တိုက်ရိုက်ထုတ်လွှင့်မှု, လေဆိပ်ကဝင်လာသူတွေ CEIR စနစ်မှာမှတ်ပုံမတင်ရသေးရင် IMEI နံပါတ်အကောက်ခွန်ကို ပေးရမယ်

တိုက်ရိုက် ထုတ်လွှင့်ချက်

1. လွန်ခဲ့သော ၃၀ မိနစ် ကNUG မပါလို့ ဝေဖန်မှုတွေကြုံနေရတဲ့ ထိုင်းနဲ့ ဖိလစ်ပိုင်ရဲ့မြန်မာ့အရေးခြေလှမ်း

   

   ဓာတ်ပုံ ရင်းမြစ်, Getty Images

   မြန်မာပြည်တွင်းစစ်ကို ဖြေရှင်းဖို့ အာဆီယံရဲ့ ကြိုးပမ်းချက်အနေနဲ့ နေပြည်တော်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးနဲ့ အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးတွေ ၅ နှစ်အတွင်း ပထမဆုံးအကြိမ်အဖြစ် ထိုင်းနိုင်ငံ၊ ဘန်ကောက်မြို့မှာ တွေ့ဆုံခဲ့ပါတယ်။

   အလွတ်သဘောအစည်းအဝေးလို့ ခေါင်းစဥ်တပ်ခဲ့တဲ့ အဲဒီတွေ့ဆုံမှုအပြီးမှာ မြန်မာ့အရေးမှာသက်ဆိုင်ပါဝင်နေတဲ့ အဖွဲ့အစည်းအဖွဲ့တချို့နဲ့ သီးခြားတွေ့ဆုံမှုတွေ ဆက်ရှိလာပါတယ်။

   နောက်ဆက်တွဲတွေ့ဆုံမှုတွေကိုတော့ အာဆီယံအလှည့်ကျဥက္ကဋ္ဌ ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံရဲ့ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး လာဇရိုနဲ့ ထိုင်းနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ဆီဟာဆက်တို့ပဲ ဦးဆောင်ခဲ့ပြီး တခြားအာဆီယံဝန်ကြီးတွေ မပါပါဘူး။

   ဇူလိုင် ၁၃ ရက်မှာ ထိုင်းနိုင်ငံ၊ ပတ္တရားမြို့မှာ သူတို့နှစ်ဦးက နေပြည်တော်ရဲ့ငြိမ်းချမ်းရေးဆွေးနွေးရေးအဖွဲ့ဖြစ်တဲ့ အမျိုးသားစည်းလုံးညီညွတ်ရေးနှင့် ငြိမ်းချမ်းရေးဖော်ဆောင်မှုညှိနှိုင်းရေးကော်မတီ (NSPNC) ကိုယ်စားလှယ်တချို့နဲ့ တွေ့ဆုံခဲ့ပါတယ်။

   တစ်ရက်တည်းမှာပဲ ထိုင်းနယ်စပ်မှာအခြေစိုက်တဲ့ တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့ (EROs) တချို့နဲ့လည်း သီးခြားစီတွေ့ဆုံခဲ့တာကို EROs တဖွဲ့က အတည်ပြုပါတယ်။

   ဒီတွေ့ဆုံပွဲတွေကို ဘာကြောင့် ထိုင်းနိုင်ငံက အဓိကဦးဆောင်ကျင်းပနေတာလဲဆိုတာက မေးခွန်းတစ်ခု ဖြစ်လာပါတယ်။

   အပြည့်အစုံကို ဒီလင့်ခ် မှာ ဝင်ဖတ်နိုင်ပါတယ်။

2. လွန်ခဲ့သော တစ်နာရီ ကဗိုက်ကင်း လှေလှော်ဟန်နဲ့ နာမည်ကျော်ခဲ့တဲ့နော်ဝေ ဘောလုံးအသင်းအိမ်ပြန်ခရီးကို လူပင်လယ်နဲ့ ကြိုဆို

   

   ဓာတ်ပုံ ရင်းမြစ်, EPA

   

   ဓာတ်ပုံ ရင်းမြစ်, Getty Images

   ကမ္ဘာ့ဖလားဘောလုံးပြိုင်ပွဲရဲ့ကွာတားဖိုင်နယ်ပွဲစဥ်မှာ အင်္ဂလန်အသင်းကို ရှုံးနိမ့်ပြီး အမိနိုင်ငံကို ပြန်ရောက်လာတဲ့နော်ဝေအသင်းကို ပရိသတ်တွေက သောင်းသောင်းဖျဖျကြိုဆိုနေကြတဲ့မြင်ကွင်းတွေ ဖြစ်ပါတယ်။

