تاسې د وېب‌سایټ داسې بڼه ګورئ چې یوازې متن لري او لږ انټرنېټ کاروي. که غواړئ عکسونه او ویډیوګانې وګورئ، نو د وېب‌سایټ اصلي (لومړنۍ) بڼې ته ورشئ.

د وېب‌سایټ اصلي بڼې ته مې وروله

د وېب‌سایټ دې بڼې په اړه چې ډېر انټرنېټ نه مصرفوي نور معلومات دلته موندلای شئ.

ژوندۍ پاڼه, جې ډي ونس: که ایران تړون ته ژمن پاتې شي نړیوال اقتصاد ته د راستنېدو فرصت به ولري

د امریکا ولسمشر ډونلډ ټرمپ ویلي، د کېدونکي تفاهم له مخې ایران به اټومي وسله و نه لري خو تهران بیا‌ په ځلونو ټینګار کړی چې د اټومي پروګرام پر سر خبرې اوس نه کېږي او کله چې تفاهم لیک لاسلیک شي نو وروسته به بیا په دې مخامخ خبرې او پریکړه کېږي. په ورته وخت کې امریکایي ولسمشر پر لبنان د اسراییلو بریدونه غندلي دي. د امريکا متحدو ایالتونو مرستيال ولسمشر جې ډي وينس بیا وايي، د امريکا ولسمشر ډونلډ ټرمپ ښايي د جمعې تر ورځې مخکې له ايران سره د جګړې پای ته رسولو لومړني تړون سند خپور کړي.

لنډیز

  • اسرائیلو ته د ایران خبرداری: که پر لبنان بریدونه بند نه کړئ له سخت ځواب سره به مخامخ شئ
  • د جمعې ورځې مراسم په داسې حال کې ترسره کېږي چې تفاهم لا دمخه لاسلیک شوی
  • ټرمپ وايي له ایران سره د جګړې پايته رسولو تړون لاسليک شوی او جزيات به یې "ډېر ژر په ډاګه" شي
  • د امریکا او ایران د هوکړې له اعلان وروسته د تېلو بیې راټیټې شوې دي
  • د ایران او امریکا تر منځ د سولې تړون خبرونو ته په ځواب کې، د بریتانيا لومړي وزیر کېیر سټارمر دا پرمختګ "د جګړې پایته رسولو، سیمه ایز ثبات ډاډمنولو او د هرمز تنګي بیا پرانستلو لپاره یو خورا مهم ګام" بللی دی

ژوندی پوښښ

  1. پاپ د امریکا او او ایران ترمنځ د هوکړې هرکلی کړی

    د کاتوليکانو د کليسا مشر پاپ لیو اېکس د سې شنبې په ورځ د منځني ختیځ د جګړې پایته رسولو لپاره د امریکا او ایران ترمنځ د هوکړې هرکلی کړی او زياته کړې یې ده، "د خدای شکر دی" چې دواړه خواوې به د جمعې په ورځ په رسمي ډول دا تړون لاسليکوي.

    پاپ لیو اېکس، چې وړاندې د ایران جګړې د نیوکو له امله د امریکا د ولسمشر ډونلډ ټرمپ له غبرګون سره مخ شوی، هیله څرګنده کړې چې دا تړون به د شخړې دایمي پایته رسېدو لامل شي.

    نوموړي خبریالانو ته وويل، "لا هم ډېری مسئلې شته چې حل کولو ته اړتیا لري، مګر دا تل غوره ده چې دا مسئلې د جګړې پر ځای د خبرو اترو له لارې حل شي."

  2. اسرائیلو ته د ایران خبرداری: که پر لبنان بریدونه بند نه کړئ له سخت ځواب سره به مخامخ شئ

    د ایران د سپاه پاسداران خاتم الانبيا قرارګاه اسرائیلو ته خبرداری ورکړی چې که اسرائيل د لبنان په جنوب کې خپل بریدونه بند نه کړي، د ایران وسله وال ځواکونه به سخت ځواب ورکړي.

    په بيانیه کې ويل شوي، "اسرائیلو د امریکا د ولسمشر له خوا د جګړې د پايته رسېدو له اعلان راهيسې ۸۴ ځله د لبنان په جنوب کې اوربند مات کړی دی".

    په اعلاميه کې دا هم ويل شوي چې که اسرائیل، "د لبنان په جنوب کې شر پايته ونه رسوي، د ایران د اسلامي جمهوريت د وسله والو ځواکونو د سخت ځواب ته دې په تمه وي".

    د ایران د بهرنيو چارو وزير عباس عراقچي وړاندې ويلي وو، تر هغه چې اسرائیلي ځواکونه له هغو سيمو چې په دې جګړه کې يې نيولې نه وي وتلي شخړه په بشپړه توګه نشي ختمېدلی.

