سقوط قیمت نفت در پی اعلام «باز بودن» تنگه هرمز در جریان آتش‌بس از سوی ایران

پس از آنکه ایران علام کرد تنگه هرمز تا پایان آتش‌بس «کاملا باز» خواهد بود، قیمت نفت سقوط کرد.

قیمت هر بشکه نفت خام برنت پس از اعلام این خبر به ۸۸ دلار در هر بشکه کاهش یافت، در حالی که اوایل روز جمعه بالای ۹۸ دلار بود.

معمولاً یک پنجم نفت و گاز طبیعی مایع جهان از طریق تنگه هرمز منتقل می‌شود.

دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، از این اقدام ایران استقبال کرد، اما سازمان‌های دریایی هنوز در حال ارزیابی آن هستند.

عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، گفت: «عبور همه کشتی‌های تجاری از تنگه هرمز برای مدت باقی‌مانده از آتش‌بس کاملاً باز خواهد بود.»

در پی این اعلام ایران، شاخص سهام در بازارهای جهانی هم افزایش یافت، از جمله شاخص S&P ۵۰۰ از بزرگترین شرکت‌ها در ایالات متحده، که ۱/۲ درصد افزایش یافت.

امروز ۲۹ فروردین قرارگاه مرکزی خاتم‌الانبیا اعلام کرد که وضعیت تنگه هرمز به شرایط قبل بازگشته و این تنگه راهبردی اکنون «تحت کنترل و مدیریت دقیق نیروهای مسلح قرار دارد.»

تنگه هرمز از زمان حملات نظامی آمریکا و اسرائیل به ایران در اواخر فوریه، عملاً توسط این کشور بسته شده است.

در پی بسته شدن تنگه هرمز پس از شروع جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران، رفت و آمد نفتکش‌ها از طریق این آبراه به شدت کم شد. درنتیجه میزان نفت و گاز موجود در بازارهای جهانی به شدت کاهش پیدا کرد و قیمت آن بالا رفت.

پیش از جنگ، قیمت نفت خام برنت کمتر از ۷۰ دلار در هر بشکه بود و در ماه مارس به اوج خود یعنی بیش از ۱۱۹ دلار در هر بشکه رسید و بعد همچنان در حد بیش از ۱۰۰ دلار در هر بشکه باقی ماند تا اینکه در روز جمعه، به ۹۲ دلار کاهش یافت.

پس از آنکه ایران اعلام کرد که تنگه هرمز «کاملاً باز» است و دونالد ترامپ هم تشکر کرد، سازمان بین‌المللی کشتیرانی ( بی‌آی‌ام‌سی‌او) همچنان در توصیه‌ای به اپراتورها، نگرانی خود را در مورد خطرات جاری احتمالی ابراز کرد.

یاکوب لارسن، مدیر ارشد ایمنی و امنیت این سازمان، گفت: «وضعیت تهدیدهای مین و طرح جداسازی ترافیک مشخص نیست و معتقد است که شرکت‌های کشتیرانی همچنان باید از این منطقه اجتناب کنند.»

او گفت: «این بدان معناست که طرح جداسازی ترافیک در حال حاضر برای عبور ایمن اعلام نشده است.»

در همین حال، رئیس سازمان بین‌المللی دریانوردی (آی‌ام‌او) در تلاش است تا جزئیات مربوط به تعهد ایران به بازگشایی تنگه هرمز را درک کند و ردیابی‌ها نشان می‌دهد که حرکت کشتی‌ها هنوز به میزان حداقل است.

آرسنیو دومینگز، دبیرکل این سازمان، در پستی در شبکه‌های اجتماعی گفت: «ما در حال حاضر در حال ارزیابی اعلام اخیر مربوط به بازگشایی تنگه هرمز، از نظر رعایت آزادی ناوبری برای همه کشتی‌های تجاری و عبور امن با استفاده از طرح جداسازی ترافیک تعیین شده توسط آی‌ام‌او هستیم.»

افزایش شدید قیمت نفت، قیمت بنزین و گازوئیل را برای رانندگان افزایش داده و همچنین نگرانی‌هایی را در مورد تأمین سوخت جت ایجاد کرده است که منجر به نگرانی از توقف پروازها و زمین‌گیر شدن هواپیماها شده است.