   အော်စလိုမြို့ကို ‌ဒေသစံတော်ချိန် ဇူလိုင် ၁၃ ရက် (မြန်မာအချိန် ဒီနေ့မနက်ပိုင်း) မှာ ပြန်ရောက်လာကြတာပါ။

   ၂၈ နှစ်ကြာပြီးမှ ကမ္ဘာ့ဖလားကို ပြန်လည်ခြေတက်လှမ်းလာတဲ့ နော်ဝေအသင်းကို ပရိတ်သတ်တွေက ဗိုက်ကင်းတွေလို သံပြိုင်အော်ပြီး လှေလှော်တဲ့ပုံစံနဲ့ အားပေးခဲ့ကြသလို အသင်းကလည်း လှေလှော်ဟန်နဲ့ အောင်ပွဲခံလေ့ရှိပါတယ်။

   ဒါဟာ ၂၀၂၆ ကမ္ဘာ့ဖလားဘောလုံးပြိုင်ပွဲရဲ့နာမည်ကြီးဖြစ်ရပ်တွေထဲက တစ်ခုဖြစ်လာပါတယ်။

   ဘောလုံးအသင်း မြို့တော် အော်စလိုကို ပြန်ရောက်ချိန်မှာ နော်ဝေ တော်ဝင်မိသားစုလည်း လက်ခံ တွေ့ဆုံကြိုဆိုခဲ့ပြီး အဲဒီထဲ ကွာတားဖိုင်နယ်အဆင့်အထိ ရောက်အောင် ခြေစွမ်းပြနိုင်ခဲ့တဲ့ တိုက်စစ်မှူး အာလင်း ဘရော့တ် ဟာလန်းလည်း ပါဝင်ပါတယ်။

   နာမည်ကျော်ကြားလာတဲ့ ဟာလန်ရဲ့အိမ်ပြန်ခရီးမှာ ရက်ကွန်းဝံတကောင်လည်း ပါဝင်လာတာကို တွေ့ရပါတယ်။

3. လွန်ခဲ့သော ၂ နာရီ ကမြန်မာ့အရေး ဖြေရှင်းဖို့ ရေရှည်တည်တံ့မယ့်အဖြေရှာနိုင်အောင် အာဆီယံက ကူညီမယ်

   

   ဓာတ်ပုံ ရင်းမြစ်, Getty Images

   မြန်မာ့အရေး ဖြေရှင်းနိုင်ဖို့ မြန်မာကပဲဦးစီးဆောင်ရွက်ပြီး ရေရှည်တည်တံ့မယ့် ငြိမ်းချမ်းရေးအဖြေကို ရှာနိုင်အောင် အာဆီယံက ကူညီမယ့်အကြောင်း တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့(EROs)တွေကိုရော နေပြည်တော်ကိုပါ ပြောခဲ့ကြောင်း မြန်မာ့အရေး အထူးသံ မာထရီဆာပီ လာဇာရိုက ပြောပါတယ်။

   အာဆီယံအလှည့်ကျဥက္ကဋ္ဌ ဖိလစ်ပိုင်ရဲ့နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး မာထရီဆာပီ လာဇာရိုနဲ့ ထိုင်းနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ဆီဟာဆက်တို့ ဦးဆောင်ပြီး ထိုင်းနိုင်ငံ၊ ပတ္တရားမြို့မှာ နှစ်ဖက်ဆွေးနွေးပွဲတွေကို မနေ့က သီးခြားစီ ပြုလုပ်ခဲ့ကြတာဖြစ်ပါတယ်။

   တွေ့ဆုံဆွေးနွေးရေးနဲ့ လူသားချင်းစာနာမှုအကူအညီပေးနိုင်ရေးကို EROs တွေနဲ့တွေ့ဆုံချိန်မှာ အထူးသံက ဆွေးနွေးခဲ့ပြီး သူ့ ဆွေးနွေးချက်အဆိုပြုချက်တွေကို ပြည်တွင်းပြည်ပက မြန်မာ့အရေးသက်ဆိုင်သူတွေနဲ့ဆက်သွယ် လုပ်ကိုင်သွားမယ်လို့ အထူးသံက ရှင်းပြခဲ့တဲ့အကြောင်း မနေ့က လူမှုကွန်ရက်မှာ ပြောထားပါတယ်။

   အထူးသံဟာ နေပြည်တော်ငြိမ်းချမ်းရေးအဖွဲ့ (NSPNC)က ကိုယ်စားလှယ်တွေနဲ့လည်း ပတ္တရားမြို့မှာ မနေ့က တွေ့ဆုံခဲ့ပါတယ်။