    هغه زیاته کړې وه، "له نن وروسته په لبنان باندې د صهیونیستي رژیم لخوا هر ډول پوځي برید او د لبنان د سیمو دوامداره اشغال به زموږ په نظر له تفاهم سرغړونه وي."

    ایران وايي د هوکړې لومړۍ ماده د لبنان په ګډون د په ټولو محاذونو کې د جګړې پايته رسول دي.

  3. د اسرائیلو پوځ وايي په لبنان کې یې بریدونه کړي دي

    د اسرائیلو پوځ ويلي چې نن (سې شنبې)یې په لبنان کې دننه څو بریدونه ترسره کړي دي.

    د اسرائیلو پوځ ادعا کړېچې د لبنان له جنوبه د حزب الله لخوا توغول شوي څو راکټونه یې شنډ کړي دي.

    د اسراییلو پوځ ويلي، یو راکټ توغوونکییې په نښه کړی چې ویل کېږي دلبنان په جنوب کې یې پر اسرائیلي ځواکونو ډزې کولې.

  4. د جمعې ورځې مراسم په داسې حال کې ترسره کېږي چې تفاهم لا دمخه لاسلیک شوی

    هغسې چې مو مخکې راپور ورکړی، د امریکا او ایران د تفاهم د لاسلیک مراسم به د سویټرزلنډ په منځني برخه کې، د لویسرن ښار ته نږدې، د بورګنسټوک په تفریح ځای کې ترسره شي.

    دا مراسم وروسته له هغې کېږي چې ډونلډ ټرمپ، جې ډي وېنس او د ایران د پارلمان مشرمحمد باقر قالیباف لا دمخه د یکشنبې پرورځ د جګړې پای ته رسولو لپاره یو تفاهم په برېښنايي ډول لاسلیک کړی دی.

    وېنس مخکې اشاره کړې وه چې ټرمپ ښايي پرېکړه وکړي چې د جمعې تر ورځې وړاندې د تړون محتوا خپره کړي، او دا سند یې ''نژدېیو نیم مخ'' او ''ډېر عمومي'' بللی و.

    خو د امریکا ولسمشر وروسته دا خبره کمه مهمه وښوده او ویې ویل چې غواړي ''لومړی یو رسمي چوکاټ رامنځته شي''.

    هغه د جي-۷ سرمشریزې پر مهال وویل:

    ''زه به نه یوازې دا خپور کړم، بلکې ښايي یوه خبري غونډه هم وکړم او دا به تاسو ته ''ټکی په ټکي'' ولولم، چې رسنۍ یې په دقیقه توګه پوښښ کړي.''

    دا لاسلیک به د ۶۰ورځو هغه موده پیل کړي چې په ترڅ کې به یې تهران او واشنګټن د دایمي سولې د تړون لپاره خبرې وکړي، او تمه کېږي چې د ایران د اټومي پروګرام راتلونکی به پکې یوه مهمه موضوع وي.

  5. امریکا او ایران به د سویس په تفریح ځای کې تفاهم لاسلیک کړي

    د سویټزر بهرنیو چارو وزارت چارواکو شویز هېوت ورځپاڼې ته ویلي، د ایران او امریکا تر منځ به د دې هېواد په بورګينستوك عصري تفریح ځای کې تفاهم لاسلیک شي.

    تمه کېږي، چې پلاوي به د جمعې پر ورځ هلته سره وویني.

    د سویټزرلنډ رسنیو رپوټونو کې ویل شوي، منځګړو پاکستان او قطر دا ځای انتخاب کړی دی.

    دا په تېرو دوو کلونو کې دویم ځل دی، چې دغه تفریح ځای کې دیپلوماتان د سولې مذاکراتو لپاره یو ځای کېږي. له دې مخکې په ۲۰۱۴ کال کې د اوکرایین سولې مذاکراتو لپاره په همدې ځای کې د نړیوالو مشرانو غونډه شوې وه.

  6. ټرمپ د جي-۷ سرمشریزې پر مهال خبریالانو ته وویل: ایران غواړي دا وشي

    د امریکا ولسمشر ډونلډ ټرمپ فرانسه کې په جي-۷ سرمشریزه کې د متحده عربي اماراتو له ولسمشر شیخ محمد بن زاید سره خبرې کړې دي.

    کله چې ترې وپوښتل شول چې د مذاکراتو له دوهم پړاو څه تمه لري، ټرمپ وویل، دی فکر کوي ''دا به په مناسب وخت ترسره شي.''

    هغه خبریالانو ته وویل: ''ایران غواړي دا کار پای ته ورسوي، هغوی باید بېرته عادي چارو ته وګرځي.''

