BBCPersian.com | صفحه نخست | بیست و پنجمين سالگرد جنگ ايران و عراق

نگاهی به تاريخچه هشت سال جنگ ايران و عراق

https://nontonwae.pages.dev/persian/ — 2006-07-06T14:15:32+00:00

سی و يکم شهريور ۱۳۵9، غرش جنگنده های عراقی برای اولين بار در آسمان ايران به گوش رسيد. تجاوز ارتش عراق به حريم زمينی و هوايی ايران، آغاز جنگی بود ويرانگر و بی حاصل که ناباورانه هشت سال به درازا کشيد. ربع قرن پس از آن اولين حمله، برای مردم ايران و عراق چيزی از آن جنگ نمانده جز ميليون ها کشته و مجروح، صدها ميليارد دلار خسارت و مشتی خاطره.

پيشينه تاريخی

اگر چه حمله عراق به ايران در آخرين روز تابستان ۱۳۵۹ ناگهانی بود، اما خصومت ميان دو کشور همسايه به هيچ وجه تازگی نداشت. نبردهای پرشمار عثمانی ها و ايرانيان در عهد صفوی بر سر منطقه بين النهرين تا زمان انقراض اين سلسله ادامه داشت.

از آغاز جنگ ايران و عراق 25 سال گذشت

https://nontonwae.pages.dev/persian/ — 2005-09-28T14:34:44+00:00

22 سپتامبر امسال (31 شهريور)، بيست و پنجمين سالگرد آغاز جنگ هشت ساله ايران و عراق است. به همين مناسبت مجموعه ای تهيه کرده ايم که ابعاد مختلف تاثير و نقش اين جنگ را در حوزه های گوناگون سياسی، اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و هنری بررسی می کند.

رزمندگان از جنگ بريده و بسيجيهای جبهه نديده

https://nontonwae.pages.dev/persian/ — 2005-09-23T14:14:09+00:00

از جنگ برگشته‌ ها

پذيرش قطعنامه ۵۹۸ از سوی آيت‌ الله خمينی، رهبر وقت ايران که در تمامی هشت سال جنگ ايران و عراق از ادامه نبرد تا نابودی رژيم صدام حسين حمايت می‌ کرد، به نوعی در ميان رزمندگان ايرانی سرخوردگی ايجاد کرد.

جايگاه آيت ‌الله خمينی مانع از آن بود که اعتراضات درونی رزمندگان مجالی برای بروز پيدا کند اما پذيرش قطعنامه و آتش‌ بس پس از هشت سال در پی جنگی که با عناوين قطبی نزاع حق و باطل ادامه يافته و پس از آزادی خرمشهر خونينترين سالها را گذرانده بود برای بسيجيان و سربازان ايرانی که داوطلبانه به جبهه اعزام می ‌شدند غيرمنتظره و غم انگيز بود.

سرخوردگی بسيجيان که جنگ ايدئولوژيک را به پايان رسانده بودند و آرمانشهری به نام جبهه را ترک می‌ گفتند بعد از فوت آيت‌ الله خمينی سر باز کرد.

ضربه کوپن به اقتصاد ايران بعد از جنگ

https://nontonwae.pages.dev/persian/ — 2005-09-22T16:25:22+00:00

با سقوط بندر خرمشهر پس از هجوم سال ۱۹۸۱ ارتش عراق جرقه اجرای فراگير طرح کوپنيسم در اقتصاد ايران زده شد.

با گذشت ۱۷ سال از پايان جنگ هشت ساله ايران و عراق، پرداخت يارانه يا سوبسيد از طريق کوپن همچنان در مورد برخی از کالاها و اقلام خوراکی اجرا می شود و دولت های جمهوری اسلامی همچنان در پايان دادن به معضلات اقتصادی-اجتماعی ناشی از اجرای اين طرح با چالش های جدی رو به رو هستند.

با تصرف مهمترين بندر تجاری ايران از سوی ارتش عراق در سال ۱۹۸۱ روند واردات کالاها و مواد اوليه مورد نياز مردم و صنايع ايران با اخلال جدی روبه رو شد.

به واسطه زمان بر بودن انتقال مبادی واردات اين کشور به بندری کوچک تر مانند بندرعباس که خود به کاهش توان وارداتی ايران منجر می شد، طرح کوپنی کردن ارزاق عمومی به سرعت اجرا شد.

عراقيان از جبهه های جنگ می گويند

https://nontonwae.pages.dev/persian/ — 2005-09-20T15:18:47+00:00

جنگ ايران و عراق که بيش از هشت سال به طول کشيد، قربانيان فراوانی به جا گذاشت و بيشتر خانواده های عراقی را عزادار کرد.

رژيم صدام حسين ميليونها جوان عراقی را به خدمت زير پرچم فرا خواند و آنها را به جبهه های جنگ فرستاد.

فرياد از عمق زخم: آنچه برخی از ايرانی ها به خاطر می آورند

سايت عربی بنگاه خبری بی بی سی سرگذشت چند تن از شرکت کنندگان در جنگ را درج کرده است که در اينجا سرگذشت سه تن از آنها نقل می شود.