بسته شدن این آبراه کلیدی همچنین یک خط تأمین عمده کود شیمیایی را تحت تاثیر قرار داده است. یک سوم از مواد کود شیمیایی جهان از این تنگه عبور می‌کند که در نتیجه جنگ قیمت‌ آن به شدت افزایش یافته است که این هم خود احتمالا باعث افزایش مواد غذایی می‌شود.

با این حال، ساعاتی پیش از اظهارات آفای عراقچی، گروه خودروسازی «آر ای سی» اعلام کرد که قیمت بنزین و گازوئیل در بریتانیا برای اولین بار از زمان جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران اندکی کاهش یافته است.

این گروه اعلام کرد که قیمت بنزین در پمپ بنزین‌ها هم از روز پنجشنبه شروع به کاهش کرد و روز جمعه نیز ادامه یافت، اگرچه همچنان بسیار گران‌تر از ماه فوریه است.

بیانیه ایران در مورد بازگشایی تنگه هرمز پس از اعلام توافق آتش‌بس بین اسرائیل و لبنان منتشر شد.

دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، از این اقدام ایران استقبال کرد و در شبکه اجتماعی سوشال تروث نوشت: « ایران همین الان اعلام کرد که تنگه هرمز کاملاً باز و آماده عبور کامل است. متشکرم!»

دونالد ترامپ گفت ایران موافقت کرده است که «دیگر هرگز تنگه هرمز را نبندد... و دیگر از آن به عنوان سلاحی علیه جهان استفاده نخواهد شد.»

اما، در پستی دیگر، او گفت که محاصره دریایی ایران تا زمان دستیابی به توافق دائمی برای پایان دادن به جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران «با تمام قوا و به طور کامل» باقی خواهد ماند.

با وجود اعلام ایران، یک شرکت حمل و نقل نفت و گاز به بی‌بی‌سی گفت که این تحول «چیزی را فوراً تغییر نمی‌دهد».

این شرکت که نخواست نامش فاش شود، گفت: «رویکرد شرکت ما این است که اولین نفری نباشیم که از تنگه هرمز عبور می‌کند و ریسک غیر ضروری نکنیم.»

شرکت دیگری به نام «سنتا بالک» که تانکرهای نفتی را در منطقه اداره می‌کند، اعلام کرد که «تحولات را از «با دقت» زیر نظر دارد.

این شرکت گفت: «ایمنی خدمه و کشتی‌های ما اساس هر تصمیم مسیریابی است و ما تا زمانی که از ایمن بودن آن مطمئن نشویم، عبور نخواهیم کرد.»

کیران تامپکینز، اقتصاددان هم گفت که آتش‌بس «فرصت محدودی برای تانکرهای نفتی برای عبور از تنگه، بارگیری و خروج است.»

او افزود: «این موضوع ممکن است باعث شود که تعداد کشتی‌هایی که وارد تنگه می‌شوند هنوز به میزان قبل از جنگ برنگردند، اما در عین حال فرصتی برای تانکرهای گرفتار شده فراهم می‌کند تا آنجا را ترک کنند.»

پروفسور مان موهان سودی از دانشکده بازرگانی بیز هم گفت: حتی اگر یک توافق صلح بلندمدت حاصل شود، مصرف‌کنندگان همچنان فشارهای اقتصادی را احساس خواهند کرد.

او گفت: «زنجیره‌های تأمین ماه‌ها طول خواهد کشید تا به حال عادی برگردد.»

سقوط قیمت نفت در حالی رخ داد که دونالد ترامپ معافیت تحریم‌های نفتی روسیه را تمدید کرد، در حالی که قبلاً گفته بود این کار را نخواهد کرد.

اواخر روز جمعه، وزارت خزانه‌داری آمریکا اعلام کرد که به منظور افزایش عرضه جهانی نفت، اجازه تحویل و فروش نفت خام و فرآورده‌های نفتی روسیه را که از قبل در دریا بوده‌اند، تا اواسط ماه میلادی آینده صادر خواهد کرد.

این تحریم با هدف قطع درآمد صادرات نفت روسیه وضع شده بود، اما در ماه مارس در پی افزایش قیمت‌های جهانی به دلیل جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران، دونالد ترامپ این تحریم را موقتا لغو کرد.

این معافیت انتقاد رهبران اروپا و کانادا را به دنبال داشت که هشدار دادند این اقدام به دولت ولادیمیر پوتین کمک خواهد کرد.