    کله چې ترې وپوښتل شول چې ولې تر اوسه د تفاهم متن نه دی خپور شوی، هغه ځواب ورکړ، غواړي ''مخکې یو رسمي چوکاټ رامنځته شي.''

    نوموړي زیاته کړه: ''ایران به هېڅکله اټومي وسلې ونه لري، همدا هغه څه دي چې وایي... دا نږدې ۹۹.۹ سلنه هغه څه دي چې ما غوښتل.''

    هغه وویل چې د هرمز تنګی به ''بې له کوم فیس'' پرانیستل شي، ان د ۶۰ ورځو له مودې وروسته هم.

    ټرمپ وویل دی به یوه خبري غونډه وکړي چې د تفاهم سند ''ټکي په ټکي'' ولوولي.

    هغه وویل: ''ځکه چې دا یو ډېر مهم سند دی.''

  7. قطر وايي، د ایران او امریکا ترمنځ تفاهم په احتیاط سره خوشبین دي

    قطر چې د امریکا او ایران ترمنځ له مهمو منځګړو یو دی، وایي، د دواړو هېوادونو ترمنځ تفاهم کولای شي په منځني ختیځ کې امنیت بېرته ټینګ کړي.

    د قطر د بهرنیو چارو وزارت ویاند، ماجد الانصاري، په یوې خبري غونډه کې وویل:

    ''موږ په احتیاط سره خوشبین یو چې د دې تفاهم لاسلیک د هغو خبرو له لارې، چې د اټومي پروګرام او نورو موضوعاتو په اړه ترسره کېږي، د سیمې د امنیت نوې مرحلې ته لاره هواره کړي.''

    ښاغلي انصاري تائید کړه چې د پاکستان او قطر چارواکي به د دې تفاهم د رسمي لاسلیک په مراسمو کې، چې د جمعې پرورځ (د جون۱۹) ترسره کېږي، ګډون ولري.

    هغه د تفاهمجزئیاتو ته له اشارې پرته، د تفاهم له لاسلیک وروسته د ''سیمه‌ییزو خبرو'' ملاتړ وکړ او ویې ویل چې دا کار له ایران سره د باور جوړولو لپاره اړین دی:

    ''موږ نه شو ویلی چې په سیمه او له خپلو ګاونډیانو سره به پخواني عادي حالت ته بېرته وروګرځو… د سیمې د امنیت د تضمین په اړه د خبرو او موافقې جدي اړتیا شته.''

    قطر مخکې، د جګړې په منځ کې او هغه مهال چې خپله د ایران د بریدونو هدف و، د خبرو له بهیر سره له یوځای کېدو ډډه کوله؛ خو په وروستیو اوونیو کې یې، د بل منځګړي پاکستان ترڅنګ، د ایران او امریکا ترمنځ په خبرو کې ډېر فعال رول خپل کړی دی.

  8. د امریکا او ایران له لوري د تفاهم د جزئیاتو په تړاو متضاد پیغامونه

    د امریکا او ایران ترمنځ د جګړې پای ته رسولو لپاره د شوي تفاهم بشپړ جزئیات لا تر اوسه نه دي برالا شوي، خو د دواړو خواوو د چارواکو له لوري ځینې معلومات وړاندې شوي دي.

    له هغې ورځې راهیسې چې دغه تفاهم د یکشنبې پرورځ اعلان شو، په واشنګټن او تهران کې د چارواکو له لوري د دې جوړجاړي د څرنګوالي په تړاومتضاد پیغامونه خپاره شوي دي:

    ایران څه ویلي؟

    اقتصادي ژمنې: د ایران د بهرنیو چارو وزارت ویاند، اسماعیل بقایي پرون وویل، امریکا ژمنه کړې چې د ایران د بیا رغاونې لپاره به اقدامات وکړي او اقتصادي بندیزونه به لیرې کړي.

    هرمز تنګی: بقایي دغه راز وویل، عمان او ایران به ''اړین ګامونه'' واخلي، چې له دې مهمې سمندري لارې د بېړیو ''خوندي'' تګ راتګ یقیني کړي.

    لبنان: بقایي پرون وویل: ''لبنان او په لبنان کې د جګړې پای ته رسېدل د جګړې د پای ته رسولو د تفاهم نه جلا کېدونکي برخه ده.''

    هغه زیاته کړه چې امریکا ''باید ډاډ ترلاسه کړي'' چې اسرائیل هم په دې برخه کې همکاري وکړي.

    امریکا څه ویلي؟

    اقتصادي ژمنې: ټرمپ د ایران کې د پانګونې احتمال ''بې‌معنی'' بللی دی. دا څرګندونې وروسته له هغې راغلې چې ځینې داسې راپورونه خپاره شول چې، که ایران وروستۍ هوکړې ته غاړه کېږدي، امریکا چمتو وه د ایران لپاره د پانګونې صندوق ته اجازه ورکړي.