زنان در جنگ: غم رفته گان

https://nontonwae.pages.dev/persian/ — 2005-09-21T15:37:46+00:00

آثار دهشت انگيز جنگ هشت ساله ايران و عراق با گذشت سالها از پايان آن، هنوز در ميان زنان و مردان اين دو کشور هويداست. جنگی که جان صدها هزار نفر (بنا بر برخی آمارها يک ميليون نفر) را گرفت و زندگی و آرزوهای بسياری از زنان اين جوامع را به نابودی کشاند.

سايت فارسی و عربی بی بی سی به مناسبت بيست و پنجمين سالگرد آغاز جنگ مجموعه مطالب متعددی را تهيه کرده اند که آنچه که در پی می آيد چند خاطره از زنان ايران و عراق از همان دوران است:

مريم محمد نژاد از آبادان

جنگ به روايت تصوير: گزيده ای از عکسهای کاوه کاظمی

https://nontonwae.pages.dev/persian/ — 2006-11-14T11:20:45+00:00

کاوه کاظمی از نخستين عکاسان خبری بود که در روزهای آغازين جنگ ايران و عراق به خط مقدم جبهه های جنگ رفت و لحظه ها را ثبت کرد. يک نوجوان داوطلب شرکت در جبهه ها در مقابل پوستر تبليغاتی جنگ.

کاوه کاظمی در سال 1331 در تهران به دنيا آمده است. او پيش از انقلاب به انگلستان مهاجرت کرد و در آنجا در کالج هنر و طراحی وست ساری در رشته عکاسی تحصيل کرد. عزيمت بسيجی ها به خط مقدم از مقابل مجلس شورای اسلامی.

سر پل ذهاب اکتبر 1980- مردی بر سر جنازه برادرش می گريد. اين عکس که با عنوان 'سرباز گريان' در سطح جهانی مطرح شد در روزهای آغازين جنگ ايران و عراق برداشته شده است.

با شروع انقلاب، کاظمی به ايران بازگشت و کار حرفه ای عکاسی خبری را با عکاسی از وقايع انقلاب آغاز کرد. سرپل ذهاب اکتبر 1980- تامل عميق يکی از نيروهای سپاه پس از گذراندن يک روز سخت جنگی.

سرپل ذهاب اکتبر 1980: نمونه هايی از عکسهايی در سر پل ذهاب که کاوه کاظمی آنها را در نخستين سفرش به خط مقدم برداشته است. نيروهای عراقی در تپه مقابل در فاصله 100 متری ايران ها مستقر بودند.

سرپل ذهاب اکتبر 1980- مردی پس از برخورد ترکش خمپاره به شکمش، دو نيم می شود. اين عکس از نخستين تصاويری است که کاوه کاظمی از جنگ برداشته است.

نيروهای بسيج به نشانه اتحاد دستهای همديگر را می گيرند.

سه مرد از سه نيروی مختلف نظامی در سنگری در جبهه غرب - از چپ يک افسر ارتشی، يک روحانی بسيجی و يک سپاهی.

تهران 1987 - صف آرايی نيروهای بسيج در مقابل ورزشگاه آزادی برای عزيمت به جبهه ها.

يک روحانی از بخش عقيدتی ارتش بر روی تانک عراقی به غنيمت گرفته شده در يک پايگاه نظامی در غرب ايران.

تهران 1988- نيروهای زن بسيجی در تظاهراتی به منظور مقابله با تهديد بمباران شيميايی تهران که در سال پايانی جنگ افزايش يافته بود.

تهران، ميدان آزادی - رژه نيروهای بسيج در سالگرد آغاز جنگ

نگاهی به قطعنامه 598 شورای امنيت و پيامدهای سياسی پس از آتش بس

https://nontonwae.pages.dev/persian/ — 2005-09-28T14:45:58+00:00

شهريور ماه ۱۳۶۷، درست هشت سال پس از اولين حمله عراق به ايران، جنگ ديگر تمام شده بود. با اين حال، مسايل حل نشده بسياری در حاشيه جنگ دو کشور وجود داشت که پاره ای از آن ها تا به امروز باقی است. نوشتار زير نگاهی است به اين مسايل و شيوه طرح آن ها در قطعنامه بحث برانگيز ۵۹8.

قطعنامه ۵۹۸ چه می گفت؟

روز ۲۹ تير ۱۳۶۶، شورای امنيت سازمان ملل برای چندمين بار موضوع جنگ ميان دو کشور ايران و عراق را در دستور کار خود قرار داد. در پايان اين جلسه قطعنامه ای صادر شد که روح آن تفاوت چندانی با موضع گيری های پيشين اين سازمان در قبال درگيری ايران و عراق نداشت.

مصوبه دو هزار و هفتصد و پنجاهمين جلسه شورای امنيت سازمان ملل در اصل نشانه ديگری بود از نگرانی جامعه جهانی – به ويژه قدرت های بزرگ – از پيامدهای پيش بينی ناپذير ادامه جنگ در خاور ميانه. مهم ترين نکات اين قطعنامه ۱۰ ماده ای عبارت بودند از:

نقش زنان در جنگ و نام آنان بر کوچه و خيابان

https://nontonwae.pages.dev/persian/ — 2005-09-27T17:13:17+00:00

قرارگرفتن نام زنان کشته شده در جنگ بر دو کوچه تهران از تغيير نگاه مسئولان به مقوله جنگ و به رسميت ‌شناختن نقش زنان در جريان جنگ هشت ساله ايران با عراق خبر می ‌دهد.