   အမျိုးသားစည်းလုံးညီညွတ်ရေးနဲ့ ငြိမ်းချမ်းရေးဖော်ဆောင်မှု ညှိနှိုင်းရေးကော်မတီ (NSPNC)က ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီးရာပြည့်ကိုယ်စား ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီးဟောင်း ဦးခင်ဇော်ဦးနဲ့ ဦးလှမောင်ရွှေတို့ ဦးဆောင်တဲ့ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့ တက်ရောက်တယ်လို့ သိရှိရပါတယ်။

   ပတ္တရားဆွေးနွေးပွဲကို EROs တွေဘက်က K2C လို့သိကြတဲ့ ကရင်အမျိုးသားအစည်းအရုံး(KNU)၊ ကရင်နီအမျိုးသားတိုးတက်ရေးပါတီ (Karenni National Progressive Party - KNPP)နဲ့ ချင်းအမျိုးသားတပ်ဦး(CNF/CNA) အပြင် ရှမ်းပြည်ပြန်လည်ထူထောင်ရေးကောင်စီ(RCSS)၊ မွန်ပြည်သစ်ပါတီ(NMSP) တို့ ပါဝင်ပါတယ်။

   ကရင်အမျိုးသားအစည်းအရုံး (KNU)ရဲ့ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူ ပဒိုစောတောနီးကတော့ ထိုင်းစီစဥ်တဲ့အစည်းအဝေးတွေနဲ့ပတ်သက်ရင် ပြောဖို့ စောသေးတယ်လို့သာ မှတ်ချက်ပြုပြီး အသေးစိတ်ကို မဖြေပါဘူး။

   ဇူလိုင် ၁၂ ရက်မှာလည်း ဘန်ကောက်မှာ နေပြည်တော်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ဦးတင်မောင်ဆွေနဲ့ အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးတွေ တွေ့ဆုံခဲ့ပြီး ဘုံသဘောတူညီချက် ၅ ရပ်ကို အကောင်အထည်ဖော်ဖို့ ပြောခဲ့ကြောင်း ဒီနေ့မနက် ဖိလစ်ပိုင်ရဲ့ထုတ်ပြန်ချက်မှာထည့်ပြောပါတယ်။

   ဒါပေမဲ့ နေပြည်တော်ဘက်ကတော့ ဘုံသဘောတူညီချက် ၅ ရပ်ဟာ မြန်မာ့နိုင်ငံရေး အခြေအနေနဲ့မကိုက်ညီနေဘူးလို့ လွှတ်တော်က ဆုံးဖြတ်ခဲ့တဲ့အဆိုကို အကောင်အထည် ဖော်သွားမယ်လို့ အစည်းအဝေးမှာ ပြောခဲ့ပါတယ်။

4. လွန်ခဲ့သော ၄ နာရီ ကဖုန်းမှတ်ပုံမတင်ထားရသေးသူတွေ လေဆိပ်ကဝင်လာရင် IMEI နံပါတ်မဖြစ်မနေပေးရမယ်

   

   ဓာတ်ပုံ ရင်းမြစ်, Getty Images

   လေဆိပ်ကနေ ပြည်တွင်းဝင်လာသူတွေထဲက ဗဟိုမိုဘိုင်းစက်ပစ္စည်း သက်သေခံ မှတ်ပုံတင်စနစ် (Central Equipment Identity Register- CEIR) မှာ မှတ်ပုံမတင်ထားရသေးသူတွေဟာ အကောက်ခွန်မှာ IMEI နံပါတ်မဖြစ်မနေပေးရမယ်လို့ ဒီနေ့ထုတ်သတင်းစာမှာ ထုတ်ပြန်လာပါတယ်။

   လေဆိပ်ကလာသူတွေ CEIR မှတ်ပုံမတင်ရသေးရင် လေဆိပ်အကောက်ခွန်ကောင်တာမှာ Passenger Declaration Form (PD Form) နဲ့ ကြေညာချိန်မှာ IMEI နံပါတ်ကို မဖြစ်မနေ ထည့်သွင်းရမယ်လို့ CEIR နဲ့ EIR စနစ်စီမံကိန်းဦးစီးကော်မတီက ထုတ်ပြန်ပါတယ်။

   မှတ်ပုံတင်ဖို့လျှောက်လွှာ၊ ပက်စပို့မှာ ဓာတ်ပုံပါတဲ့ရှေ့မျက်နှာနဲ့လေဆိပ်လဝက ကနေ ဝင်ရောက်လာတဲ့ ရက်စွဲပါတဲ့ စာမျက်နှာတွေရဲ့ မိတ္တူတွေ၊ Boarding Pass နဲ့ လေယာဉ်လက်မှတ်ကို မူရင်း‌ရော မိတ္တူပါ ပေးရမယ့်အပြင် PD Form မူရင်းနဲ့အတူ CEIR မှတ်ပုံတင်ဖို့ လျှောက်ထားရမှာပါ။