    هرمز تنګی: ټرمپ د یکشنبې پر ورځ وویل، کله لومړنۍ موافقه لاسلیک شي، د هرمز تنګی به پرانېستل شي، خو دا یې نه دي روښانه کړي چې دا تنګی به د چا تر کنټرول لاندې وي.

    لبنان: یو لوړپوړي امریکایي چارواکي پرون وویل، له لبنانه د اسرائیلو وتل د دې تړون برخه نه ده.

  9. د ټرمپ سختې څرګندونې د اسرائیل له کړنو د هغه نارضایتي او قهر څرګندوي, پاول اډمز-د بي بي سي دیپلوماتیکو چارو خبریال

    د متحدو ایالتونو ولسمشر ډونلډ ټرمپ په جي-۷ غونډه کې له خبریالانو سره مرکه کې پر هغو فعالیتونو یو ځل بیا خپله نیوکه تکرار کړه، چې اسرائیلي ځواکونه یې په لبنان کې کوي.

    ولسمشر ټرمپ وویل: ''تاسې نه شئ کولای هر ځل د یو چا لټون پسې د اپارتمانونو پر یوه کور ګوزار وکړئ، ځکه د اپارتمانونو په دې کورونو کې ډېر خلک ژوند کوي او دوی ټول حزب الله نه دي.''

    دا نیوکې د ولسمشر له لوري د سختو څرګندونو په وروستۍ لړۍ کې راځي، چې د اسرئیلو د لومړي وزیر بنیامین نتانیاهو له کړنو په تړاو د هغه نارضایتي او قهر څرګندوي، هغه کس چې نوموړي د همدې اونۍ په پیل کې “بې قضاوته” وباله او دا هم ښيي چې هغه پوه شوی چې په لبنان کې روانه جګړه لا هم دا وړتیا لري چې له ایران سره د سولې نازک بهیر ګډوډ کړي.

    خو ولسمشر دغه راز په لبنان کې روانه شخړه کوچنۍ جګړه هم بللې

    خو ډونالډ ټرمپ د لبنان جګړې ته د ''وړې جګړې'' نوم هم ورکړی او د ایران ملاتړ لرونکې ډله حزب‌الله یې ''هغه کوچنی ستن ‌شان ټکان'' بللې چې تل سر راپورته کوي، او دا یې ښودلې چې ده فکر کاوه له ایران سره تړون به ان که اسرائیل پر لبنان بریدونو ته دوام ورکړي، پر ځای پاتې شي.

    ولسمشر پوهېږي چې لبنان د ایران لپاره د هغه څه پرتله ډېر مهم دی څومره چې د ده لپاره نه دی.

    ښايي هغه هلته جګړه کوچنۍ وبولي، خو د نن سهار د ده څرګندونې ښيي چې هغه درک کړې چې د ده ایراني مخاطبین دې موضوع ته په همدغه ډول نه ګوري.

  10. عراقچي: له دې وروسته، پر لبنان د اسرائیلو هر ډول برید له امریکا سره د تفاهم سرغړونه ده

    ایران یو ځل بیا خبرداری ورکړی چې پر لبنان د اسرائیلو هر ډول برید به د امریکا سره د شوي تفاهم‌ نقض وګڼل شي.

    د ایران د بهرنیو چارو وزیر عباس عراقچي وايي، د تهران له نظره د دې تفاهم‌ یوه خوا ایران او حزب‌الله دي او بله خوا یې امریکا او اسرائیل دي.

    ښاغلي عراقچي ټینګار وکړ چې:

    ''په لبنان کې د جګړې پای ته رسېدل د جګړې د بشپړې پای ته رسېدو نه بېلېدونکې برخه ده، او د جګړې پای ته رسېدل د اشغال پای ته رسېدل هم رانغاړي.''

    هغه خبرداری ورکړ چې پر لبنان د اسرائیلو هر ډول برید ''له دې وروسته او دغه راز د لبنان د خاورې دوامداره اشغال، زموږ له نظره د تفاهم‌ سرغړونه بلل کېږي.''

    د ښاغلي عراقچي دا څرګندونې په داسې حال کې کېږي چې اسرائیل وايي دوی پر هغو''ترهګرو'' برید کړی چې د لبنان په سویل کې د دوی سرتېرو ته نږدې کېدل.

    د لبنان حزب‌الله هم ویلي، په ځواب کې یې د اسرائیلو ځواکونو پر لور توغندي او ډرونونه توغوليدي.

    د ایران او امریکا تر منځ د تفاهم د نهاييکېدو له اعلان وروسته اسرائیل ټینګار کړی چې په لبنان کې به د ''امنیتي سیمو'' په نوم د خپلو ځواکونو شتونته دوام ورکړي.