سميه کنجه و ثمره سواريان اولين زنانی محسوب می‌ شوند که از اين پس نامشان در کنار شمار بسياری از مردانی که در جنگ جان باخته اند بر دو معبر کوچک شهر تهران خودنمايی خواهد کرد.

نامگذاری معابر به نام کشته ‌شدگان جنگ و انقلاب از نخستين ‌روزهای روی کار آمدن حکومت جمهوری اسلامی در ايران و با هدف ارجگذاری به آنان و خانواده‌هايشان آغاز شد.

اين نامگذاريها که قبل از آغاز جنگ در سال 1359 به کشته‌ شدگان انقلاب اسلامی و بعضاً مسئولان ترور شده در روز‌های آغازين استقرار جمهوری اسلامی اختصاص داشت با آغاز جنگ رشد چشمگيری پيدا کرد، آن چنان که در طول سالهای جنگ کميسيونهای نامگذاری شهرداری‌ در زمره پرکارترين زيرمجموعه‌های شهرداريها درسراسرکشور درآمدند.

جنگ، مذهب، سينما؛ نگاهی به سينمای جنگی ايران

https://nontonwae.pages.dev/persian/ — 2005-09-21T16:05:32+00:00

يک ربع قرن پيش، حمله نظامی عراق به ايران، آغازگر جنگ دردناکی شد که سرنوشت ملتی را در تمام ابعاد زير و رو کرد، مسير انقلاب آن را تغيير داد و هزينه های فراوانی روی دوش مردم ايران و عراق گذاشت. بعد از جنگ، تا سالها، بسياری امور، شکل طبيعی خود را نداشت: سياست، اقتصاد، مذهب، فرهنگ، هنر، سينما ...

سينمای جنگی ايران، هم پا و همزمان با جنگ ايران و عراق شکل گرفت؛ اما رشد و پرورش و بلوغ آن تا سالها، حتی پس از جنگ، به درازا کشيد: از تصاوير خام و ناموزون و ناشيانه در گزارشهای تصويری، از تجربيات قالبی و بی هويت و تقليدی در سينمای داستانگو، تا آثار شايسته و صاحب هويت، تا پديد آمدن مؤلفه های ويژه نوع سينمای جنگ ايران؛ سينمای دفاع مقدس.

فيلم جنگی در حالی در سينمای فقير ايران رشد می کند و اعتبار می يابد، که خود يکی از گران ترين انواع توليد فيلم است. برای ساخت اين آثار امکانات فنی و نظامی فراوانی نياز است. از امکانات لجستيکی و ادوات و ابزار جنگی بگير، تا انواع تصاوير گسترده هوايی و زمينی، انفجارها و جلوه های ويژه فراوان، و بسياری امکانات فنی گران قيمت ديگر.

با اين همه اين گونه، به مدد حمايت گسترده حکومت ايران و با در اختيار گرفتن امکانات خاص نظامی، در فقر سينمای ايران ريشه می دواند و پا می گيرد و رشد می کند.

توان و تاکتيکهای نظامی ايران و عراق در جنگ هشت ساله

https://nontonwae.pages.dev/persian/ — 2005-09-21T11:33:40+00:00

صدام حسين، رييس جمهور سابق عراق، هنگامی که در۳۱ شهريور ۱۳۵۹ دستور حمله سراسری به ايران را صادر کرد، هرگز گمان نمی کرد آتش جنگی را برافروخته باشد که هشت سال به درازا بکشد.

يکی از اهداف عمده صدام از اين تجاوز تصرف ساحل شرقی اروندرود و دستيابی به بخشی از خوزستان بود، چرا که بدين ترتيب عراق از بزرگترين نقيصه جغرافيايی اش يعنی نداشتن سواحل عريض و بزرگ رهايی می يافت.

ارتش عراق در آن سالها اگرچه در زمره ارتشهايی بزرگ منطقه بود، اما بايد اذعان کرد ابعاد آن برای مبارزه با بزرگترين کشور خاورميانه (از نظر جمعيت وامکانات) کافی نبود.

وقوع انقلاب ايران در سال ۱۳۵۷ سبب آشفتگی سياسی و نظامی ايران شد و بنابراين فرصت طلايی را برای حاکم فرصت طلب بغداد فراهم آورد.

جنگ ۸ ساله ايران و عراق و تاثير آن بر سياست داخلی جمهوری اسلامی

https://nontonwae.pages.dev/persian/ — 2005-09-26T15:43:51+00:00

جنگ بين ايران و عراق هنگامی آغاز شد که نظام سياسی نو پای ايران هنوز از ثبات لازم برخوردار نبود و گروههای مختلف سياسی برای کسب هر چه بيشتر قدرت با يکديگر در رقابت و ستيز بودند.

با شروع جنگ گمان می‌رفت که رقابت‌های ستيزه جويانه‌ گروههای سياسی تبديل به ائتلافی ملی برای مقابله با حمله ارتش عراق به خاک ايران شود و به خصومت‌ها پايان دهد. اما جنگ نه فقط سبب چنين وحدت و انسجامی نشد، بلکه شدت درگيری گروههای سياسی را بيشتر کرد.

البته با ورود ارتش عراق به خاک ايران اغلب گروهها اعم از مارکسيست، مسلمان و ملی‌گرا اعضا و هواداران خود را به خطوط مقدم جنگ فرستادند، اما اين افراد ظاهرا به جای آنکه در جبهه‌های نبرد تحت فرماندهی واحدی عمل کنند، بر سر به دست گرفتن ابتکار عمل در جنگ به رقابت با يکديگر پرداختند.

