ABD Başkan Yardımcısı Vance: 'İran savaşı sonsuza dek sürecek değil'

Tahran'daki bir ana caddede Hamaney posteri olan bir binanın önünden geçen bir kadın ve motosiklet üzerinde insanlar ve diğer araçlar görülüyor

Kaynak, Reuters

    • Yazan, BBC News Türkçe
    • Bildirdiği yer, Londra
  • Yayın tarihi
  • Okuma süresi 4 dk

ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, İran'ın nükleer silaha sahip olmaması gerektiği yönündeki "kırmızı çizgisini" yineledi ve Trump'ın da Tahran'ın da ABD'nin askeri harekatının yeniden başlamasını istemediğini belirtti.

Beyaz Saray'da 19 Mayıs'ta bir basın toplantısı düzenleyen ve gazetecilerin sorularını yanıtlayan Vance, çatışmanın ne kadar süreceği sorulduğunda, "Bu sonsuza dek sürecek bir savaş değil" dedi.

Vance, İran ile barış müzakerelerinde ilerleme kaydedildiğini, ancak Tahran'ın nükleer silaha sahip olmasını engelleyecek bir anlaşma sağlanamazsa çatışmaların yeniden başlayabileceğini söyledi.

Topun İran'da olduğunu ve ABD'nin İran'a yeniden saldırmak için hazır olduğunu vurguladı.

ABD Başkanı Donald Trump da dünkü açıklamasında "şu anda ciddi müzakereler yürütüldüğü" için Körfez ülkelerinin talebi üzerine salı günü için planlanan İran'a yönelik askeri saldırıyı ertelediğini açıklamıştı.

'Körfez ülkelerinin talebi üzerine İran'a saldırıyı erteledim'

Trump, 18 Mayıs'ta Truth Social'da paylaştığı bir mesajda, Katar, Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri liderlerinin kendisinden İran'a saldırıyı ertelemesini istediğini belirtti.

Trump, ABD için "çok kabul edilebilir" bir anlaşma yapılacağı konusunda bilgilendirildiğini belirterek, "İRAN'A NÜKLEER SİLAH YOK!" diye ekledi.

Ancak böyle bir anlaşmaya varılamaması halinde ABD ordusunun "her an İran'a tam ve geniş çaplı bir saldırı başlatmaya hazır" olacağı uyarısında bulundu.

İran, Trump'ın son açıklamasına ilişkin henüz herhangi bir yorumda bulunmadı.

Hafta sonu Trump, savaşı sona erdirmek için yürütülen görüşmelerin tıkanması üzerine Tahran'a "zamanın daraldığı" uyarısında bulunmuştu.

İsrail ve ABD güçleri 28 Şubat'ta İran'a yönelik yoğun hava saldırıları başlatmıştı.

Görüşmeleri kolaylaştırmak amacıyla nisan ayında varılan ateşkes, ara sıra yaşanan çatışmalara rağmen büyük ölçüde uygulanıyor.

İran ABD-İsrail saldırılarının ardından, dünya petrolü ve sıvılaştırılmış doğal gazının yaklaşık yüzde 20'sinin geçtiği kritik su yolunu fiilen kapatarak Hürmüz Boğazı'nın kontrolünü sürdürdü.

Boğazın kapalı kalması, küresel petrol fiyatlarının hızla yükselmesine yol açtı.

ABD ise Tahran'ı şartlarını kabul etmeye zorlamak için İran limanlarına yönelik abluka uyguluyor.

Pakistan, ABD ile İran arasında arabuluculuk yapıyor ancak iki taraf anlaşmaya yakın görünmüyor.

Trump lacivert ceket giyinmiş ve mikrofon önünde iki elini uzatmış halde Amerikan bayrağı önünde konuşuyor

Kaynak, Kevin Dietsch/Getty Images)

Fotoğraf altı yazısı, Trump, savaşı sona erdirmeye yönelik ABD önerilerine karşı İran'ın sunduğu teklifi "çöp" olarak nitelendirmişti.

Trump'tan İran'a uyarı: 'Zaman daralıyor'

Donald Trump, savaşı sona erdirmeye yönelik görüşmelerin tıkanmasının ardından İran'a "zaman azalıyor" uyarısında bulundu.

Sahibi olduğu sosyal medya platformu Truth Social'da "Harekete geçmeleri iyi olur, ÇABUK, yoksa geriye hiçbir şey kalmayacak. ZAMAN HAYATİ ÖNEM TAŞIYOR!" mesajını paylaştı.

Mesaj, Trump'ın 17 Mayıs'ta İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ile yapması beklenen görüşme esnasında geldi.

Diğer yandan İran medyası, ABD'nin Tahran'ın çatışmayı sona erdirmeye yönelik son önerilerine verdiği yanıtta somut hiçbir taviz sunmadığını bildirdi.

Yarı resmi Mehr haber ajansı, Washington'ın uzlaşmaz tutumun "müzakerelerde çıkmaza" yol açacağını aktardı.

Trump, nisan başında ateşkesin ilan edilmesinden kısa süre önce İran'ın savaşı sona erdirecek bir anlaşmayı kabul etmemesi halinde "bütün bir medeniyetin" yok olacağı tehdidinde bulunmuştu.

ABD Başkanı, bu hafta başında Tahran'ın taleplerini "tamamen kabul edilemez" olarak nitelendirmiş ve ateşkesin "yoğun bakımda" olduğunu söylemişti.

İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi ise önerilerinin "sorumlu" ve "cömert" olduğunu savundu.

İran'ın yarı resmi Tasnim haber ajansına göre, öneriler arasında tüm cephelerde derhal savaşın sona erdirilmesi - bununla Lübnan'ın güneyindeki İsrail saldırılarına atıf yapılıyor - ABD'nin İran limanlarına yönelik deniz ablukasını durdurması ve İran'a yönelik yeni saldırıların olmayacağına dair güvenceler yer alıyordu.

Ayrıca savaş zararları için tazminat talebi ve Hürmüz Boğazı üzerindeki İran egemenliğinin vurgulanması da aktarıldı.

İran'ın Fars haber ajansı 17 Mayıs'ta, Washington'ın Tahran'ın önerisine karşılık beş şart öne sürdüğünü yazdı.

Bunlar arasında İran'ın yalnızca tek bir nükleer tesisi faaliyette tutması ve yüksek oranda zenginleştirilmiş uranyum stokunu ABD'ye devretmesi talebinin bulunduğu bildirildi.

Trump 15 Mayıs'ta, anlaşma konusunda önemli bir pürüz olan İran'ın nükleer programını 20 yıl süreyle askıya almasını kabul edebileceğini ima etti; bu, programın tamamen sona erdirilmesi talebinden geri adım atıldığına dair bir işaret olarak yorumlandı.

Bu haber, BBC gazetecileri tarafından hazırlandı ve kontrol edildi. Bir pilot proje kapsamında çevirisinde yapay zekadan da faydalanıldı.