meddai.

Ffynhonnell y llun, PA Media

Wrth siarad am y dyddiau nesaf, dywedodd Elin Jones y byddai’n symud yn gyflym i sicrhau bod y Senedd yn gallu cwrdd a dechrau’r broses o ddewis Prif Weinidog newydd.

“Bydd Prif Weinidog newydd i Gymru,” meddai, “ond does dim sicrwydd eto pwy fydd hynny.”

Dywedodd y bydd yn siarad â phob plaid dros y penwythnos i drefnu cyfarfod cyntaf y Senedd newydd cyn gynted â phosibl.

Wrth gloi, disgrifiodd y canlyniad fel “carreg filltir hanesyddol” i wleidyddiaeth Cymru.

“Mae hon yn deimlad o ddaeargryn gwleidyddol,” meddai.

“Mae Plaid Cymru wedi torri trwodd ym mhob rhan o Gymru, ac mae hynny’n newid mawr. Nawr mae’r cyfrifoldeb arnynt i gyflawni’r newid mae pobl Cymru wedi pleidleisio drosto.”

Yn dilyn buddugoliaeth hanesyddol i Rhun ap Iorwerth a'i blaid dywedodd fod Cymru wedi gwneud ei dewis yn glir a bod y blaid yn barod "i fwrw ymlaen i ffurfio llywodraeth nesaf Cymru".

Dywedodd bod "pobl Cymru wedi dewis gobaith, maen nhw wedi dewis hyder, ac maen nhw wedi dewis arweinydd newydd am y tro cyntaf yn hanes ein democratiaeth ifanc.

"Ond wrth i'r stori newydd yma gael ei sgwennu nid heddiw sy'n bwysig mewn difrif, ond yfory, a'r diwrnod ar ôl hynny. Dechrau nid diwedd y daith ydy hyn.

"'Daw dydd y bydd mawr y rhai bychain' meddai Waldo, wel mi ddaeth y dydd hwnnw - y dydd o blannu hedyn y deffrodd cenedl fydd yn blaguro'n Gymru falch, hyderus ac uchelgeisiol.

"Mae Cymru wedi rhoi ei ffydd ynom ni a rŵan fyddwn ni'n dangos ein ffydd yng Nghymru – i dyfu yn genedl decach, mwy cyfiawn a mwy llewyrchus ac sy'n barod i sefyll i fyny i San Steffan."

BBC Radio Cymru

Mae Llafur yn “colli mor drwm yn eu cadarnleoedd” am arwain at newid yn Rhif 10 Downing Street, yn ôl y sylwebydd gwleidyddol Guto Harri.

Dywedodd ei fod yn rhagweld y bydd y Prif Weinidog Syr Keir Starmer yn camu i lawr o’i wirfodd neu’n cael ei orfodi o’i swydd yn y dyddiau nesaf.

Dywedodd Mr Harri, oedd yn gyfarwyddwr cyfathrebu i Boris Johnson pan oedd o’n Brif Weinidog: “Os nad allwch chi ennill yng Nghymru, dyw’r boi iawn ddim wrth y llyw i ennill mewn llefydd anoddach.

“Dwi wedi gweld am y tro cyntaf yn fy oes i - o fod yn ohebydd neu’n ymhél â’r byd gwleidyddiaeth - bod Cymru yn gwbl, gwbl ganolog nid jest i’n gwleidyddiaeth ni yng Nghymru, sydd wrth gwrs yn bwysig, ond yn gwbl ganolog - yn haeddiannol felly o’r diwedd - i wleidyddiaeth Prydain a gallwn ni weld newid yn y person sy’n Rhif 10 Downing Street ar gefn beth sydd wedi digwydd yng Nghymru.”

Dywedodd arweinydd y Ceidwadwyr Cymreig yn y Senedd yn ystod y tymor diwethaf, Darren Millar, sydd wedi ennill ei sedd unwaith eto, "mae wedi bod yn ddiwrnod diddorol mewn gwleidyddiaeth ac mae yna lawer o ddyddiau ac wythnosau diddorol i ddod".

"Rwy'n edrych ymlaen at roi fy ysgwydd i'r llyw, a gweithio gyda phobl yn y Senedd i gyflwyno trethi is a rhoi terfyn ar wastraff y llywodraeth, i gael gwasanaethau cyhoeddus gwell, fel y gallwn drwsio Cymru a chael y wlad hon i weithio."

Ffynhonnell y llun, Getty Images

Ffynhonnell y llun, Getty Images

Mae'r canlyniadau llawn yn golygu mai dim ond dau o'r aelodau gwreiddiol o 1999 fydd ar ôl yn nhymor newydd y Senedd.

Mae Elin Jones o Blaid Cymru, sy'n dal yn Llywydd tan i olynydd gael ei ethol, a'r cyn-weinidog addysg Lynne Neagle o'r blaid Lafur, wedi ennill eu seddi.

Mae Jane Dodds wedi dweud ei bod hi'n "barod i gael trafodaethau" gyda Phlaid Cymru ynglyn â chlymblaid, ar S4C.

Er mai hi fydd unig aelod y Democratiaid Rhyddfrydol yn y Senedd, dywedodd Jane Dodds ei bod hi wedi "bod yn glir" am eisiau gweld mwy o wariant ar wasanaethau cyhoeddus, a dim gwariant ar annibyniaeth cyn cytuno i unrhyw glymblaid.

Mae arweinydd y blaid wedi dweud na fydd hi "yn newid ei meddwl" ar hynny.

Wrth ymateb i lwyddiant Plaid Cymru, dywedodd eu cyn-arweinydd eu bod wedi ennill seddi mewn ardaloedd lle roedden nhw’n arfer “crafu i gael unrhyw beth”.

Meddai Ieuan Wyn Jones: “Roedd lot o bobl yn cyhuddo ni [ac yn gofyn] ‘sut allwch chi alw eich hunain yn Party of Wales, yn Saesneg - ond erbyn hyn ‘dan ni yn gallu dweud ein bod ni’n Party of Wales.

“Roedd ‘na bobl yn y Blaid Lafur oedd yn dweud wel ‘ni ydi’r Party of Wales, wel ‘da ni wedi profi bellach mai Plaid Cymru ydi o.”

A dyna ni, mae'r canlyniadau i gyd wedi cael eu cyhoeddi, ac rydyn ni'n bellach yn gwybod beth fydd trefn y Senedd newydd.

Yr aelodau sydd wedi eu hethol yw:

Sedd 1 - Siân Gwenllian (Plaid Cymru)

Sedd 2 - Andrew Griffin (Reform)

Sedd 3 – Mabon ap Gwynfor (Plaid Cymru)

Sedd 4 - Beca Brown (Plaid Cymru)

Sedd 5 – Claire Johnson-Wood (Reform)

Sedd 6 – Elwyn Vaughan (Plaid Cymru)

Nifer y pleidleisiau oedd:

Plaid Cymru – 36,087

Reform – 22,667

Ceidwadwyr – 5,650

Dem Rhydd – 4,554

Llafur – 4,466

Gwyrddion – 4,090