اين نوع رقابت‌ها سبب شد که نيروهای موسوم به "مکتبی" که در آن دوران از سوی حزب جمهوری اسلامی هدايت می‌شدند، مانع اعزام و حضور داوطلبانه اعضای برخی از گروهها از جمله مجاهدين خلق در جبهه جنگ شوند.

اقتصاد ايران در جنگ هشت ساله با عراق

https://nontonwae.pages.dev/persian/ — 2005-09-21T11:57:55+00:00

با گذشت ۱۷ سال از پايان جنگ هشت ساله ايران و عراق که صدها هزار کشته و مجروح بر جای گذاشت و اقتصاد ايران را فلج کرد، هنوز گزارش کامل و مستندی در باره هزينه ها و خسارات اين جنگ در ايران منتشر نشده است.

اين جنگ يک سال پس از پيروزی انقلاب ايران در حالی آغاز شد که فضای سياسی کشور صحنه اختلافات و زد و خورد گروه های سياسی داخلی بود و اقتصاد کشور روزهای پرتنشی را می گذراند و چرخ اقتصادی کشور با خروج سرمايه داران بزرگ، مصادره اموال و ملی کردن آنها از سوی انقلابيون به گل نشسته بود.

فرار سرمايه و نيروی انسانی در کنار تحريم اقتصادی غرب، ملی کردن بانک ها و شرکت های بزرگ بخش خصوصی ضربات سخت و فلج کننده ای بر پيکره اقتصاد ايران وارد کرده بود.

با گسترش سيطره نفوذ دولت در بخش های اقتصادی، توليد کالا در داخل با شعار خودکفايی مورد توجه قرار گرفته و انقلابيون جوان و بی تجربه، عموما متعهد و کمتر متخصص، با شعار گسترش عدالت اجتماعی نبض اقتصادی کشور را به دست گرفته بودند و دولت تازه کار به دليل بروز شرايط جنگی و برای تامين نيازهای داخلی تقويت بخش دولتی را هدف خود قرار داده بود.

جنگ به روايت تصوير: گزيده ای از عکسهای کاوه گلستان

https://nontonwae.pages.dev/persian/ — 2007-10-09T14:43:54+00:00

کاوه گلستان سال 1329 به دنيا آمد. او که از نوجوانی به عکاسی می پرداخت، يکی از نخستين عکاسان خبری ايرانی بود که نامش در سطح جهان مطرح شد.

چاپ عکس های گلستان از رويدادهای انقلاب ايران و جنگ ايران و عراق در بسياری از مطبوعات معتبر کشورهای غربی، نامش را در ميان خبرنگاران عکاس بين المللی به نامی آشنا تبديل کرد.

عکس های کاوه گلستان از حوادث کردستان در اوايل انقلاب ايران و سپس عکس های او از جبهه جنگ ايران و عراق به طور گسترده ای نشان دهنده زشتی و ويرانی جنگ بود.

او برای اين عکسها چندین جايزه معتبر بين المللی بدست آورد.

عکسهای که کاوه در جريان بمباران شيميايی حلبچه انداخته از به ياد ماندنی ترين آثاری است که از او به جا مانده است.

او در سال 1997 به دليل آشکار کردن سرنوشت دهشتناک کودکانی که در يک يتيمخانه تحت شرايط بيرحمانه ای نگهداری می شدند به زندان محکوم و برای مدتی از کار روزنامه نگاری محروم شد.

کاوه گلستان روز 13 فروردين 1382 که برای فيلمبرداری به کردستان عراق رفته بود، بر اثر انفجار مين کشته شد.

جنگ به روايت تصوير: گزيده ای از عکسهای کاوه گلستان - مجموعه دو

https://nontonwae.pages.dev/persian/ — 2005-09-22T15:39:27+00:00

جنگ به روايت تصوير: گزيده ای از عکسهای کامران جبرئيلی

https://nontonwae.pages.dev/persian/ — 2005-09-22T10:55:25+00:00

عکسهای زير منتخبی از آثار کامران جبرئيلی است که در جريان جنگ ايران و عراق برداشته شده اند.

کامران جبرئيلی از زمانی که دانشجوی رشته معماری دانشکاه تهران بود، شيفته عکاسی شد و نهايتا معماری را رها کرد که تمام وقت به عکاسی بپردازد - چند رزمنده مجروح ايرانی

او کار حرفه ای اش را با همکاری با آژانس عکاسی VU آغاز کرد - سرباز مجروح عراقی که به اسارات نيروهای ايرانی در آمده است.

جبرئيلی در سال 1997 به خبرگزاری آسوشيتد پرس پيوست و در حال حاضر دبير عکس بخش حوزه کشورهای خليج فارس اين آژانس است. رزمنده ايرانی که کشته شده است.

سکوت در پيش از عمليات در سنگر ايرانيان

رزمنده نوجوان ايرانی

سرباز اسير شده عراقی

زنان در گلزار شهدای بهشت زهرا در تهران

رزمنده جوان ايرانی

مادر پناهنده عراقی با فرزندش

مادری به دنبال جنازه فرزندش در ميان تابوت ها

سرباز ايرانی که از کنار جنازه يک عراقی می گذرد

حمل آب در اردوگاه پناهندگان

دختری در اردوگاه پناهندگان

جامعه ايران از دوران جنگ با عراق چه به ياد دارد؟

https://nontonwae.pages.dev/persian/ — 2005-09-30T11:04:26+00:00

امسال بيست و پنجمين سالگرد آغاز جنگ ايران و عراق است.