    د اسرائیلو ګڼ شمېر چارواکو د دې تفاهم مخالفت او غندنه کړې ده.

  11. ټرمپ ایران ته د ۳۰۰ میلیون ډالرو ورکولو راپورونه رد کړل

    د امریکا متحده ایالاتو ولسمشر، ډونلډ ټرمپ د دوشنبې په شپه په خپله ټولنیزه شبکه 'ټروت سوشیال' یوه پیغام کې ولیکل:

    ''ایران موافقه کړې ده چې هېڅکله به اټومي وسلې ونه لري.''

    نوموړي دغه راز هغه راپورونه رد کړل چې ادعا یې کړې، امریکا به ایران ته ۳۰۰ میلیون ډالر ورکړي.

    ښاغلي ټرمپ په خپل دې پیغام کې ولیکل:

    ''دغه رازهغه خبر چې ګواکې امریکا ایران ته ۳۰۰ میلیون ډالر ورکوي، جعلي خبرونه دي چې دیموکراتانو خپاره کړي دي.''

    د هغه تفاهم‌لیک بشپړ جزئیات چې د دوشنبې په ورځ یېراپور ورکړل شوی او ویل کېږي چې ښاغلي ټرمپ پخپله لاسلیک کړی، لا تر اوسه نه دي خپاره شوي. د دې تړون د منځپانګې په تړاو د امریکا او ایران روایتونه په ځینو مواردو کې سره توپیر لري.

    خو، دواړو خواوو د دې تفاهم‌لیک د الکترونیکي لاسلیک هرکلی کړی او وايي، ډېر ژر به د دواړو هېوادونو استازي په سویس کې د رسمي مراسمو په ترڅ کې دا سند لاسلیک کړي.

  12. جې ډي وینس: ډونلډ ټرمپ ښايي تر جمعې مخکې د تړون لومړنی سند خپور کړي

    د امريکا متحدو ایالتونو مرستيال ولسمشر جې ډي وينس وايي، د امريکا ولسمشر ډونلډ ټرمپ ښايي د جمعې تر ورځې مخکې له ايران سره د جګړې پای ته رسولو لومړني تړون سند خپور کړي.

    د جې ډي وينس دا څرګندونې له هغه وروسته مخې ته راغلې چې ډونلډ ټرمپ اعلان وکړ چې پر دې تړون له مخکې لاسليکونه شوي دي.

    وينس د امريکا او ايران ترمنځ شوی تړون يو ''نږدې يو نيم مخ'' اوږد او ''ډېر عمومي'' سند وباله.

    بل لور ځینو لوړپوړو امريکايي چارواکو هم د تړون ځينې جزئيات شريک کړي دي. دوی وايي، د جمعې پر ورځ به تړون رسماً لاسليک شي او په همدې ورځ به د هرمز تنګی بېرته پرانيستل شي.

    دا پرمختګ داسې مهال شوی چې ټرمپ په فرانسه کې د جي-۷ هېوادونو د مشرانو په غونډه کې ګډون کړی او هلته د سې شنبې په ورځ د ايران په تړاو ځانګړې غونډه هم کېږي. په دې ځانګړې غونډه کې د مصر، قطر او متحده عربي اماراتو مشران هم ګډون کوي.

    د دوشنبې پر ورځ د فرانسې له ولسمشر ايمانويل مکرون سره د ليدنې پر مهال، ټرمپ ويلي وو: ''زه ډېر خوشحال يم چې اعلان کوم هوکړه لاسليک شوې او هر څه بشپړ شوي دي.'' د هغه اشاره له ايران سره شوي لومړني تړون ته وه.

    امريکايي چارواکي وايي، پر دې تړون ټرمپ، وينس، او د ايران د پارلمان مشر محمد باقر قاليباف په برېښنايي ډول لاسليکونه کړي دي.

    چارواکي زياتوي، تمه ده، چې د ايران د اټومي پروګرام په اړه تخنيکي خبرې همدغه اوونۍ کې پيل شي او د بنديزونو په نرمولو يا د شتمنيو د بېرته ورکولو پرېکړه په دې پورې اړه ولري چې ايران د تړون له مخې خپلې ژمنې پوره کوي که نه.

    که څه هم ټرمپ مخکې ويلي وو چې د هوکړې تفصيلات به د جمعې ورځې له مراسمو وروسته ''ژر'' خپاره شي، خو جې ډي وينس فاکس نيوز خبري شبکې ته ويلي چې ولسمشر ښايي تر دې مخکې هم له تهران سره د هوکړې سند خپور کړي.

    وينس مخکې سي اېن اېن خبري شبکې ته ويلي وو چې د تفاهم يادښت يو ډېر عمومي سند دی او ډېر جزئيات به يې په راتلونکو خبرو کې روښانه شي.