   PD Form ကြေညာထားတဲ့ ရက် ၃၀ အတွင်း ဒါကိုလျှောက်ထားကာ ကျသင့်တဲ့အခွန်ပေးသွင်းရမှာ ဖြစ်ပြီး ရက်ကျော်ရင် CEIR အတွက် အခွန်ရောဒဏ်ကြေးပါ ဆောင်ရမယ်လို့ ဒီနေ့ထုတ် သတင်းစာမှာ ဖော်ပြပါတယ်။

   ရန်ကုန်၊ မန္တလေးနဲ့ နေပြည်တော်တို့မှာရှိတဲ့ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ လေဆိပ်တွေကနေ ဝင်လာတဲ့ ခရီးသည်တဦးကို အသုံးပြုနေတဲ့ဖုန်းအပါအဝင် ဖုန်းနှစ်လုံးသာ သယ်ယူခွင့်ပြုပါတယ်။

   မှတ်ပုံတင် တာကိုလည်း တနှစ်မှာ နှစ်လုံးသာ လျှောက်ခွင့်ပြုကြောင်း ထည့်ပြောလာတာကြောင့် ပြည်ပကနေ ဖုန်းဝယ်ယူတင်သွင်းလာတာကိုပါ ထပ်မံတင်းကျပ်လာတဲ့သဘောပါ။

   စစ်ကော်မရှင်လက်ထက်မှာကြေညာခဲ့တဲ့ CEIR စနစ်ကြောင့် ပြည်တွင်းနေမိုဘိုင်းဖုန်းသုံးစွဲသူတွေ ဖုန်းမှာပါတဲ့ နိုင်ငံတကာသက်သေခံ ကုတ် (IMEI) နံပါတ်ကိုပါ မှတ်ပုံတင်ကြရပါတယ်။

   ဒါကြောင့် နယ်စပ်ဝင်ပေါက်တွေ၊ ပင်လယ်ရေကြောင်းဝင်ပေါက်တွေနဲ့ လေဆိပ်တွေကနေ ဝင်လာတဲ့ မိုဘိုင်းဖုန်းတွေကို CEIR စနစ်မှာ မှတ်ပုံတင်ဖို့ကို နေပြည်တော်အစိုးရ လက်ထက်မှာလည်း ဆက်လုပ်နေတာပါ။

   ဖုန်း ဆင်းကတ် မှတ်ပုံတင်ပြီးသားသူတွေဆိုရင် အခုလို IMEI နံပါတ်တွေကိုပါ ဆင်းကတ်နဲ့တွဲပြီး မှတ်ပုံတင်ထားရတာကြောင့် ဒီဖုန်းက ဘယ်သူသုံးနေသလဲ၊ ဘာတွေသုံးနေသလဲဆိုတာကို ချက်ချင်းသိနိုင်ပါတယ်။

   CEIR စနစ်ရဲ့ခွင့်ပြုစာရင်းထဲ IMEI နံပါတ်မရှိဘူးဆိုရင် ဆင်းကတ်ပိတ်ခံရတာအပြင် နိုင်ငံတော်လုံခြုံရေးအရဆိုတဲ့ခေါင်းစဉ်အောက်ကနေ စုံစမ်းစစ်ဆေးတာ၊ အရေးယူတာတွေအထိ ရှိလာနိုင်တယ်လို့ နည်းပညာရှင်တွေက အစောပိုင်းတည်းက ထောက်ပြထားကြပါတယ်။

   IMEI မှတ်ပုံတင်စနစ် - နိုင်ငံသားတွေအတွက် ဒစ်ဂျစ်တယ်ထိန်းချုပ်မှု နောက်တစ်ခုလား

   IMEI မှတ်ပုံတင်စနစ်ကြောင့် မိုဘိုင်းဖုန်းဈေး ဘယ်လောက်မြင့်သွားမလဲ

5. လွန်ခဲ့သော ၄ နာရီ က

   မင်္ဂလာပါ။ ဇူလိုင် ၁၄ ရက် ဘီဘီစီသတင်းများ တိုက်ရိုက်တင်ဆက်မှု စတင်ပြီဖြစ်ပါတယ်။ နိုင်ငံတဝန်းနောက်ဆုံးရ သတင်းများကို တိုက်ရိုက်ထုတ်လွှင့်ချက်မှာ အချိန်နဲ့ တပြေးညီ ဖတ်ရှုနိုင်ပါတယ်။