طبق آمارها در جريان جنگ هشت ساله (۱۳۵۹-۱۳۶۷) ايران و عراق صدها هزار نفر جان خود را از دست دادند و بخش عمده ای از منابع مادی اين دو کشور نيز به فنا رفت.

امروز در عراق رژيم صدام حسين سرنگون شده و نظامی کاملا متفاوت در کشور همسايه ايران بر سر کار آمده است. نه تنها دولت تازه عراق بلکه بسياری از مردم اين کشور نيز - فارغ و رها از تهديدات رژيم بعثی - اذعان دارند که صدام حسين بانی و مسبب جنگ خانمان سوز چند ساله ميان دو کشور بوده است.

اما آنچه که هر دو کشور هنوز از آن رهايی نيافته اند آثار تلخ به جا مانده از اين جنگ است: معلولان (از جمله قربانيان حملات شيميايی صدام)، خانواده کشته شدگان و اسرا که همچنان با دردهای آن سالها دست به گريبان هستند و ادامه بسياری از جوانب زندگی عادی را دشوار می يابند.

رزمندگان جبهه های ديروز امروز چه می گويند؟

https://nontonwae.pages.dev/persian/ — 2005-09-25T14:23:33+00:00

عميقا برای رزمندگانی که برای کشورم جنگيدند احترام قايلم ولی برای کسانی که جنگ را آغاز کردند و آن را بی خود ادامه داند جز تنفر چيزی ندارم. : سعيد از شيراز

مصيبت جنگ را امروز بيشتر احساس می کنيم

https://nontonwae.pages.dev/persian/ — 2005-09-21T10:22:39+00:00

محمد صادق جوادی حصار چند سال در جبهه های جنگ ایران و عراق شرکت داشته است.

او در سال ۱۳۵۹ در مشهد دانشجوی دانشگاه تربيت معلم بوده است. با شروع جنگ به اتفاق برخی از دوستانش به جبهه جنگ شتافته است.

به نظر شما کدام طرف جنگ را آغاز کرد؟

دو نسل، یک جنگ

https://nontonwae.pages.dev/persian/ — 2005-10-03T15:24:26+00:00

برای بخش زیادی از نسل جوان جامعه ایران، جنگ ایران و عراق یک خاطره بسیار دوره، خیلیها اون زمان به دنیا نیومده بودن و یا سن پایین، اجازه فهم اوضاع جنگ را نمی داد. به همین دلیل میزان آگاهی به مسایل جنگ در میان این نسل پایینه. اگر آگاهی هم وجود داشته باشه، بیشتر شامل اطلاعات دست دومه، اطلاعاتی که از طریق رسانه ها (کتاب، فیلم، تلویزیون) یا از طریق تحصیل در نظام آموزشی ایران به دست اومده.

در سالهای اخیر هر چقدر که از جنگ دور تر شدیم، از فضای تبلیغاتی جنگ کاسته شده و فضای انتقادی جنگ به جای اون افزایش پیدا کرده. به طور مثال در زمان نهمین انتخابات ریاست جمهوری، بحثهایی پیرامون سیاستهای اتخاذ شده و دستاوردهای جنگ بین کاندیداها صورت گرفت. تصویری که از این بحثها در مورد جنگ در ذهن شکل می گرفت، کاملا متفاوت بود با تصویری که به نسل جوان در طول سالیان گذشته القا شده بود.

برخورد با جنگ بین بخشهای مختلف نسل جوان خیلی متفاوته، بعضیها به طور کلی از تلاش برای فهم معمای جنگ دست کشیدن (شاید فهمیدنش)، بعضی دیگر هنوز در تلاشن برای حل این معما.

يادمان ربع قرن از آغاز جنگ ايران و عراق

https://nontonwae.pages.dev/persian/ — 2005-09-22T16:38:39+00:00

به مناسبت فرا رسيدن بيست و پنجمين سالگرد آغاز جنگ ايران و عراق، مراسمی در ايران برگزار شد.

پس از سقوط رژيم صدام حسين، مقامات عراقی وی را آغازگر جنگ با ايران دانستند و دولت اين کشور بابت حمله به ايران پوزش خواسته است.

در اين کشور مراسمی به مناسبت آغاز جنگ برگزار نشده است.

در مراسم امسال سالگرد آغاز جنگ در تهران مانند سالهای شامل رژه واحدهای نمونه نيروهای مسلح از برابر رئيس جمهور بود که با حضور مقامات ارشد نظامی و وابستگان نظامی سفارتخانه های خارجی در تهران برگزار شد و طی آن، محمود احمدی نژاد، رئيس جمهور ايران به سخنرانی پرداخت.

نقش سازمان ملل در جنگ ايران و عراق

https://nontonwae.pages.dev/persian/ — 2005-09-27T15:51:29+00:00

جنگ هشت ساله ايران و عراق سرانجام در ژوئيه 1988 با پذيرش قطعنامه 598 شورای امنيت سازمان ملل از سوی جمهوری اسلامی به پايان رسيد.