    د وينس په وينا، د سند په ''لومړي پاراګراف'' کې څرګنده شوې چې ايران به ''په سيمه کې د سولې او ثبات'' لپاره ژمن پاتې کېږي، چې پکې د ''ترهګرو ډلو'' مالي ملاتړ بندول هم شامل دي:

    ''تر ټولو مهمه خبره دا ده چې ايران به داسې د باور وړ ژمنه کوي چې هغوی به اټومي وسلې نه جوړوي.''

  13. ټرمپ وايي له ایران سره د جګړې پايته رسولو تړون لاسليک شوی او جزيات به یې "ډېر ژر په ډاګه" شي

    د امریکا ولسمشر ډونلډ ټرمپ ویلي چې له ایران سره د جګړې پایته رسولو لپاره یوه ابتدايي موافقه لا دمخه لاسلیک شوې ده او زياته کړې یې ده چې د هوکړې جزیات به "ډېر ژر" خپاره شي.

    نوموړي د دوشنبې په ورځ د جي۷ یا د اوو سترو صنعتي هېوادونو په سرمشریزه کې د فرانسې له ولسمشر اېمانویل مکرون سره د خبرو اترو په ترڅ کې وویل، "ډېر خوښ یم چې ووایم دا تړون ټولو لاسليک کړی دی."

    لوړ پوړو امریکایي چارواکو هم د موافقې د محتوا په اړه ځینې توضیحات ورکول پیل کړي، او وايي د هرمز تنګی به د جمعې په ورځ کله چې دا هوکړه په رسمي ډول په جينوا کې لاسلیک کېږي، بېرته پرانستل شي.

    تمه کېږي چې د ایران د اټومي پروګرام په اړه تخنیکي خبرې اترې به پدې اوونۍ کې پیل شي، پداسې حال کې چې د بندیزونو هر ډول کمښت یا د شتمنیو ازادول به د ایران د تړون لاندې ژمنو پوره کولو پورې تړاو ولري.

  14. نتنیاهو د لبنان له جنوبه د اسرائیلي ځواکونو وتل رد کړل

    د اسرائیلو لومړي وزیر بنیامین نتنیاهو د لبنان له جنوب څخه د اسرائیلي ځواکونو وتل رد کړل.

    د ایران او امریکا د هوکړې په اړه په خپل لومړي غبرګون کې، ښاغلي نتنیاهو ټینګار وکړ چې د اسرائیلو پوځ به د جنوبي لبنان له نیول شویو سیمو څخه ونه وځي.

    ډېری خلک په دې باور دي چې د لبنان له جنوبي سيمو د اسرائیلي ځواکونو نه وتل به ښايي د ایران او امریکا تر منځ تړون له خنډ سره مخامخ کړي.

    ښاغلي نتنياهو وويل، "موږ د اسرائیلو شاوخوا ژور امنيتي زونونه جوړ کړي دي. موږ دا کار په غزه، لبنان او سوريه کې وکړ، په هغه ځای کې مو د اسد د پوځ ټولې وسلې له منځه يوړې. زه غواړم دا روښانه کړم، موږ به تر هغه پورې چې اړتيا وي په امنيتي زونونو کې پاتې شو، تر څو د خپل هېواد دفاع وکړو".

    د اسرائیلو لومړي وزیر ټینګار وکړ، "موږ به تر هغه وخته پورې د لبنان د امنیتي بفر زون [حايله سيمه] کې پاتې شو چې اړتیا وي."

  15. اردوغان: له څو مياشتو کړکېچ وروسته د تړون له کبله نړۍ او سيمې د ارامۍ ساه واخيسته

    د ترکيې ولسمشر رجب طيب اردوغان د ایران او امریکا تر منځ په هوکړې خوښي څرګنده کړې او ټولو هغو کسانو ته چې په دې پروسه کې یې رول درلود مبارکي ويلې ده.

    نوموړي ويلي، نړۍ وکړی شوی له څو مياشتو کړکېچ وروسته د ارامۍ ساه واخلي.

    ښاغلي اردوغان د امریکا او ایران مشرانو ته مبارکي وويله او هيله یې څرګنده کړه چې دا تړون به په سیمه کې تلپاتې سولې او ثبات ته لاره هواره کړي.

    ښاغلي اردوغان همدارنګه پاکستان ته چې د منځګړي رول یې لوبولی او د دې تر څنګ قطر او سعودي ته چې د خبرو اترو ملاتړ یې کړی مبارکي ورکړه.