در طول جنگ، شورای امنيت قطعنامه های متعددی صادر کرد ولی در هيچ يک از آنها متجاوز اصلی معرفی نشد و اين موضوع مقامات جمهوری اسلامی را شديدا آزار می داد.

امروزه ديگر تقريبا همه پذيرفته اند که جنگ دو کشور با حمله صدام حسين به خاک ايران در روز 22 سپتامبر 1980 آغاز شد.

در دو سال نخست جنگ که بخش مهمی از خاک ايران در اشغال سربازان عراقی بود سازمان ملل کار مهمی انجام نداد مگر آنکه چند قطعنامه صادر کند و در آنها از هر دو طرف به طور کلی بخواهد که از کاربرد زور خودداری کنند و اختلافات خود را از راه ها ی مسالمت آميز حل کنند.

تأثير جنگ ايران و عراق بر سياست خارجی جمهوری اسلامی

https://nontonwae.pages.dev/persian/ — 2005-09-23T17:03:22+00:00

انقلاب سال ۱۳۵۷ ايران سبب خروج اين کشور از رديف همپيمانان ايالات متحده آمريکا شد اما به گفته فرانسوا ميتران رئيس جمهور فقيد فرانسه، اين خروج تأثير چندانی بر موازنه‌ قوا در سطح جهان نداشت زيرا ايران به بلوک شرق تحت رهبری اتحاد جماهير شوروی نيز نپيوست.

آيت ‌الله خمينی سياست خارجی ايران را "نه شرقی نه غربی" اعلام کرده بود و ابتدا تصور می ‌شد اين سياست ادامه همان شعار "موازنه منفی" محمد مصدق نخست وزير ايران در سالهای ۱۳۳۰ تا ۱۳۳۲ خورشيدی باشد.

اما به همان اندازه که سياست موازنه منفی محمد مصدق نسبت به قدرتهای بزرگ بين‌ المللی مسالمتجويانه بود، اصل نه شرقی نه غربی آيت‌ الله خمينی شکلی تهاجمی و ستيزه‌ جويانه عليه ابرقدرتهای جهانی داشت.

حملات شيميايی؛ تاريک ترين دوران جنگ ايران و عراق

https://nontonwae.pages.dev/persian/ — 2006-03-16T18:25:48+00:00

در طول جنگ ۸ ساله ايران و عراق، اتهامات مربوط به استفاده از سلاحهای شيميايی به کرات از سوی هر دو طرف درگير در جنگ، به طرف مقابل وارد شد. البته، استفاده از سلاحهای شيميايی توسط عراق، از سوی مجامع بين المللی تاييد شد و سازمان ملل نيز بارها خواستار توقف استفاده از سلاحهای شيميايی شد.

هم ايران و هم عراق، پروتکل ژنو را مبنی بر عدم استفاده از سلاح های شيميايی، امضا کرده اند.

نخستين گزارشهای مربوط به استفاده از سلاحهای شيميايی، به ماههای اوليه جنگ بازمی گردد.

'پس از دوسال، ايران برنده واضح جنگ عليه صدام است'

https://nontonwae.pages.dev/persian/ — 2005-09-23T13:25:25+00:00

روزنامه تايمز، چاپ لندن در شماره جمعه ۲۳ سپتامبر، مقاله ای نوشته تحت عنوان"پس از دوسال، ايران برنده واضح جنگ عليه صدام است".

ريچارد بيستون، نويسنده مقاله معتقد است که ايران، با ترکيبی از اسلحه، پول و نفوذ سياسی توانسته است به صورت يکی از قدرتمندترين نيروها در عراق پس از جنگ درآيد، جايی که متحدين شيعه اش، دولت های محلی، سرويس های امنيتی و بخش هايی از اقتصاد را کنترل می کنند.

تايمز می نويسد که پس از يک رشته حملات به نيروهای بريتانيائی در بصره، اين نگرانی بوجود آمده که ايران استفاده از قدرتی را که به تازگی بدست آورده شروع کرده است. به عقيده مقامات عراقی و بريتانيايی در طی يک هفته اخير، نفوذ فزاينده ايران از بصره در جنوب تا بغداد در شمال عراق ديده شده، جايی که ايرانيان متهم شده اند برای تشکيل يک دولت مستقل اسلامی در جنوب عراق، برتنش های فرقه ای دامن می زنند.

نويسنده مقاله در تاييد اين موضوع به اظهارات اخير دونالد رامسفلد وزير دفاع آمريکا اشاره می کند که تهران را متهم کرده بود در نا آرامی های عراق دخيل و ذينفع است و کمکی به بهتر شدن وضعیت نمی کند.

تأثيرات منطقه ای جنگ ايران و عراق

https://nontonwae.pages.dev/persian/ — 2005-09-23T14:15:33+00:00

پس از آنکه بريتانيا در اواخر دهه ۱۹۶۰ ميلادی اعلام کرد که تا سال ۱۹۷۰ نيروهای نظامی خود را از منطقه شرق کانال سوئز خارج خواهد کرد، موضوع امنيت خليج فارس به صورت بزرگترين دغدغه دولت ايالات متحده آمريکا درآمد.

در آن دوران، آمريکا سخت درگير جنگ ويتنام بود و از همين رو قادر به پر کردن خلأی که خروج نيروهای بريتانيا در منطقه خليج فارس ايجاد می‌کرد، نبود.