    د ترکيې ولسمشر د هوکړې مخالفينو ته په اشاره وويل، "موږ ښه پوهېږو هغه کسان چې خپلې ټولې هيلې یې په دې پورې تړلې وه چې په سيمه کې وسلې نه دي غلې شوې، د سولې فضا د پياوړتيا له کبله به خواشيني شوي ويؤ لکه څنګه چې دوی په تېرو وختونو کې ډېر ځله ښودلې دا ځل به هم د دې پروسې د مخنيوي لپاره په خپل ټول توان هر څه چې په وس کې یې وي وکړي".

    د ترکیې ولسمشر په خپله وینا کې ټینګار وکړ چې د هر هغه وینا یا عمل څخه دې ډډه وشي چې تاوتریخوالی زیاتوي او د هر ډول تخریبي عمل پر وړاندې دې په خورا احتیاط او هوښيارۍ عمل وشي.

  16. وروستی, وېنس: په سویس کې به هوکړه د عراقچي او قالیباف په مخ کې لاسلیک شي

    د امریکا د ولسمشر مرستیال ډي‌جې‌ وېنس وايي چې د ایران او امریکا ترمنځ هوکړه به د جمعې په ورځ په سویس کې د عباس عراقچي او محمد باقر قالیباف په شتون کې لاسلیک شي.

    هغه ویلي چې "د هوکړې ډېر جزیات تر اوسه نه دي حل شوي" خو په وینا یې، د امریکا تمه ده چې هرمز تنګی پرته له کوم خنډه خلاص شي.

    د امریکا مرستیال ولسمشر دا تازه څرګندونې له سي‌اېن‌بي‌سي رسنۍ سره په یوه مرکه کې کړې دي.

    په همدې حال کې د ایران د بهرنیو چارو وزارت ویاند اسماعیل بقايي ویلي چې دا لا روښانه نه ده چې د ایران په استازیتوب به څوک دا تړون لاسلیکوي.

    "ایران به له کښتیو محصول نه اخلي"

    ښاغلي وېنس ویلي چې ایران به له هرمز تنګي تېرېدونکو بېړیو محصول نه اخلي.

    د ده په وینا، "زموږ تمه دا ده چې دا تنګی به د اوږدې مودې لپاره پرته له کوم خنډه، په وړیا ډول [له محصول پرته] پرانیستی پاتې شي".

    د ایران د بهرنیو چارو وزارت ویاند اسماعیل بقايي بیا ټينګار کړی چې ایران له کښتیو "محصول اخیستلو ته لېواله نه دی" خو په خبره یې، "د خدمتونو وړاندې کولو لګښت" به خامخا ترې اخلي.

    د یادولو ده چې د جګړې له پیل راهیسې ایران پر دې مهمې سمندري لارې تېرېدونکو بېړیو نه د محصول یا مالیې راټولو سیسټم رامنځ‌ته کړی و.

    ښاغلي وېنس ویلي چې دا "وړیا لاس‌رسی لنډمهاله هم کېدای شي خو امریکا به په را روانو ورځو کې له ایران سره په دې اړه مذاکرات روان وساتي چې دې مسئلې ته یو بنسټيز حل را وایستل شي".

    د ده په وینا، "دا د هغو تخنیکي خبرو اترو برخه ده چې موږ به په تفصیل پرې غږېږو".

    د امریکا دغه مرستیال ولسمشر وايي، تر اوسه داسې ډېرې مهمې خبرې پاتې دي چې دواړه لوري به د مذاکراتو پر مېز غور او فکر پرې کوي او یوه ګډه عملي تګلاره به ورته جوړوي.

  17. وروستی, نیویارک ټایمز: ایران ځکه د هوکړې وروستي کول تر نیمې شپې وځنډول چې د ټرمپ له کلیزې یې نېټه واوړي

    نیویارک ټایمز د درېیو ایرانيو سرچینو له خولې ویلي چې ایران پرون یکشنبه له امریکا سره د هوکړې د متن وروستي کول ځکه تر نیمې شپې وځنډول چې د ډونلډ ټرمپ له کلیزې سره یې نېټه یو شان را نه شي.

    سرچینو د نوم نه ښودلو په شرط دې ورځپاڼې ته ویلي چې د بیروت پر جنوب د اسرائيلو د یکشنبې برید ته د غبرګون ښودلو په اړه هم د ایرانیو چارواکو ترمنځ د نظر اختلاف و چې مخکې یې ویلي وو، پر بیروت برید ورته "سره کرښه" ده.

    د دې ورځپاڼې په وینا، "د ایران د سپاه پاسداران قومندانانو خپلو ځواکونو ته پر اسرائیل د توغندیز ګوزار کولو لپاره د چمتوالي امر کړی و. خو ولسمشر مسعود پزشکیان د زغم غوښتنه ترې وکړه او قومندانانو ته یې وویل چې که ایران برید وکړي نو اسرائيل به خامخا غبرګون وښيي او ایران به د نتنیاهو په لومه کې کېوزي چې غواړي دا هوکړه و نه شي".