برای حل اين مشکل، دکترينی از سوی رهبران آمريکا ارائه شد که به دکترين نيکسون – کيسينجر معروف شده است.

جنگ ايران و عراق: پس از 25 سال

https://nontonwae.pages.dev/persian/ — 2005-09-21T16:38:35+00:00

حمله عراق به ايران در ۲۲ سپتامبر ۱۹۸۰، به يک جنگ تلخ هشت ساله انجاميد که موجب بی ثباتی منطقه و ويرانی هر دو کشورشد.

صدام حسين رهبر وقت عراق، يکی از دلايل حمله به ايران را ادعاهای ارضی برسراروند رود ( شط العرب ) دانست که يک راه آبی است که بخشی از مرز دو کشور را تشکيل می دهد.

ولی با اين وجود بايد گفت که ريشه مناقشه رقابت منطقه ای بود.

صدام حسين از انقلاب اسلامی که موحب به قدرت رسيده آيت الله خمينی در سال ۱۹۷۹ شده بود مستقيما احساس خطر می کرد.

داستان جنگ 25 ساله می شود: نگاهی به آثاری از ادبيات داستانی جنگ

https://nontonwae.pages.dev/persian/ — 2005-09-29T15:14:34+00:00

هنوز آخرين روز تابستان سال ۱۳۵۹ ورق نخورده بود که پاييز خون از راه رسيد. و طومار صلح را در اين سرزمين در هم پيجيد. در سه ماهه اول جنگی که ۸ سال به طول انجاميد، خطوط مرزی ايران از جنوب غرب تا شمال غرب تحت تهاجم بی امان ارتش عراق قرار گرفت. و مردم تا ده ها کيلومتر درون اين خطوط مرزی به مصيبت جنگ گرفتار آمدند. ساير نقاط مملکت هم گرچه ظاهری آرام داشت، اما از تبعات جنگ در امان نبود.

دگرگون شدن زندگی بر اثر جنگ، عرصه ادبيات را هم دگرگون کرد. و جنگ و تبعات آن به مثابه جدی ترين مسيله پيش رو به آثار نويسندگان راه يافت. گرچه آمار دقيقی در مورد تعداد آثار داستانی جنگ وجود ندارد. اما آمارهای تقريبی حاکی از آن است که تا سال ۱۳۸۰ متجارز از ۲۰۰۰ عنوان داستان کوتاه و حدود ۸۰ رمان و داستان بلند در اين زمينه منتشر شده است.

نگاهی گذرا به موسيقی جنگ

https://nontonwae.pages.dev/persian/ — 2005-09-21T15:06:22+00:00

اگرچه پيش از شروع جنگ ايران و عراق و در دوره انقلاب ايران برخی سرودهايی که ساخته شد از ماهيتی حماسی و رزمی برخوردار بود، اما عمده سرودها و آنچه از آن به عنوان موسيقی جنگ بايد ياد کنيم در اين دوره شکل گرفت.

شورای شعر موسيقی صدا وسيما دراين دوره نقشی تعيين کننده ايفا کرد و برخی از خوانندگان، چون محمد گلريز و اسفنديار قره باغی سرودهای فراوانی را با موضوعات متنوع مربوط به جنگ خواندند.

نخستين سرود و موسيقی جنگ با عنوان بسيج از سوی همين مرکز ساخته شد و به گفته محمد بيگلری پور که آثاری چند در اين زمينه ساخته است، در دوره هشت ساله دفاع مقدس بيش از ۶۰۰ سرود در ارتباط با جنگ ساخته شد.

هشت سال جنگ ايران و عراق: کتاب و نشر

https://nontonwae.pages.dev/persian/ — 2005-09-22T14:52:27+00:00

انتتشارات و کتابهای مرتبط با جنگ در ايران اگر چه به سالهای دور بازمی گردد و در بسياری از پاورقی های دهه های اوليه پس از مشروطيت، می توان رد پای نگارش آثاری درباره جنگ را يافت، اما ويژگی تمامی اين آثار به دور بودنشان از واقعيت و پرداختن به تخيلات در معرفی قهرمانان جنگ باز می گردد.

آثاری که عمدتا با تقليد از برخی کتابهای سده ۱۸ و نوزده نويسندگان فرانسه، مانند الکساندر دوما، نوشته شد. در ميان اين آثار می توان به ده نفر قزلباش، زندگی پرماجرای نادرشاه و نيز برخی از آثار حسين مسرور و ميمندی نژاد و ديگر پاورقی نويسان اشاره کرد.

بر همين اساس در ايران تا پيش از شروع جنگ ايران و عراق نمی توان اثری يافت که بتواند تصويری دقيق و جدی با رويکردی واقع گرايانه از جنگهای ايران با ساير کشورها به دست دهد.

در اين ميانه استثنائاتی هم وجود دارد و آن تاريخ نوشته هايی است که از سوی برخی از کاتبان درباری پادشاهان نوشته و هم اکنون به صورت نسخه های خطی ويا باز چاپ شده موجود است و يا برخی از کتابهای تاريخی چون تاريخ بيهقی و. .. که در آن شرح نبردها ی برخی از پادشاهان و سرداران آمده است.

نگاهی به تئاتر جنگ و شکل گيری 'تئاتر دفاع مقدس'

https://nontonwae.pages.dev/persian/ — 2005-09-23T18:10:59+00:00

آخرين روز شهريورماه ۱۳۵۹ مصادف با شروع جنگ رژيم بعثی عراق عليه ايران شد. ايرانيان که قبل از آغاز جنگ شاهد در گيری های نيروهای سياسی با يکديگر بودند، پس از آغاز آن برای مدتی همبستگی ملی را برای بيرون راندن دشمن از خاک خود مشاهده کردند.

جنگ در طول تاريخ و در کشورهای مختلف در فرهنگ و هنر و ادبيات هر کشوری تأثير گذاشته است. اين تأثير بيش از هر چيز در هنر نمايش (تئاتر) نمايان می شود. بدون بحران و درگيری درام در ساختارهای گوناگون خود شکل نمی گيرد و در اين صورت هنر نمايش (تئاتر) پديد نمی آيد. و جنگ بالاترين بحران و درگيری بشری است.

آثار نمايشی مانند "ايرانيان" اثر آشيل،" آنتيگونه" اثر سوفوکل، "مکبث" اثر شکسپير، عمده آثار برتولت برشت و"پيک نيک در ميدان جنگ" اثر فرناندو آرابال و بسياری ديگر بر مبنای جنگ شکل گرفته اند و هر يک با توجه به نوع آن، زاويه ديد ويژه خود را درباره جنگ دارند.

گاهی در اين آثار حماسه و شورآفرينی مشاهده می شود، گاهی هشدار دهنده است و مقابل هرنوع جنگ افروزی قرار می گيرد و گاهی دچار یأس ونا اميدی می شود و به ناتوانی بشری و بيهودگی اشاره می کند.

گفتگو با جمال شورجه درباره سينمای جنگ ايران

https://nontonwae.pages.dev/persian/ — 2005-09-23T15:44:13+00:00

جمال شورجه از فيلمسازان شاخص "سينمای دفاع مقدس" است. تقريباً از آغاز جنگ ايران و عراق، حضور داشته و روی مضمون جنگ فعاليت کرده است. آثار فراوانی از او در قالب فيلمهای کوتاه، بلند و مجموعه تلويزيونی به جا مانده که غالبا در گونه دفاع مقدس پرداخته شده است.

از جمله آثار سينمايی او می توان به روزنه، عمليات کرکوک، حماسه مجنون، دايره سرخ و خلبان اشاره کرد. به مناسبت بيست و پنجمين سالگرد آغاز جنگ ايران و عراق، با او به گفتگو نشستيم.

• هوشمند هنرکار: چه ضرورتی برای ادامه کار سينمای دفاع مقدس می بينيد؟ و چه آينده ای برای آن تصور می کنيد؟:

گفتگو با عزيزالله حميدنژاد درباره سينمای جنگ ايران

https://nontonwae.pages.dev/persian/ — 2005-09-23T12:38:42+00:00

عزيزالله حميدنژاد، سازنده چندين اثر قابل توجه در زمينه جنگ و "سينمای دفاع مقدس" است.

به رغم تعداد کم ساخته هايش، فيلمهای او همواره از دستاوردهای شاخص اين گونه محسوب شده است. اولين بار با فيلم کوتاه زندگی در ارتفاعات توجه کارشناسان را به خود جلب کرد، و پس از آن آثارش همواره مورد عنايت مخاطبان و منتقدان قرار گرفته است.

از جمله آثار بلند سينمايی او می توان به هور در آتش، ستارگان خاک، قله دنيا و اشک سرما اشاره کرد. به مناسبت بيست و پنجمين سالگرد آغاز جنگ ايران و عراق، گفتگويی با او داريم.

• هوشمند هنرکار: چه ارزش هنری ای برای سينمای دفاع مقدس قائل هستيد؟

گزيده ای از پوسترهای تبليغاتی جنگ ايران و عراق

https://nontonwae.pages.dev/persian/ — 2005-09-23T11:42:36+00:00

در طول طول هشت جنگ ايران و عراق و پس از آن، نقش تبليغات بسيار برجسته بوده است. بيلبوردها، ديوار نوشته ها، عکس و پوستر از جمله ابزار تبليغاتی بوده اند که هنوز هم در گوشه و کنار شهرها ديده می شوند. مجموعه زير گزيده ای از پوسترهای ايرانی با محور جنگ است.

دانش آموزان ایرانی و سالهای جنگ هشت ساله

https://nontonwae.pages.dev/persian/ — 2005-09-21T11:43:56+00:00

جنگ، تحصيل دانش آموزان را دگرگون کرد. گروهی پذيرای دانش آموزان جنگزده بودند، عده ای خود به جبهه می رفتند و گروهی از فرارسيدن دوره سربازی و به تبعش اعزام به جبهه هراس داشتند. اسامی مدارس به نام دانش آموزان جان باخته با واژه "شهيد..." نامگذاری می شد. آن هشت سال برای دانش آموزان ايرانی ويژه بود، ولی همه اميدوارند آن سالها تکرار نشود.

تابلو اول: آموزش نظامی در مدرسه

اولين روز مهر سال ۱۳۶۵ دبيرستان شرايط عادی نداشت و از درس و کلاس خبری نبود.

در حياط مدرسه يک ماشين تويوتا وانت سپاه پاسداران پارک شده بود. داخل ساختمان مدرسه بچه ها دور تابلو اعلانات مدرسه جمع شده بودند.