    نیویارک ټایمز د خپلو سرچینو له قوله همداراز ویلي، "ښاغلي قالیباف قطریانو ته ویلي وو چې ایران پر اسرائيل برید او [له امریکا سره] د هوکړې ځنډول غواړي. خو ښاغلي ټرمپ مداخله وکړه او له ایرانه یې وغوښتل چې باید داسې ونه کړي او ژمنه یې وکړه چې د تړون له لاسلیکېدو وروسته به اسرائیل پر لبنان بریدونه ودروي".

  18. وروستی, بقايي: د هوکړې له لاسلیکېدو سره سم باید ایران له کوم خنډ پرته تېل و پلورلی شي

    د ایران د بهرنیو چار وزارت ویاند اسماعیل بقايي وایي چې له امریکا سره "د هوکړې له لاسلیکېدو سم‌لاسي وروسته باید ایران له کوم خنډ پرته تېل وپلورلی شي".

    د ده په وینا، "د اټومي پروګرام اړوند مسئله په دې هوکړه کې شامله نه ده او د تړون لاسلیکېدو پر دویمه ورځ به یې په اړه خبرې پيل شي" چې په وینا یې، "په ۶۰ ورځو کې دننه به پرې اجماع رامنځته شي".

    اسماعیل بقايي ویلي چې په دې هکله جزیاتو باندې لا بحث نه دی شوی خو د ده په خبره، د اټومي پروګرام په اړه د ایران دریځ لا له وړاندې روښانه دی.

    هغه همداراز پر ایران د لګول شویو محدودیتونو لېرې کول، د دغه هېواد د کنګل شویو شتمنیو خوشي کول او د جګړې له امله ایران ته د ور اوښتي زیان جبرانول هم مهم بللي دي.

  19. وروستی, شهباز شریف:‌ د ایران او امریکا ترمنځ‌ جینوا کې د هوکړې د لاسلیکېدو د مراسمو کوربتوب پاکستان کوي

    د پاکستان لومړی وزیر شهباز شریف وايي، د امریکا او ایران ترمنځ‌ د جګړې پای ته رسېدو هوکړه به رسمآ راتلونکې جمعه (د جون ۱۹مه) په جینوا کې لاسلیک شي.‌

    هغه نن د پاکستان پارلمان ته په وینا کې وویل چې د دې هوکړې د لاسلیکېدو د مراسمو کوربتوب به دوی (پاکستان) کوي.

    شهباز شریف دا سولې لپاره یو ستر او تاریخي پرمختګ وباله او ویې ویل چې امریکا د لبنان په ګډون ټولو جبهو کې په سملاسي ډول د پوځي اقداماتو د درېدو اعلان کړی دی.‌

    نوموړي‌ زیاته کړه چې دا یوازې د دوو هېوادونو ترمنځ هوکړه نه،‌ بلکې پر جګړې د سولې او مذاکراتو بریا او برلاسي ده.

    شهباز شریف د امریکا ولسمشر ډونلډ ټرمپ،‌ د ایران روحاني‌ مشر مجتبی خامنه‌يي،‌ ولسمشر مسعود پزشکیان او په دې هڅو کې ټولو ښکېلو کسانو ته مبارکي وویله.

    هغه په مذاکراتو کې ښکېل مرکچیان هم وستایل.‌

  20. وروستی, غریب‌ابادي: د اټومي‌ پروګرام پر اړوندو مسایلو به راتلونکو ۶۰ ورځو کې خبرې وشي

    د ایران د بهرنیو چارو وزارت مرستیال کاظم غریب ابادي تېره شپه د دغه هېواد له دولتي‌ تلویزیون سره خبرو کې تایید کړې چې له امریکا سره د جګړې د پای ته رسېدو هوکړو وروستۍ شوې او دا چې د جمعې پر ورځ به رسمآ په سویس کې لاسلیک شي.

    خو هغه بیا هم پر امریکا بې‌باوري څرګنده کړې او ویلي یې دي چې تهران به پر کړو ژمنو او مکلفیتونو د امریکا عمل په کلکه څاري.

    غریب‌ابادي ادعا کوي، چې د اسرائيل لخوا پر بیروت له بریدونو وروسته اسرائيل او امریکا ته د تهران کواښونو په دې کې مرسته وکړه چې ځینې پاتې مسایل حل او د تړون متن وروستی شي.

    د ایران د بهرنیو چارو وزارت مرستیال زیاته کړې،‌ دوی هیله لري چې مذاکرات به په راتلونکو ۶۰ ورځو کې نهايي او په همدې موده کې به د اټومي پروګرام پر اړوندو موضوعاتو او د ایران پر اقتصادي بیا رغونه هم خبرې وشي.